زلزله‌زدگان ورزقان در گفت‌و‌گو با کلمه: فقط بازدید می‌کنند و می‌روند دروغ می‌گویند/ مردم دیشب را در سرمای زیر صفر سپری کردند

چکیده :هنوز از سامان دهی خانه های زلزله زدگان آذربایجان خبری نیست. ولی مسوولان مختلف هم چنان با طرح ادعاهای مختلف درصدد آن هستند که القا کنند وعده های فراوان داده شده به مردم محقق شده است، موضوعی که آسیب دیدگان آن را تکذیب می کنند. آن هم در حالی که دمای هوا در برخی مناطق به زیر صفر رسیده و سرما چادرها و کانکس های محل سکونت آسیب دیدگان زلزله آذربایجان را احاطه کرده است....

کلمه – گروه اجتماعی: یک فصل گذشت و کوه های مناطق زلزله زده هم سفیدی برف گرفتند. به گفته مدیرکل هواشناسی آذربایجان شرقی، دمای هوا در برخی مناطق به زیر صفر رسیده و سرما چادرها و کانکس های محل سکونت آسیب دیدگان زلزله آذربایجان را احاطه کرده است. وعده ها و ادعاها نیز همچنان برقرارند، از بازگشت به زندگی عادی اما هنوز خبری نیست.

به گزارش خبرنگار کلمه، هنوز از سامان دهی خانه های زلزله زدگان آذربایجان خبری نیست. ولی مسوولان مختلف هم چنان با طرح ادعاهای مختلف درصدد آن هستند که القا کنند وعده های فراوان داده شده به مردم محقق شده است، موضوعی که آسیب دیدگان آن را تکذیب می کنند.

در جدیدترین ادعا فرماندار ورزقان مدعی شده که با مساعدت شخص وزیر راه و شهرسازی، اعطای تسهیلاتی که منوط به آواربرداری و آمادگی برای فونداسیون بود لغو و مبلغ شش میلیون قبل از شروع کار به حساب مردم زلزله زده ریخته شده است. موضوعی که مردم این مناطق از آن اظهار بی اطلاعی می کنند.

چنانچه وقتی سراغ چنین مبلغی را از یکی از اهالی این منطقه می گیریم، می گوید: من خودم سه خانه داشتم که در زلزله تخریب شده است اما دریغ از ریالی پول که حساب من آمده باشد.

به چه کسانی یک میلیون تومان پرداخت شد

در همین زمینه یکی دیگر از مردم این مناطق به خبرنگار کلمه می گوید: به برخی از مردم مبلغ یک میلیون معیشتی آن هم مشروط به این که خانه آنها کاملا تخریب شده باشد و زمین مسطح باشد پرداخت کردند ولی به خود من هم که در همین دسته بودم پولی پرداخت نشد.

پیش از این استاندار آذربایجان شرقی از اعطای 14 میلیون تومان وام جهت بازسازی واحدهای روستایی مناطق زلزله زده خبر داده بود که با نرخ 4 درصد در اختیار صاحبان املاک قرار می گیرد.

او گفته بود: برای بازسازی خانه های شهری آسیب دیده از زلزله هم مبلغ 20 میلیون تومان پرداخت می شود و برای تعمیر خانه های آسیب دیده نیز مبلغ پنج میلیون تومان با نرخ چهار درصدی پرداخت می شود. بیگی از پرداخت کمک بلاعوض یک میلیون تومانی به زلزله زدگان نیز خبر داده بود.

محرم فروغی فرماندار شهرستان ورزقان همچنین در خصوص آخرین وضعیت بازسازی شهر ورزقان گفته است: تاکنون تنها 60 پروانه ساخت از سوی شهرداری برای متقاضیان صادر شده و این در حالی است که تسهیلات بانکی و کمک بلاعوض دولت به حساب 700 خانوار ریخته شده است.

فرماندار ورزقان در حالی در گفت و گو خبرگزاری مهر از موضوع عدم استقبال مردم از بازسازی خانه هایشان می گوید که برخی از مردم این منطقه برخی به دلیل ناامید شدن از بازسازی و ساخت خانه های خود، ورزقان را ترک کرده و روانه تبریز شده و خانوارهای باقی مانده هم با وجود سرما و دمای هوای زیر صفر شب ها در چادر زندگی می کنند.

