» گفتار
قاعده زرین اخلاق در کلام پیامبر و امامان
در اخلاق دو قاعده داريم هر دو ارزشمند اما يكي ارزشمندتر. به همين خاطر يكي را طلايي و زرين خواندهاند و ديگري را نقرهاي و سيمين. قاعده زرين اين است: «با ديگران آن گونه رفتار كن كه دوست داري آنان با تو رفتار كنند». و قانون سيمين اين است كه: «با ديگران آن گونه رفتار نكن كه دوست نداري با تو آن گونه رفتار كنند». گويا در اديان و مكاتب مختلف به صورتهاي مختلف بر اين دو اصل تاكيد شده است.
خطر استبداد دینی، نظام را تهدید میکند
«ترویج خرافات و مطالب سخیف و خواب و خیال»، و «رشد قارچ گونه مدعیان ارتباط با امام زمان»، و «دادن وعده های پی در پی ظهور قریب الوقوع حضرت» در سال های اخیر که جز سست کردن عقائد مردم ثمری نداشته و ندارد، عرصه دیگری از عملیاتی کردن نقشه دشمنان انقلاب و نظام بوده است. چنان که «تنزّل سطح مراسم کهن و ریشه دار عزای حسینی» و آلودن آن با مادیات از یک سو، و با گناه و فرهنگ وارداتی از سوی دیگر، و هتک حرمت شخصیت های مذهبی، اجتماعی و سیاسی از سوی سوم، از جمله آفاتی است که با نقش آفرینی دو گروه یاد شده در حال اجراست.
شروط خاتمی و مطالبات جنبش سبز
سخنان خاتمی اگر از سوی برخی از نیروهای بدنه جنبش سبز درست فهمیده نشد، جریان حاکم اما هم آن را فهمید و هم اهمیت آن را درک کرد. حملات همه جانبه و سازمانیافته و سراسری علیه این سخنان و خشم و کینه ای که بعضاً عنان از کف صاحبان آن ربود و ایشان را به فحاشی و بکارگیری ادبیات چاله میدانی وادار ساخت، بهترین دلیل این حقیقت بود که خاتمی انگشت روی نقطه حساس گذاشته است. نقطه ای که تا اطلاع ثانوی می تواند محور مواضع جنبش سبز در قبال انتخابات مجلس آینده باشد.
اگر این جریان افراطی مهــــــار نشود…
بعضي افراد به خود اجازه ميدهند در همهي زمينهها تعيين تكليف كنند؛ براي دستگاه قضائي، براي مراجع تقليد، براي نمايندگان مجلس، براي مسئولان ردههاي مختلف، براي مردم و براي هر كس كه برخلاف نظر و اراده و خواست آنها حرفي بزند يا كاري انجام بدهد. بعضي رسانهها هم كه گوئي از نظارت قانوني معافند و مجوز دارند به هر كس كه مايلند تهمت بزنند، اهانت كنند، نسبت دروغ بدهند و البته براي اين كارهاي خلاف به شكلهاي مختلف تشويق هم بشوند!
فضایل سیاسی خاتمی
در مقاطعی که با برخی از سیاست مداران مانند آقای سید محمد خاتمی همکاری داشتم، فرصتی بود تا بتوانم رفتار و کلام و میزان انطباق آن دو، همچنین انطباق وعده ها و پیمان ها را با عملکردها بسنجم. امروز هم که به گذشته می نگرم به نظرم فضیلت سیاسی را بیش از همه، در عمل و رفتار خاتمی طی دوره مسئولیتش می شد دید. االبته این موضوع نسبی بوده و آقای خاتمی هم مثل هر انسان دیگری دارای نقاط قوت و ضعف است، ولی برآیند رفتارهای او که امروز در خاطره بسیاری از مردم ایران مانده بر فضایل رفتاری و سیاسی ایشان تاکید دارد. فکر می کنم «نامه ای برای فردا»ی آقای خاتمی که خطاب به نسل جوان کشور یک سال قبل از پایان مسئولیتش در مقام رییس جمهور نوشت، گواهی بر ادعایم باشد.
