سیاست‌های غلط و نابودی زیرساخت‌های اجتماعی مدیریت بحران‌های ملی

در سال ها و به ویژه ماه های اخیر، این اعتماد اجتماعی، در جامعه ایران، بالاترین آسیب ممکن را دیده است و هر چه صاحبنظران مسائل اجتماعی و به ویژه جامعه شناسان به شدت آسیب زایی این تهدید ملی، هشدار دادند، هیچ تلاشی در جهت ترمیم اعتماد اجتماعی از سوی صاحبان امر صورت نپذیرفت.

ساختار چیست؟ اصلاح ساختار کدام است؟/ ۲

هر نظامی یا هر تمدنی، اگر که دستگاه عیب‌یاب را درون خود زنده نگه دارد، به زوال نمی‌انجامد. اگر نتواند این دستگاه عیب‌یاب را داشته باشد، عیب‌ها و راه‌حل را پیدا نمی‌کند. آمریکا توانسته دائماً این عیب‌یابی را داشته باشد. همین‌طور خیلی از قدرتهای دیگر جهانی. عیب را پیدا کردند، هزینه‌های زیادی دادند، راه اشتباه را به عقب برگشتند راه دیگری انتخاب کردند. اگر این نباشد یعنی به تصلب میرسید. جایی که دیگر می‌بینید این نظام خودش خود را نمی‌تواند اصلاح کند.

ساختار چیست؟ اصلاح ساختار کدام است؟/ ۱

پس از اعتراضات آبان هم مکرر گفته می‌شود، مشکل بحران ساختاری است. راه‌حل‌ها هم معطوف به این پیش‌فرض است یعنی اینکه راه‌حل بحران ساختار، اصلاح ساختار است. مثلاً در حوزه اقتصاد یا در حوزه کل ساختار موجود گفته میشود اقتصاد دچار بحران ساختاری است.

شادی چرا رمیده؟ آتش چرا فسرده؟

بنای پراکندنِ گرد یاس و ناامیدی در فضای پر التهاب کنونی را ندارم. باید خود را نبازیم و دل قوی داریم و با بکار بستنِ دستورات پیشگیرانه پزشکان و به حداقل رساندن حضور خود در محافل عمومی، دست به دست هم دهیم و از شیوع ویروسِ مهلک کرونا جلوگیری کنیم.

جامعه زیر ضرب

نمی‌دانم روانشناسان و روانپزشکان چه برآوردی از این وضعیت دارند، اما شواهد زندگی روزمره نشانه‌های خوبی از وضعیت ما ارائه نمی‌کند. جامعه از سنگ نیست و تحت این فشارها فرسوده می‌شود. دو قطبی «انفعال و نفرت تا خشونت» محتمل‌ترین خروجی این وضعیت است که هر دو قطب آن مضرّ و خطرناک است. گویی آدمیان در تعلیق و بلاتکلیفی تا عصبی و تنش‌آمیز بودن گیر افتاده‌اند.

نقد و نگاهی به بیانیه دانشجویان متحد

تاکید بر افول بنیادین نهادهای جمهوریت در کشور و موازی‌سازی‌های مداوم طی ۴۰ سال گذشته، نکته مثبت دیگری است که بر خلاف گفتمان تقلیل‌گرای اصلاحات، راه حل مشکلات امروز را جایی عمیق‌تر از تغییر و تحول در کارگزاران سیاسی جستجو می‌کند. همچنین، اشاره به ضرورت فعال‌سازی نیروهای اجتماعی، به نظرم رویکرد درستی به ابزارهای ضروری در مسیر اصلاح وضعیت است.