ادعای فرماندار؛ و آنچه مردم با چشم خود دیده اند

فرماندار ورزقان در مورد خانه های نیمه تخریب مدعی شده است: شهروندان ورزقانی که خانه هایشان در اثر زلزله آسیب دیده است از بازسازی خانه هایشان ترس دارند و معتقدند در صورت بروز زلزله دیگری خانه هایشان بر سرشان خراب خواهد شد در حالیکه با بازدید کارشناسان از این خانه ها مشخص شد اسکلت ها در برابر زلزله کاملا مقاوم است و اگر دیواری خراب شده یا سقفی ترک برداشته کاملا طبیعی بوده و اجتناب ناپذیر است.

این ادعا در شرایطی مطرح می شود که با پس لرزه های مختلف مردم زلزله زده شاهد تخریب باقی خانه های نیمه ساخت بوده اند و با توجه به تداوم پس لرزه ها این ترس و نگرانی برای مردمانی که از زندگی سابق خود جز آوار چیز دیگری نمی بینند، طبیعی به نظر می رسد.

با این وجود فروغی در اظهارنظری قابل توجه اشاره کرده که به فرض محال که چنین اتفاقی نیز رخ دهد باید تاکید کنم که مسئولیت این امر با کارشناسانی است که نظر به امن بودن سازه ها داده اند و جبران خسارت از سوی آنها خواهد شد. او اما نگفته که این بازرسان در صورت از دست رفتن جان عزیزانشان چه خسارتی را جبران خواهند کرد.

کانکس ها هنوز در راه است؛ بازدید می کنند و می روند دروغ می گویند

از دیگر مشکلاتی که ورزقانی ها از ابتدای وقوع زلزله به آن اشاره می کنند، داشتن سقفی محکم برای رهایی از سرمای زمستان است. اما هنوز حتی از ورود کانکس به این منطقه هم خبری نیست. مردم می گویند مشکل ما فقط خانه است. سرما است.

با این حال فرماندار ورزقان خبر داده: مقرر شد کانکس ها تنها در اختیار کسانی قرار گیرد که خانه هایشان تخریب شده است و به همین منظور تا پایان هفته جاری 700 دستگاه کانکس در محل خانه های زلزله زدگان این شهر نصب خواهد شد.

وی افزود: بر اساس تصمیم گرفته شده کانکس به افرادی که خانه هایشان نیاز به تعمیرات دارد اما از تعمیر آن خودداری می کنند تعلق نمی گیرد و باید واحدهای خود را با تسهیلاتی که به حسابشان ریخته شده بازسازی کنند. پول هایی که بسیاری از این اهالی از آن اظهار بی اطلاعی می کنند.

یکی دیگر از اهالی ورزقان به خبرنگار کلمه می گوید: چند وقت است از زلزله گذشته است، اگر هر کمکی قرار بود مسوولان به ما کنند تا الان نتیجه داده بود. اما فقط بازدید می کنند و می روند دروغ می گویند.

دمای هوا زیر صفر درجه؛ برف در ارتفاعات

مدیرکل هوا‌شناسی آذربایجان‌شرقی دیشب دمای هوا در بسیاری از مناطق زلزله‌زده را کمتر از صفر اعلام کرد و خبر داد که از دیشب هوا در مناطق زلزله‌زده سرد‌تر شده است.

هواشناسی همچنین پیش بینی کرده که بارش باران در این منطقه از اوایل آبان ماه افزایش یابد و با توجه به ارتفاع بیش از 2500 متری برخی نقاط زلزله زده نسبت به آبهای آزاد و سطح دریا، تاکید کرده که مطمئنا در این ارتفاعات هم اکنون نه تنها دمای زیر صفر بلکه بسیار سرد‌تر از آن نیز قابل ثبت است. اما به دلیل نبود ایستگاه هوا‌شناسی در این ارتفاعات ثبت دما در آن‌ها صورت نمی‌گیرد.