امام باقر(ع)، در تقابل با اسلام اموی
زمانی که مغیرة بن سعید به امام پیشنهاد داد که عراق را در اختیار شما قرار میدهم به شرطی که برای مردم بگویی که من (امام) علم غیب دارم ، امام به شدَت با او مخالفت نمودند . چرا که به پای سیاست دروغ گفتن و بر خلاف قرآن سخن گفتن و علم غیبی که در اختیار خداوند است به دیگری نسبت دادن از شیوه های اسطوره سازی خلفای اموی و مروانی است تا امامان را از چشم مردم بیندازند . این گونه افکار غلو آمیز در فرهنگ اصیل اسلامی جایی ندارد . / امام باقر یک سویه سخن نمی گفت و در این راه طرح گفتگو با مخالفان فکری خود را درانداخت . سیستم تبلیغاتی حکومت ، جامعه را تک صدایی و حق گفتن را در انحصار یک طرف قرار داده بود . و ملاک و محور حق شخص حاکم بود . یعنی به جای این که فرد ، حق محور باشد ، حق ، فرد محور گشته بود . در شیوه فرهنگی امام باقر یکی از راه های کشف حقیقت ، گفتگوی طرفین بود به گونه ای که شاگردان امام (ع) با مخالفین خود به گفتگو می نشستند .
چه شد که همه برانداز شدند؟!
آیا این نمونه ها نباید ما را متوجه این مساله کند که آینده سریعا فرا می رسد وهمانگونه که اکنون عملکرد بعضی پیشینیان در برابرماست وبا نفرت وخشم به آن می نگریم خدای نا کرده دیگران هم به عملکرد ما که با تنگ بینی های خود انتقادها وحتی مخالفتها رابرنمی تابیم و قدراین انقلاب شریف وعزیزرا نمی دانیم با همین چشم خواهند نگریست وما را لعنت خواهند کرد؟
اقوام ايراني، هويت و وحدت ملي
تاجزاده در یکی دیگر از مقالاتی که در دوران کوتاه مرخصی خود به رشتهٔ تحریر دراورده است بار دیگر بر اهمیت به رسمیت شناختن حقوق همهٔ اقوام ایرانی با هر عقیده و سلیقه تاکید میکند. وی در این مقاله بر این باور است که تجربه عصر اصلاحات نشان ميدهد كه به رسميت شناختن حقوق همه ايرانيان با هر عقيده و سليقه، و اتحاد دموكراتيك آنان از هر قوم ضامن همزيستي همگرايانه فرزندان مام ميهن است.
چگونه میتوان فهمید یک حکومت، علوی است یا اموی؟
تفاوت حکومت علوی با حکومت اموی در میدان عمل آشکار می شود. یکی برای حفظ حکومت خود قرآن را بر سر نیزه می کند و دیگری با تمام وجود تلاش می کند که کتاب خدا را در جامعه پیاده کند و به هیچ قیمتی از احکام آن تخلف نورزد. یکی از ظلم و ستم هیچ ابایی ندارد و هیچ حقی برای مردم قائل نیست و دیگری حکومت را مال مردم می داند و آن را عاریه ای در دست خود می شمارد و از این بر خود می لرزد که در حکومت او بر زن کتابیه ای ظلم رفته و از او دفاع نشده است. یکی نه تنها از باطل نمی گریزد و با حق میانه ای ندارد، بلکه از هر ابزار باطلی برای حفظ قدرت خود استفاده می کند و دیگری می گوید حکومت بر مردم به اندازه یک کفش کهنه پاره پاره ارزش ندارد مگر اینکه وسیله ای برای احقاق حقی باشد.
اگر عسکری زندانی و بازنشست زود هنگام نمی شد…
در سالهای گذشته هرگاه که سخن از چرایی ناپدید شدن این رزمنده دوران دفاع مقدس به میان میآمد برخی از افرادی که او را در ایران زندانی کرده بودند، مسأله احتمال پناهنده شدن وی را به امریکا مطرح میکردند و نمیخواستند باور کنند که ترکیه محل فعالیت آزادانه عناصر موساد و رصد ایرانیان از سوی دستگاههای اطلاعاتی اسراییل است. این امر باعث شده بود که حتی وزارت امور خارجه و وزارت دفاع جدیت لازم را برای پیگیری سرنوشت این تبعه ایرانی به خرج ندهند تا اینکه چنین خبر تاسفباری منتشر شد. شاید اگر عسگری با مشکلات بازداشت در دوره خدمتی و بازنشسته شدن زودهنگام مواجه نمیشد، امروز شاهد انتشار چنین خبر ناراحتکنندهیی نبودیم.
