» گفتار
خطر استحاله جریان اصلاحات را جدی بگیرید
فراگیرتر شدن «جبهه ائتلاف ملی اصلاح طلبان» با حضور شخصیتهای ملی و دوری از زد و بندهای سرایت شده در جبهه اصلاح طلبان، و مبارزه با آفتِ نقش ِثروت در تعیین سیاستها و حمایتها و انتخابها، یگانه راه گسترش و تعمیق جبهه فعلی اصلاحطلبان است
وفاق به مثابه یک حق
برای تحقق وفاق البته باید آداب آن و از جمله رقابت سالم سیاسی برای همه مناصب و استیفای حق تعیین سرنوشت را جدی بگیریم. احزاب و حوزه عمومی غیررسمی را پاس داریم و برای آنها فرش قرمز جهت مشارکت موثر و نه صوری در فرآیندهای تصمیمسازی پهن کنیم. ما به عقل جمعی درون زای ایرانی سخت نیازمندیم. مردم و کنشگران سیاسی به سردمداران مینگرند و اگر گذشت و مدارا را در سیمای آنها کمرنگ ببینند در عرصه عمومی نیز مایوسوار به همبستگی و مودت و الفت حول اهداف مشترک مینگرند. شفافیت و صداقت با مردم را جدی بگیریم. رسانهها و آزادی بیان و قلم و نقد را ارج نهیم. در زندانهای سیاسی و قفل حصرها را بشکنیم. برای عقلهای دلسوز و خردهای بالنده که ثروت ملی هستند ارج قائل شویم و تک صدایی را دشمن انگاریم. ایران به همه دلسوازن خود ولو منتقد سخت نیازمند است. ایران به عقل جمعی برای عبور از بحران نیازمند است
سقوط از حکومتِ قانون به قانونِ حکومت
حکومتِ قانون؛ “تبدیل قدرت به صلاحیّتهای نهادین شده است که به وسیلهیِ حقوق، محدود شده باشد.” چنانکه در این تعریف آمده، در پیِ محدودسازیِ قدرتِ خامِ قوّهیِ حاکمه به وسیلهیِ حقوق، حکومتِ قانون، امکانِ وقوع مییابد. از جمله اجزایِ یک نظامِ حقوقی، “حقوقِ اساسی” است
بادنجان دور قاپ چین ها و روحیه حاجی واشنگتنی!
در مورد این بادنجان دورقاپ چین ها-جماعتی که حساب کار را داشتند که موقعی که شاه سری به چادر آنها میزد بادنجان ها را دور قاب بچینند و دقت و سلیقه ی مخصرص به کار ببرند تا زیبا و شاه پسند باشد و موجبات مسرت خاطر قبله عالم فراهم آید و سرورشان نسبت به مراتب اخلاص و چاکری آنها اظهار تفقد و عنایت فرمایند- مرحوم عبدالله مستوفی مینویسد : “من خود عکسی از این آشپزان دیده ام که صدر اعظم مشغول پوست کردن بادنجان، و سایرین هریک به کاری مشغول بودند
شروطی برای رسانه ای شدن تجاوز
واقعیت این است که نامه نماینده خمینی شهر به رئیس سازمان بهزیستی کشور و دلایلی که برای درخواست عزل مسئول اورژانس اجتماعی برشمرده است، نامه ای بسیار مهم، قابل تامل است. نه تجاوز و یا شائبه تجاوز محکوم شده است، نه به تلاش برای شناسایی ریشه های بروز این اتفاق اشاره شده، نه به ضرورت تدوین بسته های سیاستی امنیتی آموزشی فرهنگی برای حمایت ازکودکان اشاره شده، نه از نتیجه اقدامات برای مجازات عاملین این جنایت ذکری شده است و نه حتی به عزم جدی نمایندگان مجلس برای تصویب قوانین پویاوکارامد در مقابله با کودک ازاری اشاره شده است
این عدل و انصاف نیست
