دیپلماسی ضعیف ایران، در خدمت منافع ترکیه
چکیده :ترکیه سیاست مداران هوشمندی دارد که از این شرایط بهره می برند و با وجودی که این کشور منابع انرژی ندارد در حال تبدیل به یکی از مسیر های ترانزیت سوخت است و می خواهد هاب منطقه شود. / ایران در مواجهه با تحولات اخیر در منطقه بیش از هرچیز از ضعف دیپلماسی رنج می برد. کارشناسان و دیپلمات های برجسته باید به این مسئله وارد شوند و موضوع را برای مقامات کشورمان روشن کنند. این که ما این جنبش ها را یک جنبش صرفا اسلامی بدانیم چندان از صحت برخوردار نیست. / در میان آشوب و بلوا و بحران ترکیه منافع خود را پیگیری می کند. ما هم این ظرفیت را داریم، اگر دوستان ما در وزارت خارجه دیپلماسی قوی را در پیش بگیرند....
بهرام امیراحمدیان *
هفته گذشته شاهد برگزاری همزمان نشست گروه تماس لیبی و نشست مخالفان بشار اسد در ترکیه بودیم. این نشست ها نشان می دهد که در حال حاضر ترکیه در مناسبات بین المللی دارای ظرفیت های زیادی شده است و فرصت هایی که ایجاد شده استفاده می کند. اما راز موفیت ترکیه چیست؟ ترکیه بر اساس سیاست خارجی خود که مبانی آن را داوود اوغلو، وزیر خارجه این کشور تنظیم کرده بیشتر به کشورها و مناطق پیرامونی توجه می کند و برای رساندن تنش ها به حد صفر با این کشورها و مدیریت کردن بحران ها تلاش می کند.
ترکیه در همه کشورها و مناطق پیرامونی خود حضور دارد و به ایفای نقش می پردازد. ترکیه خواهان این است که مسائل و مشکلاتی که در پیرامون خود وجود دارد را به حداقل برساند. این اقدام ترکیه به این دلیل است که ترکیه می داند این مشکلات کشورهای همسایه ترکیه را نیز تحت تاثیر قرار می دهد. یکی از این تاثیرات از نظر روابط اقتصادی است. چرا که اگر همسایگانی داشته باشد که دچار تنش باشد، طبیعتا سطح مبادلات تجاری ترکیه نیز کاهش پیدا می کند. از این نظر ترکیه هم در موضوع ایران، هم در بحران لیبی و هم در مسئله سوریه وارد شده و به ایفای نقش می پردازد.به عنوان مثال ترکیه پرونده هسته ای ایران را به خود مربوط می داند چرا که ایران در همسایگی ترکیه است و هر نوع تنشی که در روابط ایران با دیگر کشورها خصوصا کشورهای تاثیر گذار جهان ایجاد شود ترکیه هم صدمه خواهد دید.
به نظر من ترکیه سیاست مداران هوشمندی دارد که از این شرایط بهره می برند و با وجودی که این کشور منابع انرژی ندارد در حال تبدیل به یکی از مسیر های ترانزیت سوخت است و می خواهد هاب منطقه شود. ترکیه توسعه اقتصادی خوبی پیدا کرده و از این رو می تواند در این راستا برنامه ریزی کند. یکی از دلایل این موضوع نیز این است که تمام کشورهای پیرامون ترکیه با مشکلات مواجه هستند. ایران تحت تحریم جامعه جهانی قرار دارد، سوریه نیز دچار بحران های متعدد شده است. منطقه قفقاز اعم از گرجستان و ارمنستان دچار بحران هستند. یونان با بحران اقتصادی دست و پنجه نرم می کند. عراق نیز همچنان گرفتار بحران است. بنابراین ترکیه تنهاجایی است که در این منطقه آرامش دارد.
به این دلیل ترکیه در مسئله سوریه ورود پیدا کرده است. سوریه کشور همسایه ترکیه است و با ایجاد بحران در این کشورتعداد زیادی از مردم این کشور به سمت ترکیه حرکت کرده اند و به این کشور پناهنده شده اند. اگر کار دشوار تر شود و بحران بالا بگیرد مرز طولانی ترکیه و سوریه می تواند برای ترکیه مشکلاتی ایجاد کند.
ترکیه در مورد سوریه بیشتر جانب مخالفان را می گیرد. علت این امر این است که حزب بعث که رهبری آن بر عهده بشار اسد است و سیستم حکومتی سوریه ساختار دموکراتیکی ندارد. رهبران این کشور علاقه مند هستند که همانند کشورهای دیگری در خاورمیانه یک سیستم بسته داشته باشد. در سیستم بسته هیئت حاکمه قدرتمند است و این هیئت حاکمه است که تصمیم گیری می کند و مانع از فعالیت بخش خصوصی می شود. کشورهایی که اقتصاد باز دارند مثل ترکیه که با اقتصاد بسته مشکل دارند. در ترکیه بخش خصوصی قدرتمند است و علاقه مند هستند که در سوریه بازار بیشتری داشته باشند. حزب حاکم جلوی این بازارهای بهتر و نفوذ بیشتر را می گیرد و ساختار پلیسی – امنیتی سوریه مانع از باز شدن بازار بر جهان می شود.