محارب كيست و مجازاتش چيست؟
رعايت احتياط به منظور رعايت حال دين و حفظ جان مردم در پناه دين مقتضي است كه: 1ـ مفهوم محارب به غير موردي كه مسلمانان اوليه استعمال ميكردند تعميم نيابد. 2ـ تناسب جرم و مجازات رعايت شود، به اين معنا كه هركس هرچند اينكه از نظر فقها محارب باشد، متناسب با جرم خود مجازات شود، نه بيش از آن. 3ـ در تعريف شيوههاي مجازات مانند مصلوبكردن نيز به تعابير آسانتر قناعت شود. بيشك تلاش براي احياي روشهاي منسوخشده مجازات مانند به صليبكشيدن به اقامه دين كمك نميكند.
هدفمندی یارانهها به شیوه کنونی، هیچ پشتوانه علمی و منطقی ندارد
آنچه امروز در حال انجام است فاقد پشتوانه نظری و یک چارچوب منطقی و علمی است. اشکال اساسی این است که در شرایط کنونی طرحی وجود ندارد و تنها یک قانون هدفمندی وجود دارد که آن هم محصول چانهزنی دولت و مجلس و فاقد پشتوانه منطقی است و توجهی به تجربیات عملی سایر جوامع و دستاورد های علمی جدی علم اقتصاد ندارد.
۹ دی، نقطه شروع تاریخ و اعتراف تریبون کودتا
این روزها، تریبونهای کودتا، بارها اعتراف کردند که «هیچکدام! از شرکت کنندگان در تجمع ۹ دی هیچ عکسی از احمدی نژاد در دست نداشتندو شعاری در حمایت از او سر ندادند». مدیر مسئولِ کیهان وسردبیر سابق کیهان هم مخصوصاً این عبارت را به کار گرفتند و تکرار کردند و آن را نشان دهندهٔ «بصیرت» برگزارکنندگان دانستند. عبارتی که تعمق در آن، نه تنها هویت کسانی را که تجمع نهم دی ماه را برگزار کردند، افشا میکند بلکه بر «سازمان یافته بودن» این تجمع نیز گواهی میدهد.
نهم دی ماه 88، پرده ضخیمی دیگر بر حقیقت
تلاش برای رونمایی از حقیقت، آنجا آغاز شد که میلیون ها شهروند ایرانی در نتیجه اعلام شده انتخابات خرداد 88 تردید کردند. یا می بایست واقعیات بر ملا می شد و یا پرده هایی ضخیم و پی در پی بر حقیقت می کشیدند تا پوشاننده تقلب گسترده ای باشد که جمهوریت و اسلامیت نظامی بر آمده از یک انقلاب عظیم را به تندباد نابودی سپرده بود … نماد بارز و عینی این پرده پوشی را امسال در روز 16 آذر دیدیم که چگونه پرده ای ضخیم را شبانه مقابل درب اصلی دانشگاه تهران کشیدند تا هر آنچه روز بعد توسط دانشجویان صورت می گیرد از چشم مردم پوشیده بماند. درست مانند پرده رنگارنگ و منقوشی که روز نهم دی سال گذشته بر سرکوب و کشتار مردم در عاشورای حسینی و روزهای پیش از آن کشیده شد.