این عدل و انصاف نیست کسانی که انحراف و فساد در دولتشان سر به فلک گذاشت و امروز بر همه آشکار شد، آزاد و رها بزرگان انقلاب و بسیاری از مفاهیم را هتک و تحریف کنند و مدعی همه چیز و همه کس باشند و بر کرسی های نظام تکیه زنند و آنان که در برابر انحراف و فسادی که شعله ور شدن آن را پیش بینی می کردند، بر پا خاستند، متهم گردند، در حصر و محدودیت زندگی کنند و حتی کلامی از آنان نشر نگردد
درباره مهاجرت انبوه ایرانیان به خارج
آنانی که مهاجرت انبوه ایرانیان را خروج غیر خودی می پندارند، از خود بپرسند چرا هر سال تعداد این غیرخودیها بیشتر می شود. آنانی که به این پدیده نامبارک واقفند تکانی به خود بدهند، در عجبم از مدیران و مسئولینی که می دانند اما گویا بی تفاوت شده اند. درون گود نشسته اند اما نظاره گرند، در خلوت می گویند اما در مسند خود را به امور روزمره سرگرم کردهاند
رمضان، ماه خودسازی
راستی چنانچه در روز حساب و کتاب که “فَمَنْ یَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّهٍ خَیْراً یَرَهُ – وَ مَنْ یَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّهٍ شَرًّا یَرَهُ” است، حاکمان و منسوبین رژیم پهلوی در دادگاه عدل الهی دادخواهی کنند (و خواهند کرد) که ما در رابطه با کارهای خلافی که انجام داده ایم آماده عقوبت هستیم و لکن نوری و نوری ها به ما نسبت های کذب و خلاف واقع داده اند و به عنوان حق الناس، از ما بخواهند جبران کنیم و یا مواخذه شویم، چه پاسخی داریم و چه می توانیم انجام دهیم؟
علی (ع) میزان وفا
باید تلاش کرد که صدق و وفاداری را در جامعه پاسداشت. انسانهای موفق جامعه باید وفادارترین و صادقترینها باشند. ساز و کارهای اجتماعی و ملاکهای رشد و ارتقا در جامعه باید بر فضیلت راستگویی و وفای به عهد استوار شود
رفتارشناسی علیاکبر ولایتی؛ آلزایمر سیاسی یا چرت ملوکانه؟
غافل از اینکه شبکههای اجتماعی توانستند، «کم حافظه» بودن مردم را جبران کنند. بهعبارت دیگر ممکن فرد فرد ایرانیان، مواضع دیگران را راحت فراموش کنند، اما وجود شبکههای اجتماعی که پل ارتباطی را میان مردم بازی میکند از یک سو، و ثبت و ضبط شدن همه اظهارنظرها از سوی دیگر، باعث میشود تا مردم زودتر گفتهها و گذشته افراد را بهخاطر بیاورند
وقتی علی اکبر ولایتی قرارداد ۵۹۸ را هم با “ترکمانچای” مقایسه می کرد
آقای ولایتی در اتاق آقای شیخ الاسلام جلسه برگزار کرد و مرا که مسئول مذاکرات قطعنامه ۵۹۸ بودم صدا کرد و گفت: ‘تا من وزیر خارجه ام، اجازه نمی دهم که این قطعنامه قبول شود’… همین قطعنامه ۵۹۸ که در تمام طول مذاکرات آن از طرف آقای ولایتی به عنوان قرارداد ‘ترکمانچای’ و عنصر ‘حرام زاده’ معرفی می شد، به محض پذیرش، تبدیل به امامزاده شد… ایشان فراموش کرده اند که وقتی برای انجام مذاکرات پس از قبول قطعنامه ۵۹۸ جامه می دریدند، حتی متن آن را درست نمیدانستند… در [جلسات] شورای عالی امنیت ملی… ایشان به ‘چرت’ ملوکانه خود مشغول بودند
کروبی و آن دیگری!
