سوریه، عرصه رویارویی آمریکا و ایران

چکیده :رابرت درایفوس روزنامه‌نگار آمریکایی و تحلیل‌گر مسائل امنیتی و خاورمیانه در تحلیلی در مجله دیپلمات، جنگ داخلی در سوریه را عرصه رویارویی ایران و آمریکا دانست و نوشت: از همان آغاز ایالات متحده آمریکا، بالاگرفتن درگیری ها در سوریه را فرصتی برای برخورد و وارد کردن یک ضربه شدید به ایران قلمداد می کرد. بدون شک بحران سوریه یک تهدید جدی برای ایران است، با این حال اخباری که مبنی بر حمایت نظامی و اطلاعاتی ایران از سوریه مطرح می شود اغراق آمیز است....

کلمه – گروه بین الملل: رابرت درایفوس روزنامه‌نگار آمریکایی و نویسنده کتاب بازی شیطان روز پنجشنبه ۲۶ مرداد در تحلیلی در مجله دیپلمات، جنگ داخلی در سوریه را عرصه رویارویی ایران و آمریکا دانست.

به گزارش کلمه، این تحلیل‌گر مسائل امنیتی و خاورمیانه نوشت: از همان آغاز ایالات متحده آمریکا، بالاگرفتن درگیری ها در سوریه را فرصتی برای برخورد و وارد کردن یک ضربه شدید به ایران قلمداد می کرد. شکسته شدن اتحاد منطقه ای میان ایران، سوریه و حزب الله لبنان مطلوب ایالات متحده آمریکا است و سرکوب وحشیانه و بی تدبیرانه مخالفان بشار اسد توسط ارتش سوریه این فرصت را در اختیار آمریکا قرار داده است و اکنون می توان صدای ساز های عربستان سعودی، ترکیه و قطر را شنید که در کنسرتی به رهبری آمریکا و در کنار بقیه کشور های غربی می نوازند.

پنتاگون، وزارت امور خارجه و سازمان سیا در آمریکا در حال حاضر آماده تغییر رژیم در سوریه هستند. هیلاری کلینتون وزیر امور خارجه آمریکا در سفر اخیر خود به ترکیه و در دیدار با همتای ترکش داوود اوغلو صراحتا اعلام کرد که واشنگتن در مورد سوریه در مرحله عملیاتی است و از نزدیک جزئیات جنگ داخلی در سوریه را زیر نظر دارد.

بدون شک بحران سوریه یک تهدید جدی برای ایران است با این حال به نوشته درایفوس اخباری که مبنی بر حمایت نظامی و اطلاعاتی ایران از سوریه مطرح می شود اغراق آمیز است. او می نویسد: اگر چه همه می دانند که پیشنهاد یک راه حل مسالمت آمیز برای سوریه بسیار دیر است اما نمی توان از تلاش های ایران در این زمینه چشم پوشی کرد.

وی با اشاره به سفر علی اکبر صالحی وزیر امور خارجه ایران به ترکیه و تاکید صالحی بر طرح شش ماده ای کوفی عنان برای توقف خشونت ها در سوریه می نویسد که در خواست آشکار ایران از ترکیه و قطر برای تلاش برای آزاد کردن گروگان های ایرانی در سوریه نشان می دهد ایران برای یافتن یک راه حل دیپلماتیک تلاش می کند و اگر چه از دست دادن متحدی چون بشار اسد برای ایران فاجعه بار است اما ایران این واقعیت تلخ را پذیرفته است.

رابرت درایفوس معتقد است پس از فروپاشی دولت بشار اسد ادامه مذاکرات گروه ۵+۱ در مورد برنامه هسته ای ایران از شانس بیشتری برخوردار است. او تابستان سال آینده را زمان مناسبی برای مذاکره با ایران می داند یعنی پس از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در ایران و بر سر کار آمدن دولتی منعطف تر که خواستار مقابله با آمریکا به عنوان شیطان بزرگ نباشد.

ادعای آمریکا: مخالفت بشار اسد با دخالت سپاه برای آزاد کردن گروگان ها

از سوی دیگر، به گزارش وال استریت ژورنال، مقامات آمریکایی بر اساس آخرین گزارش‌های سرویس‌های اطلاعاتی می‌گویند که قاسم سلیمانی (فرمانده نیروی قدس، شاخه برون‌مرزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی) هفته گذشته از بشار اسد درخواست کرده است تا برای رهایی گروگان‌های ایرانی اقدام کند یا اجازه دهد که ایرانی‌ها خود ماموریتی را برای رهایی آنها به کار گیرند. بشار اسد اما این درخواست را نپذیرفته است.

شورشیان سوریه اتوبوسی حامل ۴۸ ایرانی را که به گفته مقامات برای زیارت به دمشق ‌رفته بودند را متوقف ساخت. اگر چه آمریکا می‌گوید دست کم تعدادی از این افراد، ماموران سپاه پاسداران ایران هستند که برای تعلیم نیروهای حکومت و هدایت ماموریت برای رژیم دمشق به سوریه فرستاده شده‌اند. اما مقامات ایران و سوریه ایرانیان دستگیر شده را زائر خوانده‌اند و حکومت ایران ضمن تائید کارت‌های عضویت سپاه برخی از این اسرا، آنان را سپاهیان بازنشسته دانست.

