اخلاق انتخابات؛ شورای نگهبان نه ذم نه مدح

چکیده : نقض بی‌طرفی از آسیب‌هایی است که برادران من در نهاد نظارتی انتخابات، باید نسبت به آن حساس باشند. این بدان معناست که اعضای شورای محترم نگهبان از بیان سخنانی که القای «خط‌دادن» له یا علیه یک فرد مشخص را می‌کند، به جد پرهیز کنند چون باید حرمت این شورا حفظ شود. مخصوصا اینکه در برهه فعلی، این امر سبب حمله دشمنان داخل و خارجی می‌شود. از اعضای شورا تقاضا دارم قداست را با «نگفتن‌ها» حفظ کنند نه «گفتن‌ها». نگفتن‌ها برای این بزرگواران سازنده است اما گفتن‌ها، مشکل‌ساز خواهد شد. «مدح و ذم» از زبان اعضای شورای نگهبان، هر دو خطرناک است. ...

سیدمهدی طباطبایی

میدان انتخابات در پیش است و لغزش‌هایی که از هم‌اکنون توسط برخی افراد و جریان‌ها آغاز شده، نیازمند چند تذکر و هشدار است:
نخست، به همه مسوولان محترم یادآور می‌شود در بیانات و فرمایشات خود، آینده‌نگری را لحاظ کنند. دیده شده بعضا آنان پیرامون موقعیت فعلی بعضی چهره‌های شناخته‌شده، اشکالاتی را مطرح می‌کنند بی‌توجه به اینکه، همین مسایل در آینده دامن خود آنها را خواهد گرفت. مثلا درباره سن‌وسال یک نامزد انتخاباتی، سخنانی را بیان می‌کنند و بی‌توجه به شرایط کاری و توانایی وی، آدرس نادرست به مخاطب می‌دهند. کم نیستند بزرگانی که در مسوولیت‌های مختلف قرار دارند. این دسته از منتقدان، حتما باید باور کنند که تجربه یا با گذشت حوادث و افزایش سن به دست می‌آید یا مطالعات کتب تاریخی. عنصر تجربه، بسیار گران‌بهاست. بیان سخنان ناپخته درباره افراد باتجربه و توانمند، تنها خامی و ناپختگی گوینده را نشان می‌دهد و در ذهن جامعه ایرانی -که بزرگان را دارای ارزش و توانمندی می‌دانند- حس منفی نسبت به گوینده ایجاد می‌کند.

دوم، نقض بی‌طرفی از آسیب‌هایی است که برادران من در نهاد نظارتی انتخابات، باید نسبت به آن حساس باشند. این بدان معناست که اعضای شورای محترم نگهبان از بیان سخنانی که القای «خط‌دادن» له یا علیه یک فرد مشخص را می‌کند، به جد پرهیز کنند چون باید حرمت این شورا حفظ شود. مخصوصا اینکه در برهه فعلی، این امر سبب حمله دشمنان داخل و خارجی می‌شود. از اعضای شورا تقاضا دارم قداست را با «نگفتن‌ها» حفظ کنند نه «گفتن‌ها». نگفتن‌ها برای این بزرگواران سازنده است اما گفتن‌ها، مشکل‌ساز خواهد شد. «مدح و ذم» از زبان اعضای شورای نگهبان، هر دو خطرناک است.

سوم، اصل 115 قانون اساسی، ملزومات واجدان شرایط برای انتخابات ریاست‌جمهوری را مشخص کرده است. همچنین در بقیه اصول قانون اساسی، همه نکات لازم پیرامون انتخابات و پس از آن، پیش‌بینی شده و اگر مشکلی بروز می‌کند، به دلیل فهم و تفسیر نادرست این میثاق ملی و «عدم علم» است نه «علم به عدم». رییس‌جمهور باید با انتخاب مردم از میان رجال مذهبی و سیاسی انتخاب شود پس مذهب، اصل است و سیاست، همراه آن. پس از آن صفاتی چون ایرانی‌الاصل، مدیر و مدبر بودن و رعایت امانت و تقوا، مورد اشاره قرار می‌گیرد. مسایل بسیاری در مذهب وجود دارد که اگر از سوی مقام اول اجرایی کشور به درستی بیان نشود، مشکلات بسیاری را به همراه خواهد داشت که نمونه آن در این هشت سال بارها دیده شد. چهارم، این یک امر بدیهی است که اگر فرد یا دستگاه مسوولی، وقت خود را به امور دیگر بگذراند از کار اصلی خود می‌ماند. مسوولان انتخابات بهتر است به‌جای اظهارنظر، نظارت را با تکیه بر مستندات قانونی، محکم کنند. تجربه انتخابات سال 88 پیش‌روی ماست و نباید آنچه موجب وقایع بعد از آن شد، دوباره تکرار شود. نظر مبارک مقام‌معظم‌رهبری، خلق «حماسه سیاسی» و سپس «حماسه اقتصادی» است و برای این امر، بداخلاقی‌ها و سوءتدبیرها باید کنار گذاشته شود.

پنجم، منتقدان و کاندیداهای منتقد یک نامزد روحانی باید بدانند که ایشان هم یک عالم معزز است و هم سیاستمداری کارآزموده. هر نوع توهین به ایشان، اهانت به هر دو قشر محسوب می‌شود. تخریب‌کنندگان بهتر است توجه خود را به این نکته معطوف کنند که تجربه را تکرارکردن، جز غرض‌ورزی نیست و به زبان تمثیل، «آزموده را آزمودن خطاست.»

متاسفانه تعصبات شخصی مانع از ارزیابی درست شرایط شده است. مبادا تندروها خود را ایمن از تحریکات مخرب بدانند. گاهی دشمنان خارج کشور نظام، با ادبیات شیرینی وارد می‌شوند و برخی افراد به دلیل اینکه این دشمن راجع به فلان کاندیدا، با زبان شیرین سخن گفت، به آن کاندیدا حمله می‌کنند. این بازی دشمن است و این شیرینی، «تلخ‌ساز» خواهد شد.

ششم، تجربه دیرینه نشان داده یک رجل سیاسی و مذهبی که در شرایط بحران توانسته با سکوت و تحمل و گذشت‌کردن از نارواشنیدن، به کار خود به درستی ادامه دهد، فردی خردمند و تواناست. کاندیدای شاخص این دوره از انتخابات نشان داده در مقابل قانون نمی‌ایستد حتی اگر پای اتهام به فرزندانش در میان باشد اما در این سال‌ها برخی مسوولان اجرایی، خود را عین قانون می‌دانند.

این کاندیدا همواره خود را همانند یک شهروند عادی، در مقابل قانون تسلیم دانست. ایشان با هدف نجات کشور به صحنه آمده اما با توجه به اینکه هنوز بررسی صلاحیت‌ها به پایان نرسیده است بیان نکات پیرامون این نامزد را به آینده موکول می‌کنم و در این مجال، توجه همه کاندیداها و مسوولان انتخابات را به رعایت اخلاق و تقوا و رعایت نکات فوق، جلب می‌کنم.

منبع: روزنامه شرق