خبرگزاری فارس نیز در گزارشی با اشاره به سرمای هوا در ورزقان، نوشت: ۶۱ روز از زلزله بیست و یکم مرداد اهر و ورزقان می‌گذرد و ساکنان چادرهای سفید در مناطق زلزله‌زده ورزقان، اهر، هریس و ۴۱۸ روستای این مناطق این روز‌ها شب‌های سردی را همراه با لرزه‌های سرما و پس‌لرزه‌ها می‌گذرانند اما سوز این سرما به علت کوهستانی بودن به روز‌ها نیز منتقل شده است.

این گزارش نیز اشاره دارد که بیشتر مردم این مناطق همچنان در چادر‌ها زندگی می‌کنند و بارش باران موجب آبگرفتگی چادرهای زلزله‌زدگان شهر و روستاهای ورزقان شده است.

تکذیب ادعای وزیر مسکن مبنی بر تحویل 1500 واحد مسکونی

بد نیست در ادامه ادعاهای مسوولان به این اظهار نظر وزیر مسکن و شهرسازی هم اشاره ای شود که در حاشیه بازدید اخیر خود از مناطق زلزله زده مدعی شده است در روزهای آينده يک هزار و ۵٠٠ واحد مسکونی به زلزله‌زدگان تحويل داده می‌شود.

این در حالی است که خبرگزاری فارس به نقل ازسخنگوی سازمان امداد و نجات جمعيت هلال احمر نوشته است، هر چند تنها ٣٠ کانکس برای اسکان موقت زلزله‌زدگان در حال نصب است اما تکميل نشده و در و پنجره ندارند و از دیگر سو برخی از اهالی مناطق زلزله زده مجموع خانه های در حال تکمیل را حدود 600 تا 700 واحد اعلام می کنند.

ادعای وزیر مسکن را وقتی از یکی از مردم زلزله زده جویا می شویم، می گوید: غلط کرده که از 1500 واحد مسکونی صحبت کرده است. اصلا مصالح ساختمانی آنها به این حجم از کار می رسد که بخواهند 1500 خانه تحویل دهند.

او می گوید: پی ریزی می کنند یک هفته طول می کشد تا میلگرد برسد. اینها که رسید باز زمان زیادی مردم منتظرند تا آجر و دیگر مصالح بیاید.

از سویی دیگر خبرگزاری ایلنا به نقل از عباس فلاحی باباجانی نماینده اهر و هریس در مجلس گفته است: یكی از نگرانی های اصلی در مناطق زلزله زده این است كه كارگران و بناها به دلیل دستمزد كم كار را به گفته او، بعد از اینكه كارگران و بناها مدتی در مناطق زلزله زده كار می‌كنند به این نتیجه می رسند كه از نظر مالی برای آنها صرف نمی كند، از همین رو كار را نیمه تمام رها و می روند.

وی با اشاره به اینكه فرماندار اهر هم در گزارشی این مشكل را عنوان كرد، افزود:‌ حتی وقتی بنیاد مسکن گفت 20 درصد قیمت ها را افزایش می دهد اما بازهم برای آنها صرف نمی كرد.

فلاحی باباجانی كلید حل مشكلات مناطق زلزله زده را وجود مصالح، كارگر و بنا عنوان كرد و افزود:‌ از همین رو برای خاتمه دادن به مشکلات مناطق زلزله زده دو پیشنهاد به مسئولان دادیم که یکی آوردن مصالح و دیگری آوردن کارگر و بنا به این مناطق بود.

به گفته این عضو کمیسیون عمران مجلس هرچه قدر مصالح، کارگر و بنا در مناطق زلزله زده موجود باشد، مشکلات به همان اندازه رفع می شود.

نماینده اهر و هریس با تاکید براینکه تعداد پیمانکاران باید درمناطق زلزله زده افزایش یابد، افزود: اگر تعداد گروه های پیمانکاری در مناطق زلزله زده را افزایش ندهیم با آمدن فصل سرما، مشکلات عمده ای به وجود می آید.

علاوه بر این وعده تحویل 1500 خانه به زلزله زدگان با اظهار نظر الله‌وردی دهقانی نماینده ورزقان نیز همخوانی ندارد که چندی پیش به ایلنا گفت : مردم زلزله‌زده آذربایجان شرقی تا دو سال دیگر صاحب سقف نخواهند شد. به گفته این نماینده از ۳۰ هزار واحد مسکونی که قرار بود دولت تا نزدیکی فصل سرما برای زلزله زدگان آماده کند، تاکنون تنها ۲۰۰ واحد آماده شده است.