حساب کرونا پاک است

کرونا هر یک از ما را به زیر کشیده است. در بارگاه کرونا، بیشتر محتمل است ناقل بیماری و آلودگی باشیم تا حامل پیام نجات بخش برای بشریت. بیشتر باید بابت میزان تلفات و افراد مبتلا، خود را پاسخگوی بشریت بدانیم تا خورشیدی که همه باید به آن خیره بمانند. مبارزه با کرونا هم مثل جبهه‌های جنگ است اما در این میدان، تنها روان و جان و دانش و رفتاری پیش می‌رود که نگاهی جهانشمول داشته باشد. پر باشد از دوستی آدمیان با هر وضعیت و جایگاهی.

علی مطهری: اتفاقات آبان ماه و ناعادلانه بودن رقابت به‌دنبال رفتار شورای نگهبان از دلایل کم بودن مشارکت انتخاباتی مردم بود

اول دست مجلس را بستند و بعد شروع کردند به تحقیر مجلس و تلقین کردند که این مجلس ناتوان است. این یک دروغ بزرگ است. دروغ دیگرشان این بوده که می‌گویند این مجلس، مجلس اصلاح‌طلبان است در حالی که این مجلس، مجلس اصول‌گرایان است و اکثریت اصول‌گرا دارد. اساساً با روش شورای نگهبان هیچ‌وقت این اتفاق در جمهوری اسلامی نمی‌افتد که یک مجلس با اکثریت اصلاح‌طلب روی کار بیاید.

دانشجویان متحد را متحدتر کردید!

اعلیحضرت همایونی شاهنشاه آریامهر، بزرگ‌ارتش‌داران با عبور از دکترمصدق و رویّه‌های حزبی و پارلمانی، به سرکوب علنی مخالفان خود روی آورد و نطفه‌ی انقلاب ۵۷ را تولیدکرد. شاه با تأسیس ساواک، تفتیش و سرکوب را وسعت داد و بسیج نیروهای وفادار حکومتی به درون دانشگاه‌ها، ادارات، کارخانجات، مدارس و…را به‌اجرا گذاشت.

پیام‌های سکوت ۵۸ درصدی

نمی‌شود یک‌شبه سران مملکت تصمیم بگیرند سفره مردم را کوچک کنند و قیمت بنزین را بالا ببرند، و بعد که صدای اعتراض به‌حقِ مردمِ فرودست و حاشیه‌نشینانِ قدرت و ثروت بلند شد، سرکوب‌شان کنند و بعد از دو ماه حتی عدد قربانیان را پنهان سازند؛ نمی‌شود فجایع دردناکی مثل اسقاط هواپیما و کشته‌شدن تشییع‌کنندگان کرمانی پیش آید اما هیچ توضیح شفاف و قانع‌کننده‌ای به افکار عمومی داده نشود و حتی یک مقام مسئول استعفا ندهد و عزل نشود و همه‌چیز لاپوشانی شود؛

هفت نکته مرتبط با تحریم انتخابات و عملکرد بعدی تحریم کنندگان

نتیجه انتخابات در راستای خواست رهبر،سپاه و دیگر افراد و ارگان های همسو با آنها بود اما نباید به اشتباه تصور شود که این نتیجه به دلیل تحریم و عدم مشارکت مردم بود و اگر میزان مشارکت بالا میرفت نتیجه دیگری رقم میخورد. حتی در صورت نبود نارضایتی گسترده، مهندسی انتخابات از سوی شورای نگهبان با رد صلاحیت چهره های شناخته شده و تاثیرگذار جریان اصلاحات، نتیجه این انتخابات را از پیش مشخص ساخته بود.

بحران اعتماد و مسئولیت‌پذیری

همزمان خبر رسیده که هواپیمایی ماهان حتی بعد از «دستورِ» توقف پروازها هم ۹ پرواز به چین داشته. در کشوری که نه قانون معتبر است نه دستور، و نه مردم به صداقتش اعتماد دارند، یعنی سیستم مدیریت کشور از هم پاشیده و تنها کاریکاتوری از حکمرانی باقی مانده است.