اگر چه وال استریت ژورنال در گزارش خود رد درخواست ایران توسط دمشق را به بی میلی بشار اسد مرتبط دانسته و نوشته است: تنها می‌توان حدس زد که چرا دمشق این درخواست را رد کرده است. برخی به این نکته اشاره می‌کنند که بشار اسد به ایفای نقش بیش از حد ایران در سوریه بی‌میل است چراکه این امر می‌تواند دولت‌های ترکیه و خلیج فارس را تحریک کند تا حمایت خود از شورشیان را تشدید کنند.

اما تمامی این اخبار می تواند نشانه های نا امیدی دولت سوریه از حمایت ایران و دلیلی بر عدم نفوذ نیرو های امنیتی ایران در سوریه باشد و به نحوی اخبار و گزارشات مقامات امنیتی آمریکا را مبنی بر دخالت گسترده نظامی ایران در سوریه را نفی کند.

گفتنی است سخنان نایب رئیس ارتش آزاد سوریه نیز نشان از تلاش مخالفان سوری برای به تفاهم رسیدن با ایران دارد. سرتیپ مالک الکردی، فرمانده عملیات و نایب رئیس ارتش آزاد سوریه نیز روز شانزدهم ماه اوت در گفت‌وگو با صدای آمریکا گفته است اگر حکومت ایران حقوق و شان انسانی مردم خود را محترم بشمارد و برای توقف کشتار در سوریه تلاش کند، گروگان‌های ایرانی را آزاد می‌کنیم.

پیدا شدن ۶۰ جسد سوخته در نزدیکی دمشق

بر اساس آخرین اخبار رسیده از سوریه، مخالفان دولت اعلام کرده‌اند که دست‌کم ۶۰ جسد در حومه یکی از شهرهای نزدیک دمشق، پایتخت سوریه، پیدا شده‌اند. در تصاویر ویدئویی کم‌کیفیتی که به صورت آنلاین منتشر شده است، آنچه به نظر می‌رسد بازمانده‌های سوخته ده‌ها نفر است، دیده می‌شود در حالی که دست‌های اغلبشان از پشت بسته شده است.

مخالفان دولت گفته‌اند که این اجساد روز پنجشنبه، ۱۶ اوت، در محل تخلیه زباله در حوالی قطنا پیدا شده‌اند. آنها اضافه کرده‌اند که همچنان در تلاش هستند تا دریابند قربانیان قطنا چه کسانی هستند و چه اتفاقی برایشان افتاده است. آنها گفته‌اند که به باورشان نیروهای دولتی این قربانیان را اعدام کرده و بعد جسدشان را سوزانده‌اند. به دلیل محدودیت‌هایی که برای فعالیت رسانه‌های بین‌المللی در سوریه وجود دارد، تایید گزارش مخالفان دولت مبنی بر وقوع کشتار غیرممکن است.

به گزارش بی بی سی، روز، جمعه، ۱۷ اوت، رسانه‌های دولتی سوریه گزارش کرده‌اند که بین نیروهای دولتی و مخالفان مسلح در نزدیکی فرودگاه شهر حلب درگیری‌هایی رخ داده است. جدال برای در دست گرفتن کنترل شهر حلب، دومین شهر بزرگ سوریه، برای چندین هفته ادامه داشته است، ولی این اولین باری است که دولت سوریه تایید کرده که درگیری‌ها در نزدیکی فرودگاه این شهر رخ می‌دهد. یک فرودگاه نظامی هم در نزدیکی محل درگیری قرار دارد.

درگیری‌ها در سوریه در شرایطی همچنان ادامه دارد که سازمان ملل متحد رسما اعلام کرده است که به ماموریت ناظران خود در این کشور پایان می‌دهد. جرارد آراد، رئیس کنونی شورای امنیت سازمان ملل متحد اعلام کرده است که برای تمدید ماموریت ناظران (در سوریه) باید شرایط خاصی فراهم باشد، از جمله دولت استفاده از تسلیحات سنگین را متوقف کند و خشونت‌ها به میزان قابل توجهی کاهش یابد.

بررسی اوضاع سوریه در نیویورک

آراد همچنین از حمایت اعضای شورای امنیت از پیشنهاد جدید دبیرکل سازمان ملل متحد خبر داد. بان کی‌مون، دبیرکل سازمان ملل متحد پیشنهاد کرده است تا این سازمان با ایجاد یک دفتر (ارتباطی) ویژه در سوریه از اقدامات بیشتر برای پایان دادن به درگیری‌ها حمایت کند. مخالفان دولت سوریه می‌گویند که از زمان آغاز اعتراضات ضددولتی از ماه مارس ۲۰۱۱ میلادی تاکنون (در مدت بیش از ۱۷ ماه) دست‌کم ۲۱ هزار نفر جان خود را از دست داده‌اند.