» کلمه
سرمقاله/ احتمالات یک دزدبازی موفق
کلمه – حوریه سادات شمس: بازی هیجان انگیزی بود سرقت سه هزار میلیارد تومان که قطعاً از مدتها پیش شروع شده و با سرگرم کردن مردم به اتفاقات گمراه کننده و مباحث انحرافی و بازی های مختلف از قبیل انرژی هسته ای، یارانه های نقدی، سیل ها، سونامی ها و لزوم امدادرسانی به آنان، بیداری اسلامی در منطقه، دشمن تا به دندان مسلح خارجی و اغفال شدگان درونی، فتنه، دشمن به همراه هزاران گرفتاری دیگر، توانست جام قهرمانی عظیم ترین سرقت تاریخ ایران را از آن دولتی کند که مدعی پاک ترین در جمهوری اسلامی است و شرم را بر چهره کسانی بنشاند که نه تنها حمایتهای همه جانبه خود را نثار این دولت ناپاک کردند، که حتی نظر و رأی خود را نیز به آن نزدیکتر خواندند.
سرمقاله/ با امام مشکل دارند؛ هاشمی بهانه است
کلمه – حسین ناصری نیا: انتشار آخرین نامهی امام به میرحسین، ظاهرا دردسرساز شده است. سایت آیتالله هاشمی رفسنجانی این نامه را به عنوان یکی از ضمیمههای کتاب خاطرات 1367 وی منتشر کرده، اما رسانههای اقتدارگرا از انتشار این سند تاریخی برافروخته شدهاند و حملهای تازه را به هاشمی آغاز کردهاند. سایت منتسب به اقوام حسین شریعتمداری میداندار اصلی بود و با انتقاد شدید از انتشار این نامه در سایت رئیس مجمع تشخیص مصلحت، او را تهدید کرد که «مهلت یک ماهه استمهال فائزه هاشمی به پایان رسیده و وی در آستانه محاکمه قرار دارد»!
سرمقاله/ ننگ را خواهند زدود؟
کلمه – حمزه غالبی: متراکم ترین منطقه جهان. جمعیتی بالغ بر پنج میلیون نفر بین دیوارهای بلندی در مستطیلی به ابعاد پنج در چهل و پنج کیلومتر محصور هستند. ساکنان اجازه خروج ندارند. ساکنان قبلی هم اجازه ورود ندارند. گاه تلاش برای خروج، به گلوله پاسخ یافته است. اقتصاد این منطقه تقریبا متلاشی، زمین های کشاورزی تخریب و دریا به روی ماهیگیران بسته است است. تمام زیرساخت ها در درگیری ها منهدم شده است و اکنون صدها هزار نفر هنوز در سرپاهای موقت زندگی می کنند. حتی آب آشامیدنی منطقه توسط فاضلاب های شهرک های اطراف آلوده شده است. ناگزیر معیشت مردم از اعانه های بین المللی می گذرد، اگر زندانبانان اجازه ورود آنها را می دهند. اما ممکن تلاش برای رساندن کمک به آنها با برخوردهای مرگ بار مواجه شود…
سرمقاله/ ناموس ِ به باد رفتهی رأی
کلمه – حسین ناصری نیا: یک روز پس از برگزاری انتخابات نمایشی در بحرین، دو سخنگوی جریان تحجر حاکم بر کشورمان خبر دادند که انتخابات مجلس نهم در ایران نیز قرار است چیزی شبیه انتخاباتی باشد که آل خلیفه دیروز در بحرین برگزار کردند. علاوه بر این یکی از معاونان ستاد کل نیروهای مسلح هم به کمک آن دو رفت تا هرگونه شائبهی موجود دربارهی وجود وضعیت کودتاگونه در کشور را از بین ببرد. متصدیان کشور تاکنون بارها سرکوبگری و رفتار ناعادلانهی حکومت بحرین با شهروندانش را به رخ کشیده و در رسانهها و مجامع مذهبی، سیاسی و بینالمللی مطرح کردهاند. اما گویا اقتدارگرایان قصد دارند جمهوری اسلامی را شرمندهی آل خلیفه کنند و از این استان سابق و همسایهی فعلی ایران هم در حرکت تدریجی به سمت دموکراسی عقب بمانند.