کورونا: مسئولیت مردم، پیشنهاد به مسئولان

توطئه‌ای در کار نیست. شیوع کورونا محصول جهانی‌شدن و ارتباطات گسترده بین کشورهاست که ویروس را به سرعت در جهان پراکنده می‌کند. هزار نقد هم به حکومت و دولت وارد است، اما هیچ دولتی در جهان تعمداً ویروس پراکنده نمی‌کند و مایل به میلیاردها دلار خسارت مالی و تلفات شهروندانش نیست.

سهراب عزیزم، کیک تولد سی سالگیت را در بهشت زهرا خیرات کردیم

ما مردم سالهاست که شاهد ظلم و ستم هستیم و همیشه آنانکه قدرت و پول و ثروت را در دستانشان دارند بر ما ظلم روا کرده اند و اما ما باور داریم این خونهای بناحق ریخته شده باعث رسوایی بیشتر آنان خواهد گشت و دیگر دربین اکثریت مردم جایگاهی ندارند، به جز دسته ای که از آنان تغذیه میکنند و امیدشان به اندوختن مال و فرصت طلبیست. اینان همان مزدورانند و ما آنان را خوب میشناسیم بخصوص ما داغداران….

ویروسِ پنهان‌کاری

آنچه اشکالات پرشمار امروز را به‌وجود آورده حاصل عملکرد آنانی است که در ظاهر خود را خدمت‌گذار مردم معرفی می‌کنند و در شعارهایشان می‌گویند باید مردم را محرم بدانیم اما این پنهان‌کاری‌ها نشان می‌دهد که نه‌تنها مردم محرم نیستند بلکه بخش‌هایی از حاکمیت، مردم را خدمت‌گذار خود می‌دانند. متاسفانه باید گفت در نزد برخی از مسئولان این نگاه “ارباب رعیتی” دیده می‌شود اما کسانی که امروز خود را ارباب می‌پندارند، درنیافته‌اند که داشتن این نگاه و رویه در بلند مدت به زیان اربابان است زیرا تاریخ ثابت کرده هرگاه این دو در مقابل هم ایستاده‌اند، پیروزی از آن مردم بوده است!

ملزومات بازگشت به جامعه

طی چهار دهه گذشته جمهوری اسلامی با فوریت ناشی از آرمان‌گرایی‌هایش و ضرورت مبارزه با دشمنانش اجزاء بدن جامعه را به میخ سیاست کوبید. اصلاح طلبان نیز طی دو دهه گذشته با طرح مساله دمکراتیک کردن نظم سیاسی، به این روند پیوستند و میخ سیاست را به هر آنجا که دستشان می‌رسید کوبیدند.

افشا می‌کنم اگر…!

اسناد مورد ادعـای امیرآبادی فراهانی منطقاً از دو حال خارج نیستند. یا اسنادی مربوط به فعالیت‌ های عادی و قانونی‌اند که در این صورت تهدید به “رو کردن” آنها عملی بی‌معنی و عبث است! یا این که به فعالیت‌ های اقتصادی ناسالم و غیر‌قانونی و فساد‌انگیز ارتباط دارند که طبعاً افشای آن ها می‌تواند سبب پیگرد قانونی عوامل آن فعالیت‌ها شود!

شفافیت مانع بروز فاجعه می‌شود

به چه دلیل وزارت بهداشت در تمام این مدت سکوت کرد؟ به چه دلیل صداوسیما در تمام این مدت کلمه‌ای درباره اینکه نباید مردم با یکدیگر دست بدهند، نباید در مجامع شلوغ حضور داشته باشند، نباید دیده بوسی کنند و باید مایعات زیاد مصرف کنند، حرفی نزد؟ به چه دلیل صداوسیما یک کلمه در طول این یک ماه درباره این موضوعات اطلاع‌رسانی نکرد؟

فرشاد مومنی: هشدار نسبت به خطر نزول شدید مسئولیت پذیری ساختار قدرت نسبت به امور حاکمیتی