واقع امر آن است که جامعه برداشت دیکتاتوری از این تئوری دارند و نباید عوامفریبی کرد و با توجیهات و به زور بخواهند امری را القا و تحمیل کنند که نمی شود و به خود فریبی می رسند. بهتر آن است که موقتاً و تا حل مسئله، به قانون استناد شود و همان تعریف و مواد قانونی را بپذیرند که علاوه بر آسیب بر مردم، فقه و فقاهت و فقیهان نیز آسیب می بینند
خون هاله
واقعیت اما خلاف این تصورات رقم خورد. خبرها از اعمال محدودیت ها و فشارهای بی سابقه برای جلوگیری از حضور مردم در مراسم خاکسپاری سحابی به تدریج از راه رسید تا اینکه خبر آمد که وضع به گونه ای پیش رفته که هاله هم در مراسم پدر جان داده است. هاله برای ما به منزلۀ فرشته ای پاک و بیگناه بود که جز مهربانی و خیرخواهی برای عموم خلق، چیزی در قلبش راه نداشت. خبر جان دادن او خویشتنداری هر یک از ما را به نحوی ربود
مرگ زندانی، «تکذیب قوه قضایی»، اعتماد خدشه دارشده و لزوم گروه حقیقت یاب!
از زمانی که در ۸۸ چند زندانی مظلوم در کهریزک کشته شدند و به صراحت مرگ آنان در اثر ممنژیت اعلام شد و بعد به قتل آنان اعتراف گردید و قبل از آن، مرگ زهرا کاظمی که ابتدا قتلش انکار شد ولی بعد … و تا مرگ مشکوک سید امامی و … و این بار مرگ مشکوک عبد الرحمان نارویی که به جرم اعتیاد، حمل مواد مخدر و ضرب و شتم در زندان بیرجند بوده است
پای روضه خودت گریه نکن…
مادر خدابیامرزم هر موقع ظلمی را میدید، سرش را تکان میداد و میگفت: «بترس از آه مظلوم!» در بیخوابی و پریشانحالی دیشبم، یاد حرف مادرم افتادم. به هر حال، با رفتن این آخرین بازمانده مطرح نسل اول بازیگری سینمای ایران، خودبهخود گویی دفتر دورهای بسته شد. دورهای که با همه آزمون و خطایش و وجه غالب نگاه عامهپسند در کلیت آن، اقتضائات روایی و جامعهشناسانه خودش را برای کالبدشکافی سینمای پردستانداز ایران و سیر مراحل تکوینیاش دارد. یاد و خاطره آن مرد مالامال از صبوری و مهربانی که تا آخر عمرش قدر ندید، زنده و گرامی باد
در واشنگتن چه میگذرد؟
ریاض در تماسهای خصوصی به آمریکاییها اطمینان داده که بهزودی ورق در یمن نیز به نفع ائتلاف سعودی برخواهد گشت، به باور سعودیها فاصله زیادی با این تحول نمانده و بنابراین ضرورتی به وارد کردن ایران هم به پروسه مذاکرات صلح یمن نیست و بنابراین واشنگتن نباید به گفتوگوهای ایران و اروپا در مورد یمن هم وقعی بگذارد. مثلث تلآویو – ریاض – ابوظبی مستمرا در گوش کاخ سفید میخوانند که خواست آنها این نیست که آمریکا با ایران جنگی مشابه عراق داشته باشد؛ بلکه یک عملیات محدود نظامی کافی است تا ایران دست و پای خودش را در منطقه جمع کند
اصلاح اصلاحات
محمد خاتمی هم در فاعلیت سیاسی خود و هم در ساختار شورای مشاورانش تجدید نظری کند. یقینا سودمند خواهد بود حلقه بسته این چند ساله شکسته شده و نمایندگان متنوعی از جامعه مدنی چون فعالین محیط زیست و تشکل های کارگری و جامعه معلمان و … نیز نظرات و نقدهایشان را به وی منتقل کنند.