سرمقاله/ کاری نکنید که دیگر ساختار قابل دفاع نباشد
کلمه – سید مهرداد طباطبایی: وقتی میرحسین موسوی در بیان مطالبهی محوری جنبش سبز به «اجرای بدون تنازل قانون اساسی» اشاره کرد، برخی به او خرده گرفتند که مشکلات و تناقضهای قانون اساسی به همراه تفسیرهای سوء و جانبدارانه از آن، به وضعیت ناگوار کنونی انجامیده است. اما میرحسین تاکید داشت که ساختارهای موجود و قانون اساسی ناظر بر آن، در صورت قرائت دموکراتیک یا دستکم پایبند به متن، میتواند حلال برخی مشکلات کشور باشد و لااقل نظام را از بحران کنونی خارج کند؛ تا پس از آن گامهای بعدی به سمت حاکمیت کامل ملت بر سرنوشت خویش فراهم شود.
سرمقاله/ حامیان دولت پاسخگو باشند
کلمه – حمزه غالبی: یکی از عکس العمل های جالب به خبر اختلاس ۳۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰۰ تومانی اصرار دولت احمدی نژاد و ارکان مختلف دولت ایشان بر این است که اختلاس را خودشان اعلام کردهاند. این واکنش چند نکتهی قابل تامل دارد: فرض کنیم که مسبب عمومی شدن این خبر خودتان بوده اید. این چه تغییر در موضوع اتهام شما و دولت متبوعتان در انجام این اختلاس می آورد؟ ارکان مختلف دولت، چه در نگهداری و چه در هزینه، تنها امانتدار اموال عمومی است. در خوشبینانهترین حالت شما اعتراف کردهاید که دولت شما چنان ناکارآمد است که چنین حجمی از فساد، تنها در گوشهای از آن وجود دارد. این افتخار است؟
سرمقاله/ اختلاس از پسانداز مردم
کلمه – کمال الدین صبا: جنجال اختلاس سه هزار میلیارد تومانی، ته مانده اعتبار نظام اقتصادی حاکم بر کشور را نیز مخدوش کرده است. این پول در واقع حقوق واریز شده ی مردم و یا پس انداز مردمی است که به امید دریافت سود و یا گرفتن وام پول خود را به امانت در نزد بانک ها گذاشته اند. مردم این روزها از هم می پرسند که آیا از پس اندازهایشان نزد بانک ها پس از اختلاس های مالی اخیر چیزی هم باقی مانده که اگر بخواهند پس بگیرند، بتوانند؟
سرمقاله/ از «آزادترین کشور دنیا» به «پاکترین دولت تاریخ»
کلمه – آمنه کشاورز: حاکمانی که به بهانهٔ برقراری عدالت، آزادی را محدود میکنند، نه تنها آزادی را از مردمان خویش ستاندهاند و ظالمِ به حق مردماند، بلکه در برقراری عدالت نیز موفق نخواهند شد، چون آزادی گوهر عدالت است. آزادی گوهر عدالت هم که نباشد، آزادیهای اجتماعی، پیش شرط برقراری عدالت اجتماعیاند و یا دستِ کم بخش عظیمی از آناند.
سرمقاله / سیاهه ی سیاهکاری های مالی «دزدگیر 88»
کلمه – کمال الدین صبا: در سالی که رهبری آن را «جهاد اقتصادی» نام گذاشته، شاهد آن هستیم که مفاسد اقتصادی دولت و جریانهای حاکم متحد با دولت، یکی پس از دیگری برملا میشود. هرچند شاید اگر رقابتهای انتخاباتی نبود، سران کشور ترجیح میدادند مانند چند سال اخیر، امسال هم بر مفاسد گستردهی دولت سرپوش بگذارند. اما همزمان با انتشار اخبار بزرگترین اختلاس تاریخ کشور در دولت احمدینژاد، رئیس دیوان محاسبات نیز دیروز در یک نشست خبری، گزارش جدیدی از تخلفات و فساد مالی گستردهی این دولت ارائه کرد که نه تنها پرده از چهرهی فریبکار دولت مدعی مقابله با فساد و «دزدگیر 88» و … برمیدارد، بلکه اوج بیصداقتی حامیان بالادست این دولت را هم میرساند.