در سال ۱۳۶۴ که اوج جنگ بود پایین‌ترین میزان تورم تجربه شده در پنجاه ساله‌ی اخیر را داشتیم. پایین‌ترین میزان رشد نقدینگی در پنجاه ساله‌ی اخیر هم به همان دوره مربوط می‌شود. رابطه‌ی مبادله هم تقریباً سه برابر امروز بود که نشان می‌دهد آن زمان چقدر از بنیه‌ی تولیدی کشور مراقبت می‌شد. به دلیل اینکه آن زمان اساس کار درست بود و شوک برون زا فشارهای مقطعی آورده بودند به محض اینکه قطعنامه پذیرفته شد به دلیل اینکه زیر ساخت‌های تولیدگرا وجود داشت در دو سال پی‌درپی اقتصاد ایران رشد دو رقمی تجربه کرد.

نیمه فراموش شده‌ی انقلاب اسلامی؛ حصر پدیده‌ای آزادی کش است

احتمالا بی باوران به آزادی و جمهوری، در خوشبینانه ترین حالت، تصور کرده اند که بدون آزادی و جمهوریت می توانند استقلال کشور و اسلامیت نظام را حفظ کنند. حال آن که تجربه ثابت کرده است، بدون آزادی، خلاقیت و فرهنگ تولید نمی شود! بدون آزادی، علم راه واقعی خود را نخواهد یافت و بدون آزادی و توسعه ی سیاسی، جمهوریت عمق لازم را پیدا نخواهد کرد! استقلال بدون جمهوری نیز استقلالی بدون پشتوانه و آسیب پذیر یا استقلالی استوار بر نظامی گری و انسداد است که قطعا برای هیچ مسلمان متمدنی مورد افتخار نیست.

گزینه انتخاب و انتخابات در ایران

اما کسانیکه در گذشته،در ایران بعد از انقلاب، باین فرض باورمند شده‌اند و شرکت در انتخابات را بعنوان تنها راه حل برای دستیابی به نهادینه کردن دموکراسی انتخاب کرده اند،با یک خطای فاحش در تحلیل و تفسیر خود از جامعه امروز ما روبرو بوده‌اند. آنها در تعریف و تحلیل مفهوم گذار به دموکراسی کاملا به بیراهه رفته و در تحلیل‌های خود نشان نداده اند که چه علائمی در نظم سیاسی کشور و جامعه امروز ما مشاهده کرده اند تا بطور یقین بتوانند ادعا کنند که جامعه امروز ایران در مرحله گذار به دموکراسی قرار گرفته است.

سیر دگردیسی مجلسیان

هر اندازه از عمر مجلس شورای اسلامی می‌گذرد، بیشتر به سمت یک جماعت بی‌قواره، بی‌هویت، و بی‌پرنسیب تحول پیدا می‌کند؟ افرادی که یا یک مدرک قلابی دانشگاهی را یدک کرده‌اند، یا بنا به نفوذها و پیوندهای قومی به نمایندگی می‌رسند، و یا با انواع تظاهر و ریاکاری خود را از جنس معیارهایی نشان می‌دهند که از نقطه نظر هیئت تعیین صلاحیت‌ها، می‌توانند کارنامه قبولی دریافت کنند. معیارهای سیاسی و دینی و اخلاقی، همه پوششی برای پنهان کردن آن هویت، و گرفتن مجوز صلاحیت است.

یتیم خانه احزاب!

در غیاب احزاب، افراد می توانند با بیان شعار های فریبنده و استفاده از ترفندهای انتخاباتی در آراء مردم تاثیر گذار باشند، در حالی که احزاب نمی توانند در فرصت کوتاه تبلیغات ذائقه مردمی را که در طول زمان با افکار، استراتژی و تاکتیک های آنها آشنا شدند را تحت تاثیر قرار دهند. ضمن اینکه احزاب در قبال شعارها و عملکرد خود باید پاسخگو باشند اما افراد چنین ویژگی را ندارند.