امام سجاد(ع) و افشای فتنهگران اموی
امام(ع) در قالب دعا، اسلام راستین را معرفی می کند و انحرافات و سوء استفاده ها را آشکار می سازد. نمونه ای از دعاهای اینگونه دعایی است که در آن امام(ع) به وضوح تمام ستمگری ها و فتنه گری های امویان را آشکار ساخته است: بار خدایا، ما را شدت فتنه ها در بر گرفته و آشوب حیرانی احاطه کرده و ذلت و خواری در هم کوبیده است و کسانی که بر دین تو امین نیستند بر بندگانت حکمرانی می کنند و کسانی امور خاندان محمد(ص) را به زور می ربایند که دستورات تو را زیر پا می گذارند و در راه نابودی بندگان مومن تو تلاش می کنند …
چرا شاه نتوانست جلوی انقلاب را بگیرد؟
آدمی تعجب می کند از اینکه برخی مقامات کنونی حاکم در جمهوری اسلامی ایران ، که خود درک و تجربه دوران شاه و مبارزه با آن رژیم را دارند چگونه امروز در مسند قدرت همان شیوه رژیم سابق را در برخورد با منتقدان و مخالفان و معترضان در پیش گرفته اند .
درسهای «رساله حقوق» امام سجاد برای روزگار ما
ای کاش مدعیان دین داری و کسانی که امروز رفتارها و سیاست های خود را منبعث از دین و شریعت می دانند، در این غوغاهای سیاسی نیم نگاهی به رساله حقوق امام سجاد می انداختند تا شان و منزلتی که آن امام برای حقوق انسان ها با هر فکر و اعتقادی، قائل است را ببینند …
امام سجاد(ع) منادی آگاهی مردم
تمام ستم هایی که به دست نااهلان بر بشر می رود ، عامل اساسی آن نا آگاهی و بی خردی مردمان است که از لحاظ فهم دینی در سطح چندشعار مانده اند . ریشه این جهالت به روزگارپیش برمی گردد. امام علی ( ع ) در میان سکوت این مردم با شمشیر یک مسلمان خارجی مسلک از پای درآمد. امام حسن در بین این مسلمانان ناآگاه با دسیسه خلیفه وقت مسموم گشت . غالب این مردمان در داستان کربلا در دام فریب ملاَیان و مبلغان معاویه و یزید در افتادند و در خلق خیانتی بزرگ شرکت کردند.
انتقاد، تبلیغ علیه نظام نیست
جای طلبکار و بدهکار را عوض نکنیم. این حاکمیت است که باید پاسخگو باشد که چرا با رفتار خود نظام جمهوری اسلامی را نزد مردم جهان، بی اعتبار میسازد و چهره کریه و نامطلوبی از آن را به نمایش میگذارد؟! خداوند عالم شاهد و گواه است که هیچ مدافعی به اندازه یک «اصلاح طلب حقیقی» از نظام مطلوب جمهوری اسلامی در سال 1357 و 1358 (سال تصویب این عنوان توسط مردم ایران) دفاع نکرده است و بهای لازم برای دفاع خویش را نپرداخته است.
پایههای دیانت: اختیار و عقلانیت و محبت
آیه ۷۰ از سوره شریفه اسراء می گوید: «و لقد کرمنا بنی آدم.» خیلی جالب است که در این آیه نمی گوید و لقد کرمنا المومنین نمی گوید لقد کرمنا المسلمین نمی گوید لقد کرمنا الموحدین حتی نمی گوید لقد کرمنا الانسان می گوید لقد کرمنا بنی آدم. می گوید کرامت ارزش ذاتی است. صحبت از این دارد که که این موجودی که در دنیا است، ارزش دارد صرف نظر از هر مذهب، صرف نظر از هر عقیده و صرف نظر از هر فکری برای خودش جایگاهی دارد، که نباید جایگاه خودش را فراموش کند.
وزارت خارجه، هیچکاره شده
در حال حاضر میتوان گفت اصلیترین مسائل مطرح در سیاست خارجی در بیرون از وزارت خارجه رقم میخورد. دیپلماتها و کارشناسان وزارت خارجه در این وضعیت ضرر شخصی نمیکنند چرا که آنها در حال انجام کار روزانه خود هستند. وقتی تصمیمی از بیرون به آنها ابلاغ میشود آن را اجرا میکنند و متوجه اشکالات نیز میشوند اما چون محلی برای ابراز این نظرات نمییابند همان سیاست را اجرا میکنند و ممکن است آن سیاست چندان به نفع نظام نباشد.
