سید هادی خامنه‌ای: می‌گویند شما مردم همه اشتباه می‌کنید و ما به زور می‌خواهیم شما را به بهشت ببریم

چکیده :اگر روزی مردم ملتی چیزی را نخواست نمی توان بر آنها تحمیل کرد؛ نمی توان گفت شما مردم همه اشتباه می کنید و ما به زور می خواهیم شما را به بهشت ببریم. روشی که الان در جامعه در حال اجراست شباهتی با دستورات امام نداشته و به صورتی است که عناصر و نیروهایی که در کشور به نحوی با صاحبان قدرت تفاوت نظری دارند طرد و حذف شده و از کارها کنار گذاشته شده اند. انتخابات باید سالم انجام بگیرد نه اینکه مدیریت شود و معادله را طوری تنظیم کنیم که جواب دلخواه خودمان به دست بیاید. جواب از قبل تعیین شده ای نباید وجود داشته باشد، بدون دستکاری و بدون خرابکاری، و جواب هر چه بود همه بپذیرند؛ انتخاباتی که حاکی از آرای واقعی مردم باشد بدون القا و تقلب و تبلیغات سوء و یک طرفه و حذف و استفاده از امکانات مالی و ......

سید هادی خامنه ای بر ضرورت برگزاری انتخابات شفاف و حقیقی که به هیچ وجه قابل دستکاری نباشد تاکید کرد و در توضیح آن گفت: نظر مردم باید در انتخابات کشف شود نه این که رأی سازی شود.

دبیر کل مجمع نیروهای خط امام(ره) که با سایت جماران گفت و گو می کرد، با تاکید بر اینکه مردم باید باور کنند و بپذیرند که جریان های مختلف در جامعه به رسمیت شناخته می شوند و کسی حق ندارد نام دلخواهی بر جریان مخالف خود بگذارد و او را بکوبد و حذف کند، تصریح کرد: همه جریان ها حق حضور در جامعه و حاکمیت را دارند و اندازه آن نیز با نظر مردم است و انتخابات تعیین می کند که کدام شخص و جریان به چه حد و چه اندازه باید حضور داشته باشد.

وی توضیح داد: انتخابات باید سالم انجام بگیرد نه اینکه مدیریت شود و معادله را طوری تنظیم کنیم که جواب دلخواه خودمان به دست بیاید جواب از قبل تعیین شده ای نباید وجود داشته باشد باید مسیر انتخابات حقیقی بدون دستکاری و بدون خرابکاری طی شود و جواب هر چه بود همه بپذیرند؛ انتخاباتی که حاکی از آرای واقعی مردم باشد بدون القا و تقلب و تبلیغات سوء و یک طرفه و حذف، استفاده از امکانات مالی و خدای ناکرده خرید آرا نیز نباید باشد به تعبیر دکتر شریعتی رأس نباشد بلکه رأی باشد باید همه چیز براساس صداقت و آزادی باشد.

خامنه ای با رد نظر برخی که اداره جامعه را نمی توان به نظر مردم حواله کرد،گفت: به مردم نمی توان چیزی را تحمیل کرد؛ هر چه مردم بگویند. امام هم نظرشان همین بود که هر چه مردم بخواهند.

وی با تاکید بر پشتوانه رای و نظر مردم افزود: هیچ زمینه ای برای این مسئله وجود ندارد که اگر روزی مردم ملتی چیزی را نخواست بتوان بر آنها تحمیل کرد؛ نمی توان گفت شما مردم همه اشتباه می کنید و ما به زور می خواهیم شما را به بهشت ببریم. چنین حقی کسی ندارد و امام هم چنین اعتقادی نداشت. او افزود: آن چه امروز حاکم است فاصله زیادی با این معیارها دارد و اگر بخواهیم به شرایط مطلوب برسیم باید خیلی اتفاقات بیافتد.

خامنه ای با انتقاد از شیوه اداره کشور در شرایط موجود تصریح کرد: روشی که الان در جامعه در حال اجراست شباهتی با دستورات امام نداشته و به صورتی است که عناصر و نیروهایی که در کشور به نحوی با صاحبان قدرت تفاوت نظری دارند طرد و حذف شده و از کارها کنار گذاشته شده اند.

توصیه و راهکار او برای بازگشت به موازین مدنظر حضرت امام بازگشت تمام عناصر و افراد کنار گذاشته شده است که در این خصوص یادآور شد: همه باید از حق یکسانی در اظهار نظر برخوردار باشند هر کاری غیر از این صورت بگیرد کار ظاهری و صوری و زودگذری است که درمان واقعی جامعه نخواهد بود چرا که ما می خواهیم مردم به قضاوت بنشینند و باید کار زیربنایی صورت بگیرد.