خبر خوب تعطیلی کهریزک
زندانهای ما اغلب زندانهایی هستند که در سالهای پیش از انقلاب ساخته شدند و شاید شرایط یک بازداشتگاه ساده را هم نداشته باشند چه برسد به زندانی با تعداد بالای زندانی. همین مشکل محل نگهداری معضلی است که حتما آسیبهایی به دنبال خواهد داشت. از همین روی نمایندگان مجلس در سال ٩۶ به سازمان زندانها اجازه داد تا زندانهای مرکز شهر را به قیمت روز به فروش برساند و درآمد حاصل از آن را برای خرید محل بهتری برای نگهداری زندانیان صرف کند که این موضوع در بودجه ٩٧ هم لحاظ شد
چهارراه اصلاحطلبی
آبروی اصلاحطلبی از این نظر به خطر افتاده است که عدهای، حتی با نیت خیر، دستشان را دراز کردهاند؛ بیآنکه جیبشان پر باشد! البته میتوان اصلاحطلبی پرفشاری داشت و با بعضی قدرتهای اجتماعی همسو شد، مشروط بر آنکه درونزا باشند؛ ولی باز هم باید دید منافع و مضرات این همدستی چیست و به چه اندازه خواهد بود. برای مثال، اصلاح دینی که از سوی لوتر آغاز شد و تلاش داشت در مقابل کلیسای کاتولیک راه خود را جدا کند، با پشتوانه فئودالها همراه بود و توانست تا حد زیادی به مقاصد خود دست یابد و کلیسای پروتستان را بنا نهد؛ اما همزمان حمایت دهقانان را از دست داد و در نتیجه، کاتولیکها توانستند دهقانان را بفریبند و جنبش لوتر را به افول بکشانند
رسم مملکت داری در دولت روحانی
کسی نیست که از جناب روحانی بپرسد که این چه رسم مملکت داری است وقتی که رئیس اتحادیه صنف فناوران رایانه تهران اعلام می کند : رئیس پلیس جدید اماکن نیروی انتظامی آئیننامه ممنوعیت استفاده از “وی پی ان” و “فیلترشکن” در کافینت ها را به اتحادیه صنف فناوران رایانه تهران اعلام کرده … ( و ما) اجازه ی فعالیت در این دو ماه را به کافینت های متخلف نخواهیم داد و در سایر ماههای سال نیز از ۱۵ روز تا یک ماه واحدهای آنها پلمب میشود
فهرستی برای عذرخواهی
اگر قرار بر عذر خواهی است بخش بزرگی از حاکمان از ادوار گذشته تا کنون که هنوز در قید حیات هستند و امکان آن را دارند باید از مردم عذرخواهی کنند. آیت الله خامنه ای اولین کسی است که باید از مردم عذر خواهی کند. البته با فساد ساختاری و ابر بحرانهای داخلی و خارجی که کشور با آن مواجه است تنها عذرخواهی کافی نیست.
فرض کنیم برجام نمیبود و احمدینژاد سکاندار دولت بود
پرسش این است که اگر توافق هستهای را نمیپذیرفتند، چه اتفاقی میافتاد؟ آیا ادامه دادن بر غنیسازی و سیاست قبلی کمکی به قدرت نظامی و دفاعی ایران میکرد که نقش بازدارندگی داشته باشد؟ به طور قطع بله؛ اگر ایران در پی دستیابی به سلاح هستهای بود. البته اگر چنین فرضی محتمل بود. ولی نکته اینجاست که مسئولین کشور از رأس تا قاعده همواره تأکید کردهاند که چنین هدفی ندارند و نداشتهاند و حتی حرمت شرعی برای دستیابی به چنین سلاحی قایل شدهاند. بنابراین چنین هدفی در برنامه نبوده. خوب هنگامی که چنین هدفی در سیاست ایران نیست، چگونه میتواند از طریق دستیابی به آن خود را به لحاظ نظامی و دفاعی قدرتمند کند؟
افتضاح جنتی در مجلس خبرگان!
این اقدامی ست که این پیر لجوج و خودمحور به طور مکرر در شورای نگهبان انجام میداده است، به ویژه در جریان انتخابات های گوناگون، با تکیه بر قانون “نظارت استصوابی” هر آن کس را که نمی پسندیده یا خط و خطوطش را تائید نمی کرده، به صورت غیرقانونی رد صلاحیت می کرده است
روح و روان مردم را اینگونه آزار ندهیم/ در نقدعملکرد خلاف قانون قوه قضاییه
وزیر اطلاعات از نظر قانونی مافوق ۱۴ سازمان امنیتی کشور قرار دارد. از سوی دیگر چندماه است فعالان زیست محیطی در زندان انفرادی بسر میبرند که طبق اسناد بین المللی حقوق بشر و قوانین خود ایران، مصداق بدترین شکنجه است و از نظر شرعی و قانونی هر اقراری در این شرایط بی اعتبار و ادامهی حبس در این شرایط عملی بیهوده و زیانبار است. طبعا خانوادهها و آشنایان این افراد و افکار عمومی پس از اظهارات مقامات پارلمانی و امنیتی انتظار دارند هرچه سریعتر این افراد آزاد شده و از آنان اعاده حیثیت شود
چند واقعیت در مورد برجام!