هشدار: کفنپوشان در کمیناند
اگر این فضای آرام ادامه پیدا کند، اکثر قریب به اتفاق مراجع عظام، ناراحتی خود را از وضعیت موجود ابراز خواهند داشت. به زودی ستاد عملیات روانی و اتاق فکر شرکت سهامی ضد اصلاحات محافل قدرت وارد عمل خواهد شد و چه بسا با همکاری عوامل نفوذی خود در جبهه اصلاحات، اقدام به نوعی هتک حرمت نسبت به مقدسات خواهد کرد تا با نسبت دادن این هتک حرمت به جبهه اصلاحات، آب را گل آلود و فضا را شلوغ کند و مانع ادامه حضور سایر مراجع عظام در این عرصه شود!
شرط موفقیت هدفمندی، بهبود رابطه دولت و مردم
نميتوان صرفا” با تكيه بر اين استدلال كه بيش از دو دهه است طرح هدفمند كردن يارانهها معطل مانده و اكنون ميان تصميمگيران كشور اجماع به وجود آمده، دست به انجام اين اصلاحات گسترده زد. به عبارتي، اجماع مسوولان و مديران و تصميمگيران كافي نيست و لازم است كه مردم نيز آمادگي پذيرش اين گونه اصلاحات را داشته باشند. در حال حاضر پشتوانه اجتماعي دولت همچون گذشته نيست اما ميان مسوولان اجماع كامل وجود دارد بنابراين بايد ديد ساختار رابطه دولت و مردم بر پايه چه رشتههايي پايدار مانده است.
هنرمندان هنرفروش، فقط چند صباحی دوام خواهند داشت
بخشی از حاکمیت فعلی حیا را خورده و آبرو را تف کرده و این آبروی ریخته، از آن انقلابی است که آزادی یکی از مهمترین ارکانش بوده است و خونبهای این آزادی، پیکر به خون خفتهی هزاران زن و مرد و جوان و پیری است که گلگونکفنی را به استبداد ترجیح دادهاند.
سرکوب اقلیتهای قومی، یک سیاست صهیونیستی
بیتوجهی به قانون اساسی، نه تنها در عرصهی ملی به استبداد و دیکتاتوری میانجامد، بلکه آنجا که به حقوق قومیتها و گروهها مربوط میشود «نقض پیمانهای بنیادین اجتماعی» است. یک اقلیت، قبل از آنکه «عارضهی نهاییِ بیقانونی» ظاهر شود و جامعه گرفتار ِ «استبداد» شود، از نادیده گرفتن این پیمان اجتماعی به «رنج» میافتد. بیدلیل نیست که همیشه، «اولین» گروههایی که به بیقانونی اعتراض دارند و «ظاهراً» به حکم قانون، «معاند و محارب و قانون شکن» خوانده میشوند و باز هم به ظلمی مضاعف ناشی از اجرای سلیقهای قانون مبتلا میشوند، اقلیتها هستند.
عیسی مسیح، الگوی رهبری دینی
این آیات به روشنی فضایی حاکی از گفت و گو، مدارا و تحمل را میان حضرت عیسی و حواریون نشان می دهد. فضایی که در آن شک و انکار وجود دارد و روابط ناشی از تبعیت محض نیست. رفتار پیامبر خدا در اینجا نوعی از ادب الهی را به تصویر می کشد. درسی از ادیان که چگونه باید در رفتار با جامعه، مردم و حتی مخالفین و زیاده خواهان مدارا کرد. این الگویی برای زمامداران و رهبران دینی است که با مردم و به خصوص جوانان و آینده سازان چگونه رفتار کنند تا دین تداعی کننده فشار و تحمیل و برخوردهای خشن و متعصبانه نباشد.