سرمقاله/ انتخابات! کدام انتخابات؟
کلمه – آل طه: در این یادداشت منظور از «انتخابات»، «سازوکار»ی است که برای انتخاب وکلای ملت در مجلس و دولت به کار می رود. این سازکار در ایران همواره موضوعی چالش برانگیز بوده است. امروز همه ی گروهها و جناح های مختلف سیاسی به این چالش پی برده اند و با تقدم و تاخر زمانی – ولو بسیار – به آن اقرار کرده اند. یعنی همگان متفق القول اند که سازوکار انتخاباتی ایران می تواند چالش برانگیز باشد. بی شک وقایع بعد از انتخابات 88 و ظهور جنبش سبز در آگاه سازی عموم در این باره نقش داشته و این اتفاق به آسانی به دست نیامده است. دست کم در این یک موردِ خاص همه ی جناح های داخلی ایران اعم از اقتدارگریان، اصولگرایان و اصلاح طلبان مدیون جنبش سبز اند.
سرمقاله/ ذوقزدگی یا شرمندگی؛ پاسخ اصولگرایان چیست؟
کلمه – مهستی شیرازی: مصاحبه ی سقای بی ریا با روزنامه ی قدس در رسانه های وابسته به مدعیان اصولگرایی انعکاس کم سابقه ای داشته است. در این مصاحبه، مشاور پیشین احمدی نژاد به نقل از مشایی نقل کرده است «من در حالت معنوی که قرار گرفتم یقین کردم که امام زمان می خواهد که احمدی نژاد اسم افراد را بیاورد…» اصول گرایان، ظاهرا با تکثیر و انتشار این مصاحبه ، از اینکه سرچشمه ی هتاکی های احمدی نژاد را کشف کرده اند، ذوق زده شده اند. اما در میان این ذوق زدگی فراموش کرده اند که دو سال و اندی از هتاکی های احمدی نژاد گذشته است و در این دو سال چه خسارت ها که بر جان و مال و ناموس مردم نرفته است. اصولگرایان باید بدانند این ذوق زدگی، اعتراف به چند خطای عظیم است …
سرمقاله/ حاشیهای بر توقیف «شهروند امروز» و «روزگار»
کلمه – سارا زرتشت: خبر کوتاه است و آشنا! هفته نامه «شهروندامروز» توقیف شد. هیچ کس تعجب نمیکند. من یکی هنگامی تعجب کردم که خبر رفع توقیفش را شنیدم. مگر آدمی بابت یک هفته نامه چند بار میتواند تعجب کند؟ حتی اگر سردبیرش آقا رضای خجسته باشد.شهروند امروز خیلی راحت توقیف شد و همه خیلی راحت پذیرفتند. و این یعنی توقیف نشریهها و روزنامههای مستقل «بدجوری» نهادینه شده است. یکی از نشانههای تهاجم فرهنگی همین نهادینه شدنِ «توقیف فرهنگی» است.شهروند امروز توقیف شد تا دیگر کسی با خبر «کودتای ۲۸ مرداد» به یاد کودتای ۲۲ خرداد نیافتد. توقیف شد تا دیگر کسی جرات نکند از شرکای قذافی در ایران بنویسد و سراغ «پروندهٔ امام موسی صدر» برود. توقیف شد تا کسی نداند که «اولین دروغ را که گفت»؛ تا دیگر کسی از «خواب نما شدن دولت» بیدار نشود…. بقیهٔ تیترهایش را یادم نمیآید، اصلاً شهروند امروز توقیف شد تا دیگر کسی تیترهای روی جلد یک نشریه را حفظ نکند.