وی با اشاره به فقدان نیروها و افراد متخصص و خبره در بخش های مختلف کشور تاکید کرد: برای جلوگیری از انزوای کشور و ارتباط فعال با کشورها و محکوم کردن کشورهای متجاوز و استعمارگر راه ها و اندیشه های فعال و درستی وجود دارد که باید از آن منطق و راه ها استفاده کرد نه هر کسی و هر فرد مسئول و غیر مسئولی هر چه به زبانش آمد بگوید. با یک محاوره عادی نمی شود این کارها را برگزار کرد این ها کار کارشناسی و تخصص می خواهد و ظرافت و اهمیت دارد و نمی شود به هرکسی سپرد که به سلیقه خودش بتواند از هر ادبیاتی استفاده کند.

به اعتقاد او در مقام تصمیم گیری هم یک راه حل عرفی وجود دارد که رأی و نظر اکثریت است. نه اینکه اقلیت محکوم باشد اقلیت هم حق و حقوقی دارد که محفوظ است اما اداره جامعه با نظر اکثریت است.

او افزود: مردم سالاری راهی است که خداوند تعیین کرده است و نظرخواهی از مردم نیز باید دقیق و عینی و حقیقی و به دور از تقلب و آشفتگی باشد. در همه جای دنیا با همین شیوه جوامع اداره می شوند و با رأی مردم یک حزب و گروهی سر کار می آیند اما دیگر احزاب طرد و حذف نمی شوند و حضور دارند و پای منافع ملی کشورها هم که پیش می آید این گروه ها همه یک صدا و یکپارچه دفاع می کنند و مخالفت ها و رقابت ها منافع و مصالح کشورها را در خطر قرار نمی دهند، در کشور ما هم می تواند به همین شکل باشد.

هادی خامنه ای، شرط حضور و همکاری جناح ها در صدر حکومت و حضور در حاکمیت را اعتقاد به چارچوب های اصلی ذکر کرد و افزود: لزومی ندارد که برای حضور در حاکمیت آن جریانی که قدرت را در دست دارد را کاملاً پذیرفته باشند که مجوز ورود در حاکمیت شود. هیچ کس حق ندارد ورود دیگران را در طیف حاکمیت به میل خودش درجه بندی و طبقه بندی کند و همه باید به میزان لیاقت و توانایی شان و میزانی که مردم می پذیرند و حمایت می کنند حضور داشته باشند. اگر شرط حضور در فلان نهاد اجتهاد است این در مورد جناح مقابل هم صدق می کند.

او با اظهار تاسف از اینکه در سالهای اخیر برای حذف جریان رقیب برچسب هایی را به افراد و جریان‌ها زدند که مثلاً فلانی مجتهد است اما تقوا ندارد! این پرسش را مطرح کرد که مگر شما تقواسنج هم دارید که تشخیص می دهید افراد تقوا ندارند؟ طرف مقابل هم می گوید شما تقوا ندارید! به این شکل که نمی توان با مسائل برخورد کرد.

تنها راه باقی مانده از نگاه او این است که در یک چهارچوب مشخص و معینی اختلاف ها به ویژه در رسانه ملی به بحث و گفتگو گذاشته شود و مردم ناظر باشند و مردم وقتی بشنوند، بهترین منطق را می پذیرند و آن بهترین منطق، فرهنگ رایج جامعه خواهد بود و نیازی نیست با تیغ و داغ و درفش و زور چیزی را به جامعه تحمیل کنیم.

او با انتقاد از این رویه کشور که از یک گروه انتقاد شود و افراد و گروه هایی مطلقاً دور از انتقاد باشند و کسی نتواند به آنها ایرادی بگیرد، گفت: در این بین کسانی هستند که نفع شان در این است که گروه ها با هم اختلاف داشته باشند اعم از این که این واسطه های مخرب، داخلی باشند و انگیزه های درونی داشته باشند یا انگیزه ها از خارج سرچشمه گرفته باشد و مزدور بیگانه باشند نتیجه یک چیز است و به نفع بیگانه خواهد بود و سعی می کنند القای بدبینی کنند و مشکلات را بزرگ تر از آن چه هست جلوه بدهند و باید از این افراد پرهیز کرد.