آقای احمدی نژاد! لااقل نام مولای غایبمان را بر زبان نیاورید
همسر سردار مقدم می گفت دیروز توانسته بعد از 45 روز با او 15 دقیقه ملاقات کند. می گفت چند روز قبل، از همه جا نومید، به سراغ استاد فلسفه اش که پدر او بر شهید بهشتی حق استادی دارد، رفته و بعد از اینکه با او درد دل کرده و اشک او را درآورده، از او چنین شنیده که ای کاش مرده بود و این روزها را ندیده بود. / دوستی می گفت به دیدن یکی از علمای ربانی که در امامزاده ای در شمال تهران اقامه جماعت می کند، رفته و از او شنیده که به دلیل آنکه پس از نماز برای رهبری دعا نمی کند، باید غزلش را بخواند و برود، از سوی متولیان امر به او گفته شده باید منزلی را که در آن سکونت دارد و متعلق به امامزاده است، تخلیه کند. / هرچند احمدی نژاد بر سر کار است و به سفر می رود و با تمام توان دولت خود در صدد اجرای طرح هدفمند کردن یارانه هاست – که خداوند عاقبت آن را به خیر بگذراند – اما من با نظر عقلای قوم در اینکه دیگر با این گونه کارها دور او تمام شده است، کمترین شک و تردیدی ندارم. / خاضعانه به عنوان یک شهروند از احمدی نژاد می خواهم یا دست از این گونه روش ها و موضع ها که بخشی از آنها برشمرده شد، بردارد یا لااقل در ابتدای سخنان خود نامی از مولای غایبمان نبرد. چون در اینکه این روش ها با سیره آن بزرگوار مباینتی آشکار دارد و انجام آنها از منتظرین حقیقی حضرت انتظار نمی رود، هیچ تردیدی نیست.
حکم جعفر پناهی، هنرکشی و هنرستیزی
امروز سکوت جامعه هنری در مقابل این هنرکشی و هنر ستیزی بعنوان یک ننگ در تاریخ هنر این کشور ثبت خواهد شد. مطمئن باشید اگر امروز از جعفر پناهی دفاع نشود فردا و فرداهای دیگر بجای هنرنمایی بایستی مانند عروسک های خیمه شب بازی منتظر بمانیم تا نخ های دست و پایمان را بکشند و به حرکتمان در آورند. / پیام حکم زندان جعفر پناهی به دیگر هنرمندان این است: هنری که در اختیار حکومت نباشد، هنری که برای حکومت به نمایش در نیاید و هنری که تحت فرمان نباشد، محکوم به نابودی و اعدام است. در چنین شرایطی بهتر نیست جامه هنر از تن به در کنیم و ننگ و ذلت و خواری را برای خود نخریم؟
خداحافظی با نقد هدفمندسازی
تا پیش از اجرا لازم بود تا دولت به دانشگاهیان و اصحاب نظر در مورد درستی و سازگاری اتخاذ سیاست هایش توضیح دهد و آنان را اقناع کند. اما اکنون که دیگر این سیاست وارد مرحله اجرا شده است دولت به طور طبیعی باید پاسخگوی جامعه باشد و می دانید که پاسخگویی به مردم، آن هم در برابر آب و نان و کار و کسبشان، بسیار جدی است و شوخی بردار نیست. پس اکنون منتقدان طبیعی ای در برابر عملکرد طرح وجود دارد که ما را از نقد آن بی نیاز می کند … بر این اساس، و به امید موفقیت طرح هدفمندسازی یارانه ها، از امروز که اول دی ماه 89 است، من هرگونه نقد هدفمندسازی را متوقف می کنم و از کلیه دوستان و دانشگاهیان منتقد هدفمندسازی نیز تقاضا می کنم نقد هدفمندسازی را متوقف کنند. این کار دو حسن دارد. یکی این که نقد ما فضای روانی جامعه را نسبت به طرح بدبین نمی کند و دیگر این که در صورت شکست طرح، دولت ـ که همیشه دنبال یافتن عامل خارجی برای نسبت دادن ناکامی ها به اوست ـ دستش در نسبت دادن ناکامی های طرح به منتقدان بسته می شود.
کدام حسین الگوی ماست؟
سیمای جمهوری اسلامی ایران در ایام محرم امسال برنامه هایی را به عنوان عزاداری، چه در قالب سخنرانی و چه در هیات سینه زنی، به نمایش گذاشت که هر صاحب خردی را در تاسف فرو برد. یعنی مظلومیتی مضاعف به دست یک رسانه شیعی بر حسین(ع) و یارانش هموار ساخت. چرا که دفاع بیخردانه از هجوم و حمله بی رحمانه زهرآگین تر است.