عبدالجبار کاکایی: حق نداریم موسیقی زیرزمینی را تحقیر کنیم

چکیده :شعرهای زیرزمینی در واقع محتوای اجتماعی دارند و نوعی مبارزه با اخلاق رسمی و یک واکنش اجتناب‌ناپذیر در جوامع محدودند و نمی‌توان ایراد ادبی به آن‌ها گرفت. این گروه‌ها هیچ داعیه ادبی یا موسیقایی ندارند که بخواهیم مقابلشان بایستیم. باید آن‌ها را همان‌گونه که هستند، بپذیریم. فقط امیدوارم و آرزو دارم که از دوری از اخلاق و کلام رکیک بپرهیزند تا درد دلشان شنیده شود و مخاطب رغبت داشته باشد به آن گوش کند....

عبدالجبار کاکایی شاعر و ترانه‌سرای معاصر معتقد است که کلام در موسیقی زیرزمینی داعیه ادبی ندارد و نمی‌توان آن را با ترانه و غزل مقایسه کرد.

کاکایی در گفت‌وگو با خبرگزاری شهر اظهار داشت: قضاوت درباره کلامی که در موسیقی زیرزمینی خوانده می‌شود و مقایسه آن با ترانه‌های فاخر و سالم، کار درستی نیست. این را نه از این جهت که کلام این نوع موسیقی را در سطح ترانه نمی‌دانم؛ بلکه از این جهت می‌گویم که دو ژانر کاملا متفاوت هستند و اصلا ارتباطی به یکدیگر ندارند.

وی ادامه داد: موسیقی زیرزمینی و تبعا کلام آن، یک واکنش اجتماعی است. حق نداریم یک واکنش اجتماعی را که بیشتر ریشه روانشناسی و جامعه‌شناسی دارد تا ریشه ادبی، محکوم یا تحقیر کنیم و از سرایندگان آن توضیح تئوریک بخواهیم.

این ترانه‌سرا با تاکید بر تفاوت Text و Lyric توضیح داد: دلیل حرف من این است که این نوع موسیقی، خود یک عکس‌العمل روانی و جامعه‌محور است و کلام آن نیز طبیعتا با یک ترانه یا غزل، متفاوت است. کسانی که کلام موسیقی زیرزمینی را می‌نویسند، حتی ادعایی هم برای نوشته‌هایشان ندارند. از موسیقی و کلام تنها به عنوان ابزاری برای بیان مکنونات قلبی و خواسته‌هایشان استفاده می‌کنند؛ ناگفته‌‌هایی که تریبون دیگری برای بیان و عرضه آن‌ها نمی‌یابند.

کاکایی درباره ارزش ادبی کلام موسیقی زیرزمینی اظهار داشت: شعرهای زیرزمینی در واقع محتوای اجتماعی دارند و نوعی مبارزه با اخلاق رسمی و یک واکنش اجتناب‌ناپذیر در جوامع محدودند و نمی‌توان ایراد ادبی به آن‌ها گرفت. خود به بلاغت و صنایع دیگر ادبی پوزخند می‌زنند و تعمدا از آن‌ فاصله می‌گیرند. در چنین شرایطی چه می‌توان به آنان گفت؟ می‌‌‌توان از آنان خواست که قافیه را رعایت کنند و به لحاظ تئوریک ترانه درست بنویسند؟

وی افزود: تنها باید به آن‌ها گفت دست ‌مریزاد، فقط بی‌اخلاقی نکنید! به هر حال این گروه‌ها، بخشی از جامعه هستند که برای ابراز هیجانات خود، موسیقی را انتخاب کرده‌‌اند. چه بسا اگر رسانه بهتری می‌یافتند، برای بیان درونیاتشان از آن استفاده می‌کردند.

وی مجددا تاکید کرد: این گروه‌ها هیچ داعیه ادبی یا موسیقایی ندارند که بخواهیم مقابلشان بایستیم. باید آن‌ها را همان‌گونه که هستند، بپذیریم. فقط امیدوارم و آرزو دارم که از دوری از اخلاق و کلام رکیک بپرهیزند تا درد دلشان شنیده شود و مخاطب رغبت داشته باشد به آن گوش کند.

این شاعر درباره ناسزاگویی و استفاده از الفاظ نامناسب در موسیقی امروز گفت: متاسفانه امروز حتی شعرهای روزمینی هم دارند به هتاکی کشیده می‌شوند. برخی گمان می‌کنند اگر حرف رکیک بزنند، مخاطب کارشان را می‌پسندد. وقتی روی زمین غزل‌سرایان و ترانه‌سرایان ما در محافلشان شعرهای آنچنانی به لحاظ اخلاقی می‌خوانند، چه توقعی باید از رپ فارسی و گروه‌‌های معترض زیرزمینی داشت؟