خامنه ای با استناد به این فرموده امام که “یک چیز مهم دیگر هم ممکن است موجب اختلاف گردد که آن حب نفس است که این دیگر این جریان و آن جریان نمی‏شناسد” هشدار داد: اگر عاملی برای اختلاف های جدی و خانمان سوز که طرفین جریان به خون یکدیگر تشنه می شوند و برای نابودی یکدیگر اقدام بکنند وجود داشته باشد تنها حب نفس و قدرت است.

وی افزود: یک گروهی می خواهد که همواره بر سر قدرت باشد و گروه دیگر نباشد و این تفکر در هر کدام از این دو جناح باشد بد و ناپسند است و نفی دیگران به هیچ وجه پسندیده نیست مگر اینکه از اصول کلی خارج شده باشند. اما طرفین حق ندارند فتوا بدهند که طرف مقابل از دین خارج شده چون اگر اینگونه باشد هر دو طرف می توانند این ادعا را داشته باشند.

خامنه ای به نقل از امام ادامه داد:همه افراد می توانند در دام حب نفس گرفتار شوند و تنها راه مقابله با آن ریاضت است ریاضت هم یعنی کنترل خود، یعنی متوجه باشند که اگر از درون برای مخالفت های جناحی تحریک می شوند ریشه اش حب نفس است و اسلام و انقلاب و کشور انگیزه آن نیست ولو اینکه ظاهر این باشد که ما برای اسلام و انقلاب زحمت می کشیم.

او در ادامه با طرح دیدگاه امام نسبت به وجود جناح بندی در بین نیروهای انقلاب به جناح چپ و جناح راست اشاره و درتوضیح آن گفت: این دو جریان را امام از همان اول به رسمیت می شناسند و در تمام این نامه “هر دو جریان” در کنار هم آمده است و این نکته اهمیت دارد و هر دو را هم سالم می دانند و می فرمایند: ” مسئله روشن است که بین افراد و جناحهای موجود وابسته به انقلاب اگر اختلاف هم باشد، صرفاً سیاسی است ولو اینکه شکل عقیدتی به آن داده شود، چرا که همه در اصول با هم مشترکند و به همین خاطر است که من آنان را تأیید می‏نمایم. آنها نسبت به اسلام و قرآن و انقلاب وفادارند و دلشان برای کشور و مردم می‏سوزد و هر کدام برای رشد اسلام و خدمت به مسلمین طرح و نظری دارند که به عقیده خود موجب رستگاری است.

او به فرازی از نگاه امام در باب اختلاف در استنباط حکم الهی میان علما روز آمد بودن مجتهد را شرط اساسی اجتهاد ذکرکرده و با بیان اینکه اصلاً به آن هایی که این شرایط را ندارند نمی توان مجتهد گفت ولو آنکه آن قواعد و روش ها را بلد باشند.افزود: اختلاف براساس تفاوت هایی است که در زمینه های فکری و ذهنی و اجتماعی هر مجتهدی وجود دارد پس بنابراین این اختلاف هیچ مشکلی ندارد و از همان اول هم این اختلاف بوده است و در واقع اگر بخواهیم درست معنی کنیم باید بگوییم تفاوت؛ چون وقتی می گوییم اختلاف، به ذهن می آید که یعنی دشمنی. تفاوت نه تنها بد نیست بلکه موجب بالندگی و پویایی نیز هست.

از نگاه او رشد فکری جامعه در هر عرصه ای از جمله عرصه فقاهت، ایجاب می کند که اختلاف نظر باشد وگرنه اگر تفاوت نبود و دیگر خلاقیت و رشد جامعه هم نمی توانست محقق شود.

خامنه ای، در خصوص عرصه های حد و مرز اختلاف توضیح داد:دامنه تفاوت در ذهن و استنباط را امام در همه مسائلی که مربوط به حوزه فقاهت است می کشاند؛ از نگاه اسلام و فقه هر آنچه که حکومت می تواند در آن حضور داشته باشد و نظر بدهد البته یک سری چارچوب های در اسلام هست که ثابت هستند و همه به شرط اعتقاد به آن چارچوب ها وارد بحث می شوند و تفاوت در سایر زمینه ها هیچ اشکالی ندارد.

او افزود: مهمتر از همه اینها، ترسیم و تعیین حاکمیت ولایت فقیه در حکومت و جامعه که همه اینها گوشه‏ای از هزاران مسئله مورد ابتلای مردم و حکومت است که فقهای بزرگ در مورد آنها بحث کرده ‏اند و نظراتشان با یکدیگر مختلف است و اگر بعضی از مسائل در زمانهای گذشته مطرح نبوده است و یا موضوع نداشته است، فقها امروز باید برای آن فکری بنمایند.”