اصلاح طلب و اصلاح طلبی در ایران

اصلاح طلبی در ایران به مفهوم محافظه کاری ارتباط نزدیک تری دارد. این محافظه کاری ممکن است دلایل مختلفی اعم از ترس، قدرت طلبی و… داشته باشد. دلایل هرآنچه که باشد حاصلش تولید ایدئولوژی ای غیرکلاسیک به نام نواصلاح طلبی و یا به تعبیر روشن تر اصلاح طلبی کاذب بوده است.

اعتماد اجتماعی، کلید اثربخشی حکمرانی

اعتماد شهروندان خاورمیانه به دولت‌های‌شان در حال فروپاشی است. در زمان سقوط رژیم‌های مصر، تونس و لیبی در سال ٢٠١١، پیمان اجتماعی نابود شد و اعتماد اجتماعی عمیقاً از بین رفته بود. به‌علاوه، به دلیل میراث حاکمیت استبدادی، برای کمک به مدیریت روابط اجتماعی یا فعال کردن سیاست‌های صلح‌آمیز، تقریباً چیزی باقی نمانده بود. این شرایط باید درس عبرتی برای حکمرانان باشد.

پاسخ به پنج انتقاد رایج درباره تحریم انتخابات مجلس

شرکت در انتخابات زمانی کنش فعال محسوب میشود که شرایط رقابت و انتخاب واقعی برای همه شهروندان وجود داشته باشد.در حالیکه در طول چهل سال گذشته به دلیل عدم وجود این شرایط حضور در انتخابات برای بسیاری از مردم نوعی رفتار انفعالی و از سر ناچاری و اصطلاحا تبعیت با کراهت بوده است.رای ندادن نیز همانند رای دادن میتواند فعالانه یا منفعلانه باشد.

دیکتاتوری صالح!

دیکتاتوری صالح از«مردم تنها تبعیت محض می خواهد»، مردمی را می‌تواند تحمل کند که تنها به برنامه ها و تکالیف مشخص شده او عمل نمایند.آزادی وبه تبع آن اظهارنظر و عقیده درباره مسائل گوناگون اگر مغایر با عقیده دیکتاتور صالح باشد، موجب برهم زدن نظم ساختاردیکتاتوری خواهد شد.

نقش امام خمینی در ایجاد موازنه قدرت در ساخت قدرت نظام جمهوری اسلامی

امام خمینی ضمن تمام توصیه ها و تأکیدها و تلاش هایی که برای عدم تداخل نهادی و موازی کاری ها می نمود که در یادداشت سه بخشی قبلی مفصلا بدان اشاره شد، سعی می نمود در انتصابات خود برای نهادهای انتصابی نیز از هر دو دسته نخبگان سیاسی نامبرده در بالا استفاده کند تا به گونه ای موازنه نهادی و موازنه قدرت در بین آنها ایجاد نماید.

انقلاب ما، انقلاب موازنه‌ها بود

گروهی در سطح جهانی سخن از فلسطین و حق مردم مظلوم به میان آورده و اعتراضات در هر نقطه جهان را یک حق مشروع می دانند اما در سطح داخلی برای مردم ایران حق مشروعی به رسمیت نمی شناسند و نصر به رعب را بر هر راه عاقلانه در تعامل و تواضع در برابر منتقدان ترجیح می دهند.

فقه “آنها”، فقه “اینها”

مدتّهاست که منِ بچه شیعه از سلسله جلیله روحانیت – حفَظهم الّلهُ – شکایت داشتم. اما نمی دانستم به چه زبانی دادخواهی کنم که مثنوی هفتاد من نشود. قلَّ و دلَّ و لَم یُمِل باشد و محکمه پسند و همه فهم. حاج احمد آقای خاتمی راهگشایی فرمود. در پیشگاه عدلِ الهی، عارضم که روحانیت در معامله با ملّت، روم به دیوار، کاری شبیه غشّ در معامله فرموده.