سرمقاله/ تاملی بر مصاحبهٔ سخنگوی قوهٔ قضائیه
کلمه- مهستی شیرازی: شش ماه پیش، زمانی که هنوز قذافی در قدرت بود، مخالفانش از او خواستند تا استعفا دهد و از قدرت کناره گیری کند. اما قذافی در حالی که دشمنانش را مشتی حشره خواند با مشتان گره کرده اعلام کرد که «مطابق با قانون! او مقامی ندارد که از آن استعفا دهد» و چون «مقامی ندارد» پس «هیچ قدرتی در لیبی ندارد، بلکه قدرت در دست مردم است». شش ماه پیش، زمانی که خبرنگاری از محسنی اژهٔ دادستان کل کشور در مورد مرخصی زندانیان سیاسی سوال کرد، سخنگوی قوه قضائیه جواب داد «چون در قانون جرم سیاسی تعریف نشده است، پس زندانی سیاسی هم نداریم!».
سرمقاله/ توبهفرمایان چرا خود توبه کمتر میکنند؟
کلمه – آمنه کشاورز: کمتر مفهومی به اندازهی «زهد و توبه» در ادبیات عرفانی ایران و به خصوص در میان اشعار حافظ با طعنه مواجهه شده است. گویا در همهی دورانها آدمیانی صاحب منصب و منبر وجود داشتهاند که برای بهرهی چند روزه از دنیا، از این مفاهیمِ اصیل دینی «صورتی ریاکارانه و و دروغین» ساختهاند، تا جایی که که حافظ قرآن را هم وادار کردهاند بگوید: ما مرد زهد و توبه و طامات نیستیم / با ما به جام باده صافی خطاب کن
سرمقاله/ چه وقت انتخابات به چالشی برای امنیت ملی تبدیل میشود؟
کلمه – آل طاها: در دوران کودکی و نوجوانی، هر بار که ضرب المثل مشهور «هر چه بگندد نمکش میزنند، وای به روزی که بگندد نمک» را میشنیدم، حسابی فکرم به جواب این معما مشغول میشد و از خودم میپرسیدم «واقعاً وقتی نمک بگندد چه باید کرد؟». بعدها فهمیدم در علوم جدید روشها و مواد مختلفی برای عفونت زدایی شناخته شدهاند و خاستگاه این ضربالمثل در اصل طب سنتی است که تنها نمک و مشتقات آن را برای ضدعفونی کردن مواد خوراکی میشناخت. به این ترتیب آن سوال نیز خود به خود در ذهنم منحل شد.
سرمقاله/ آیا سیاست خارجی ما درباره سوریه تغییر کرده است؟
دو ماه پیش، آیت الله خامنهای قیام مردم سوریه را «انحرافی» و «صهیونیستی» خواند و علیه آن موضع گرفت، اما مواضع اخیر احمدینژاد و وزیر خارجه نشان میدهد که دولت چنین اعتقادی ندارد. تغییر در مواضع سیاسی بر اساس امنیت ملی، نه تنها نادرست نیست بلکه عرف رایجی در سراسر دنیاست. آنچه نادرست است، اصرار بر سیاستهای نادرست و بدتر از آن «قدسی کردن امر عرفی» است.
انتخابات آزاد آری، انتخابات نمایشی هرگز
اختلافات بین اصولگراها پیشبینی اصلاحطلبان را ثابت کرد و نشان داد ادعاهایی از قبیل اینکه چون اصولگراها برای خدا کار میکنند، هیچگاه دچار اختلاف نمیشوند یا اصولگراها آن قدر پخته هستند و از سرنوشت رقیب خود پند گرفتهاند که نگذارند اختلافاتشان علنی شود، چقدر سست و بیپایه بوده است. اختلافات مزبور که به نظر من روز به روز بیشتر و علنیتر خواهد شد، فرصت مناسبی برای اصلاحطلبان فراهم کرده است تا به تبیین دیدگاههای خود و نیز نقد عملکرد رقیب بپردازند و نشان دهند که مدیریت یکدست ذوب شدگان در ولایت چه به روز مردم، آیین و میهن آورده است.