– برجام علاوه بر اینکه یک معاهده بین المللی تاریخی است همچنین ضمیمه قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت نیز هست که طبعا آمریکا با خروج از آن قطعنامه شورای امنیت را نیز زیرپا گذاشته است. با این حال نباید از یاد برد که آمریکا به عنوان عضو دائم شورای امنیت هرگز اجازه محکومیت خود به عنوان ناقض قطعنامه شورای امنیت را در این نهاد نخواهد داد. هرچند شاید محکومیت این اقدام از سوی مجمع عمومی ملل متحد که در آن حق وتویی درکار نیست بتواند در زمره اهداف آتی دستگاه دیپلماسی ایران قرار گیرد اما با توجه به جایگاه ایران در جامعه جهانی و توان دیپلماتیک آن این هدف چندان قابل وصول نمی نماید
از سیاه کارانند
حقیقت این است که برجام امتیازهای بسیاری را برای ایران در پی داشت و آمریکا هم درست بخاطر اینکه به آنچه می خواست نتوانست دست پیدا کند بهتر آن دید یکطرفه از برجام خارج شود و البته سناریوهای نگران کننده ای را تعقیب می کند و باید دیپلماسی بر اساس عقلانیت و بدور از ماجراجویی راههای کم خطری را پیگیری نماید و در نطق اولیه رئیس جمهور پس از خروج آمریکا از برجام این عقلانیت مشاهده شد
لباس شخصی های مختار، دولت بی اختیار!
تاسف برانگیزتر این که نمایندگان مجلس نیز فراموش کرده اند که روزی، در پی اعتراض های خیابانی دی ماه ٩۶ دائم بر قانونی بودن اعتراض های مسالمت آمیز و تجمعهای قانونی پای می فشردند، همانگونه که اعضای شورای شهر تهران هر از چند گاه محلی را برای برگزاری این نوع تجمع ها معرفی می کردند
رقابت آیتالله خامنهای و احمدی نژاد برای مذاکره با آمریکا
طبیعی بود که تمام این اعلام آمادگیها برای مذاکره یا برقراری رابطه با ایالات متحده، در حالی که آمریکایی ها مشغول مقدمات مذاکره محرمانه با نمایندگان مورد تایید آیتالله خامنه ای بودند، بی ثمر بماند. اما پافشاریهای مکرر آقای احمدی نژاد بر مذاکره با دولت آمریکا در مهرماه ۱۳۹۱، با این ادعا که او واقعا معتقد بوده “مذاکره در شرایطی که دشمن تصور می کند دست بالا را دارد و تحریم ها اثر گذار بوده است، به ضرر کشور تمام می شود” همخوانی ندارد.
قهر با هدف آشتی؟!
این احتمال – هـرچند اندک- غیرممکن نیست، چون ترامپ ابتدا، در زمان اعلام خروج از برجام، در سخنان تند خود راه گفت و گوهای مستقیم با جمهوری اسلامی را نبست و فردای آن روز نیز به فوریت در توئیتی مبهم، اما بحث برانگیز نوشت : “ایران گفتگو خواهد کرد، در غیراین صورت اتفاق مهمی خواهد افتاد”
دوئل نهایی؟
ما هنوز فرصت جبران خطاهای گذشته را داریم. باید به مخاصمات غیرضرور و حبس ها و حصرها و ممنوع التصویری ها پایان داد و با تامین حقوق همه شهروندان و با گشایش های سیاسی و اجتماعی و فرهنگی و انتخاباتی و نیز دعوت از همه ایرانیان برای مشارکت در سازندگی کشور و رونق اقتصادی باردیگر ایران را سرای شور و شوق و امید کرد