او با استناد به نظر امام که در ترسیم و تعیین حاکمیت ولایت فقیه در حکومت و جامعه نیز اختلاف نظر وجود دارد، این را پاسخ به کسانی دانست که اگر اندکی در این زمینه با خود آنها اختلاف نظر داشته باشی فوری دیگران را متهم به ضدیت با ولایت فقیه می کنند در حالی که تفاوت در اندیشه وجود دارد و فقهای بسیاری در این زمینه نظرات گوناگون داشته اند.

هادی خامنه ای گفت:ایشان در نهایت نتیجه می گیرند که: “..درحکومت اسلامی همیشه باید باب اجتهاد باز باشد” بنابراین امکان تجدیدنظر در مورد مسائلی که در گذشته جزو مباحث قطعی تلقی می شده باید وجود داشته باشد و هیچ مسئله ای را مطلق و قدسی و همیشگی نمی شود تلقی کرد؛ چرا که همه چیزهایی که در اختیار داریم زائیده افکار و اندیشه های خود ماست این اندیشه ها بارور می شوند و رشد می کنند و تغییراتی در آنها حاصل می شود و بنابراین ما نمی توانیم روی افکار و اندیشه ها دگم باشیم .بنابراین باب اجتهاد باید باز باشد و طبیعت انقلاب و نظام اقتضا می کند که نظرات اجتهادی و فقهی در زمینه های مختلف ولو مخالف با هم باید آزادانه عرضه شود؛ یعنی الان باید رسانه ها و به خصوص رسانه ملی باید سرشار از گفتگوی افکار و اندیشه های مختلف در عرصه اجتهاد و سایر مسائل حکومتی باشد.

او ادامه داد: می دانید در عرصه اجتهاد نظرات بسیار متفاوت است و برخی از بداندیشان تلاش کرده اند این تفاوت را جناحی کنند و به خاطر اختلافات سیاسی و جناحی، صاحبان عقاید متفاوت با خود را محکوم و عقاید خود را مطلق قلمداد کنند. در حالی که حضرت امام اینجا تاکید کرده اند که این کار نباید بشود و فرموده اند “مسئله روشن است که بین افراد و جناحهای موجود وابسته به انقلاب اگر اختلاف هم باشد، صرفاً سیاسی است ولو اینکه شکل عقیدتی به آن داده شود، چرا که همه در اصول با هم مشترکند و به همین خاطر است که من آنان را تأیید می‏نمایم“.

وی در مورد چگونگی اداره جامعه با وجود این اختلاف تاکید کرد:آن چیزی که باید در جامعه وجود داشته باشد گفتگو براساس برداشت ها و استنباط های گوناگونی است که البته توسط صاحب نظران مختلف می تواند عرضه شود. امام می فرمایند “لذا در حکومت اسلامی همیشه باید باب اجتهاد باز باشد و طبیعت انقلاب و نظام همواره اقتضا می‏کند که نظرات اجتهادی- فقهی در زمینه‏های مختلف ولو مخالف با یکدیگر آزادانه عرضه شود و کسی توان و حق جلوگیری از آن را ندارد”.

او ادامه داد: امام مجتهد را نیز تعریف می کنند یعنی کسی که همه عناصر لازم برای اجتهاد را در خود داشته باشد اجتهاد مصطلح در حوزه ها برای ورود در مباحث حکومتی کافی نیست و می فرمایند ” و همین جا است که اجتهاد مصطلح در حوزه‏ ها کافی نمی‏ باشد بلکه یک فرد اگر اعلم در علوم معهود حوزه‏ها هم باشد ولی نتواند مصلحت جامعه را تشخیص دهد و یا نتواند افراد صالح و مفید را از افراد ناصالح تشخیص دهد و به‏طور کلی در زمینه اجتماعی و سیاسی فاقد بینش صحیح و قدرت تصمیم گیری باشد، این فرد در مسائل اجتماعی و حکومتی مجتهد نیست و نمی‏ تواند زمام جامعه را به دست گیرد .”

او با اشاره به تاکید امام که افراد را، چه مسئول و چه غیر مسئول پرهیز داده اند که اگر اختلافاتی براساس منافع جناحی و سیاسی بین شما هست به عقاید و افکار سرایت ندهید و تا کسی دیدگاه متفاوت با شما را مطرح کرد او را متهم به بی دینی و بی اعتقادی و خروج از چهارچوب انقلاب و اسلام نکنید، از نادیده گرفتن این سفارشات در جامعه امروزی اظهار تاسف کرد.