میرحسین دربارهی «الله اکبر» آن روز چه گفت
میرمان را ربودهاند تا مبادا در آستانهٔ روز قدس، پیام موسوی خواب فرعونی آنان را آشفته سازد. آرزو میکنم این بار نیز بانگ الله اکبر مردمان شهر آنچنان رسا و بلند به گوش برسد که میرحسین و شیخ مهدی محصور نیز آن را بشنوند، تا فرعونیان بدانند که یاد و پیام آنها را نمیتوان در حصر کشید.
با علی(ع) مثل دیکتاتورها برخورد نکنید!
علی (ع) دیکتاتور نیست و نباید با او مثل دیکتاتورها برخورد کنید. این ادعا و درخواستی است که خود آن حضرت دارد. اما دیکتاتورها چه ویژگی هایی دارند که علی (ع) از آنها بیزار است و علی (ع) چه ویژگی هایی دارد که او را با دیکتاتورها کاملا متفاوت می گرداند؟ پاسخ این پرسش را باید از سخن و سیره و روش خود آن حضرت گرفت.
مجاهدین خلق؛ نماد وابستگی، خشونت و ترور در ایران
دولتمردانی که فریبِ حمایت از این سازمان را میخورند تنها دیوار بیاعتمادی میان ملتها را بالا میبرند و خاطرات تلخ سیاستهای ضدایرانی همچون کودتای ۲۸ مرداد را در اذهان مردم زنده میکنند. به پیروی از همراه بزرگ جنبش سبز، سازمان مجاهدین خلق را همچنان «منافقینی میدانیم که با خیانتها و جنایتهای خود مردهاند» و هشدار میرحسین موسوی را اینگونه تکرار میکنیم که «هیچ دولتی نباید برای کسب امتیازهای خود آنان را زنده کند و اگر چنین تلاشی کرد در خاطر ملت ایران به بدنامی نامبردار خواهد شد».
با شبکههای اجتماعی نباید جنگید
اگرچه ماهیتِ آنچه در خیابانهای لندن گذشته است با کشورهایی چون مصر و تونس و سوریه و ایران تفاوت دارد، اما اکنون که نخستوزیر بریتانیا هم به نقش شبکههای اجتماعی در بروز این آشوبها اعتراف کرده است، بهتر آن بود که اصحاب قدرت در ایران به جای بهرهبرداری ناشیانه و چند روزه از آن، اندکی به خود آیند و در قدرت شبکههای اجتماعی اندکی تامل کنند تا از توهم کهنهٔ توطئه به در آیند؛ که بسیاری از این توهمات ریشه در «فقدان آشنایی با ماهیت غیر متمرکز شبکههای اجتماعی» دارند.
سیاست خارجی رهبری و منافع ملی
اصحاب قدرت اگر شهامت دارند، آزادی بیان کارشناسان منتقد را تضمین کنند تا مثنوی هفتاد من کاغذی در نقد سیاست خارجی رهبری و نقش آن در بی اعتباری ایران نوشته شود.
از کارگران بیاموزیم
در کشور استبدادزدهی ایران هم میتوان کارهایی کرد و با پایینآوردن ضریب خطر، گامهایی در جهت رسیدن به اهداف برداشت، کافیست از آن نوسان بین همپوشانیهای کمینه و بیشینهی دولت و ملت بهره برد. این، همان معنای مبارزهی مسالمتآمیز در چارچوب قانون اساسیست که آهسته و پیوسته ما را به اهدافمان، که همانا جاریشدن ارزشهایی چون حاکمیت قانون، آزادی، استقلال، عدالت اجتماعی و اقتصادی و مردمسالاریست، نزدیک خواهد کرد.
روح مشروطیت؛ مهار قدرت خودکامه
ژاپن، ژاپن است و ژاپنی درخور تقدیر و کاری که کرده است کارستان؛ ولی ما نباید با سرمایه و شایستگی معنوی و مادی که داریم دلباخته ژاپن شویم و از آنچه ژاپنی نیز از دست داده است غفلت کنیم و پا جای پای غرب پرستانی بگذاریم که فتوای “از فرق سر تا ناخن پا فرنگی شدن” را صادر می کردند و امروز شاگردان آنان متوهمانه و زبونانه به خیال باطل تبدیل ایران به “ژاپن اسلامی!!” شعار سرایی می کنند.