از زلزله تا سرما و آتش سوزی

تداوم بی مهری ها و آمار دروغین مسوولین در شرایطی است که مردم آسیب دیده برای رهایی از سرما و داشتن سرپناهی گرم همین هفته اخیر جان آنها را به مخاطره انداخت. بعد از آتش سوزی در ورزقان چادرهای زلزله‌زدگان روستای «قراجا» شهرستان هریس هم طعمه حریق شد و نزدیک 10 چادر زلزله‌زدگان در آتش سوخت.

این حادثه از اتصال برق یکی از چادر زلزله‌زدگان صورت گرفت و به چادرهای دیگر زلزله‌زدگان سرایت کرد و بر اثر این آتش‌سوزی پیرزنی 70 ساله به نام « تلی‌ناز – نوروزی» جان باخت.

يکم مهرماه سال جاری نيز تعدادی از چادرهای زلزله‌زدگان در روستای شهسوار از توابع شهرستان هريس دچار آتش‌سوزی شده بودند. داريوش مرادی، فرماندار هريس، گفت: “بر اثر اين حادثه پنج تخته چادر دچار حريق شد که عامل وقوع آن کابل‌های کهنه برق اعلام شده است.”

جالب آنکه در این روستا 300 خانوار در چادر زندگی می‌کنند، مسئولان هیچ وسیله آتش خاموش‌کنی حتی یک کپسول آتش‌نشانی را برای مقابله با این گونه حوادث نداده و پیش‌بینی نکرده‌اند. از این روستا نیز خبر می رسد که حدود 30 کانکس در حال نصب است اما تکمیل نشده و در و پنجره ندارند.

مردم این مناطق که حتی به برخورداری از یک کانکس هم قانع هستند از این مساله هم برای آنها دریغ می شود. اواخر شهریور ماه بود که محمود مظفر رئیس سازمان امداد و نجات هلال احمر از مردم خواست تا به هر نحوی شده کانکس به مناطق زلزله‌زده ارسال کنند. او گفته بود:سرمای هوا در این مناظق به حدی است که روستائیان زلزله‌زده پتوی خود را روی گوسفندان می کشند، زیرا همچنان دام‌ها بدون طویله رها شده‌اند. محمود مظفر هشدار داده بود وضعیت تغییرات جوی و رگبارهای موسمی موجب شده تا زلزله زدگان با گل و لای دست و پنجه نرم کنند.

هشدار وزیر بهداشت به شیوع بیماری های واگیردار

به لیست مشکلات باید شيوع بيماری‌های واگيردار و نيز مشکلات ناشی از حيوان‌گزيدگی و حيوانات اهلی رها شده در مناطق زلزله‌زده آذربايجان شرقی را هم اضافه کرد که مرضیه دستجردی وزیر بهداشت در بازدید اخیر خود نسبت به آن هشدار داده است.

ایسنا به نقل از وی مشکلات بهداشتی مناطق زلزله‌زده را بيشتر به دليل فضای فيزيکی نامناسب دانست و افزود: “اين فضاهای چادری با وجود آن‌که برای جلوگيری از وجود مشکلات عفونت سمپاشی می‌شوند، اما فضای مناسبی برای ارائه خدمت نيستند.”

به گفته او، “با توجه به اين‌که چادر‌های مردم در مناطق زلزله‌زده نزديک به هم هستند امکان ورود بيماری‌های واگير،‌ وجود دارد.”

وی با اشاره به اين‌که اکنون شب‌ها در مناطق زلزله‌زده هوا بسيار سرد شده است افزوده بود: “با سردتر شدن هوا و بارش باران مشکلات مردم در اين مناطق بيشتر خواهد شد.”

وزیر بهداشت بیشترین شکایت زلزله‌زدگان آذربایجان را کمبود سرویس‌های بهداشتی و حمام عنوان کرده و افزود: برخی خانه‌های بهداشت و مراکز بهداشتی درمانی روستایی و شهری هم طوری صدمه دیده‌اند که قابلیت استفاده ندارند و ممکن است با پس لرزه‌های بعدی فرو بریزند.