در آستان جانان
شاید این ماه فرصتی باشد برای پررنگ ساختن ارزش های جهانشمول اخلاقی که نزول قرآن و پعثت پیامبر جز برای احیای آنها نبوده. تا که دریابیم که بحران های زیانبار اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی که جامعهی ما امروزه با آن دست به گریبان است، ناشی از حاشیه نشین شدن الگوهای زندگی مبتنی بر اخلاق است. تا که دریابیم چرا دین فروشی عرصه را بر دینمداران تا این اندازه تنگ کرده است.
بیانیه شورای هماهنگی برای انتشار کاغذی بین شهروندان
ویژه نامه «کلمه» برای انتشار خارج از محیط مجازی به بیانیه «شورای هماهنگی راه سبز امید» درباره تحلیل وضعیت کشور و شرایط مورد نظر این جنبش برای شرکت در انتخابات اختصاص یافته است. این شورا از شهروندان در خواست کرده تا در این زمینه تحلیل ها و نظرات خود را ارائه دهند. بنابراین نیاز است این شماره در اختیار شهروندانی گذاشته شود که دسترسی به فضای مجازی ندارند.
ما و مواضع دوگانه
داشتن مواضع دوگانه در قبال مسائل اخلاقی و ارزشهای انسانی، مطلوب نیست و این یک عیب بزرگ است که ما چیزهایی را برای خودمان بخواهیم اما همان را برای دیگران نپسندیم. بسیاری از اشکالاتی هم که ما علیه دیگران مطرح میکنیم درست است یعنی بسیاری از این دولتها از جمله آمریکا، دارای مواضع دوگانه هستند و در همه امور با یک منطق عمل نمیکنند اما اشکال بزرگی که به ما و جمهوری اسلامی وارد است، تشابه رفتاری ما با همان کسانی است که به آنها معترضیم.
بحران جنگ قدرت کنونی و سرانجام آن
به نظر رهبری با توجه به حمایت ها و تأیید های بی حد و حصر گذشته، برکناری احمدی نژاد پیش از پایان دوره ریاست جمهوری هزینه های زیادی را تحمیل خواهد کرد. بنابراین مصلحت ایجاب می کند که احمدی نژاد تا پایان دوره ریاست جمهوری تحمل شود.
از کلوپ با بصیرت ها چه خبر؟
ميرحسين موسوي در آغازين سالهاي پيروزي انقلاب اسلامی در سر مقالهاي خطاب به مجاهدين خلق آنها را به “بازگشت به فطرت الهي” دعوت نمود. اكنون نيز خطاب به كودتاچيان ميگوييم گناه ظلم و جنايت و فساد و دروغ را با ظلمها و فسادها و دزديهاي جديد نميتوان شست. اگر ميخواهيد به فطرت الهيتان برگرديد توصيههاي سیدمحمد خاتمي حداقل كارهايي است كه بايد صورت پذيرد.
انتظار يعني چشيدن طعم رويش
انتظار يعني سبز بودن و سبز ماندن وانتظار يعني هموار كردن راه براي ظهور حضرت حجت و به قول استاد بزرگوار دكتر علي شريعتي:” انتظار، ایمان به آینده است و لازمه اش انکار حال. کسی که از «حال» خشنود است ، منتطر نیست ، برعکس محافظه کار است ، از آینده می هراسد، از هر حادثه ای که پیش می آید بیمناک است و دوست دارد و تلاش می کند که « هیچ چیز دست نخورد.» لذا «مذهب انتظار» یک «فلسفه مثبت تاریخ» ، یک «جبر تاریخ» ، یک «خوش بینی فلسفی»، در طول قرون است. اصل انتظار به معنای کلی ، نه انتظار خاص شیعی ، دو نوع است : « انتظار منفی » و « انتظار مثبت » .