از این منظر است که ترکیه از جریانهایی که سیستم را در سوریه باز می کنند حمایت می کند. این مخالفان سوریه هستند که می توانند سیستم را در این کشور باز کنند چون خواستار شرایط بهتر هستند و سیستم های بسته عموما با مشکلات متعددی مواجه هستند. از این رو ترکیه در حمایت از مخالفان سوریه و همچنین در لیبی ورود پیدا کرده است. ترکیه خواهان سرمایه گذاری در این کشورها است و می خواهد بخش خصوصی این کشور بتواند در این کشورها فعال تر شود و نقش بیشتری را بازی کند. بنابراین به نظر می رسد سیاستمداران ترکیه با هوشیاری تمام کار می کنند و این ظرفیت دیپلماسی این کشور است. برخی کشورها خاورمیانه دیپلماسی ضعیفی دارند. در خلا فعالیت دیگر کشورهای قدرتمند خاورمیانه که به دلیل ضعف دیپلماسی نمی توانند چندان موثر باشند ترکیه از ظرفیت های خالی استفاده می کند و بیش از توان و ظرفیت خود می تواند ایفای نقش کند.
این سیاست ترکیه در حمایت از مخالفان بشار اسد در تضاد با سیاست ما قرار می گیرد که دولت سوریه را متحد منطقه ای خود می دانیم. اما به دلیل توان دیپلماتیک و اقتصادی ترکیه ترکیه که مورد اشاره قرار گرفت وضعیت ترکیه به نحوی است که شرکای ترکیه نمی توانند چیزی را به آن کشور تحمیل کنند. به عنوان مثال ایران در شرایطی که تحت تحریم قرار دارد و ترکیه فضای نفس کشیدن برای آن ایجاد می کند، اگر بخواهد در مواجهه با ترکیه رفتاری دیگری داشته باشد و سطح روابط را کم کند، ایران است که ضرر می کند نه ترکیه. چرا که ایران آلترناتیو دیگری ندارد ولی ترکیه جایگزین های زیادی دارد. ترکیه در ساختارهای غربی حضور دارد، عضو ناتو است و روابط خوبی با آمریکا دارد. ما و سوریه فاقد این امکانات هستیم.
بنابراین وقتی ترکیه در سیاست خارجی خود از جریان دگراندیشان و مخالفان حکومت سوریه حمایت می کند، در حالی که ما مخالف این اقدام هستیم و معتقدیم بشار اسد که متحد ماست باید بر سر کار بماند، چندان نمی توانیم ترکیه را برای تغییر این سیاست تحت فشار قرار دهیم. البته آنگونه که روند امور نشان می دهد و در مطبوعات نیز این گونه دیده می شود که نظرهای کارشناسی این است ما نباید از بشار اسد این گونه بی قید و شرط حمایت کنیم، چرا که موجب تخریب چهره ما می شود. مخالفین سوریه در هفته های گذشته پرچم ایران را به آتش کشیدند. این دقیقا شبیه آن چیزی است که در افغانستان رخ داد و به نمایندگی های سیاسی ایران حمله کردند و این ناشی از برخی سیاست های غلط است.
به نظر می رسد ایران در مواجهه با تحولات اخیر در منطقه بیش از هرچیز از ضعف دیپلماسی رنج می برد. کارشناسان و دیپلمات های برجسته باید به این مسئله وارد شوند و موضوع را برای مقامات کشورمان روشن کنند. این که ما این جنبش ها را یک جنبش صرفا اسلامی بدانیم چندان از صحت برخوردار نیست. دیده می شود که در تمام این کشورها در نماز جمعه تظاهرات می کنند. نماز جمعه در کشورهای اهل تسنن به نحوی است که اکثریت مردم شرکت می کنند. این به این مفهوم است که این کشورها اسلامی هستند. نیازی به این ندارند که مطالبات اسلامی دنبال کنند. آنچه آنها دنبال می کنند و خواهان آن هستند دموکراسی است.
کسانی که مدعی هستند که این جنبش ها، صرفا مطالبات اسلامی دارند و خواهان تشکیل حکومت اسلامی هستند تحلیل درستی ندارند. ما بایستی این واقعیت را درک کنیم که لازم است نگاهی دیگرگونه به این تحولات داشته باشیم . چنانچه ترکیه چنین سیاستی را دنبال می کند. در میان آشوب و بلوا و بحران ترکیه منافع خود را پیگیری می کند. ما هم این ظرفیت را داریم، اگر دوستان ما در وزارت خارجه دیپلماسی قوی را در پیش بگیرند. ما در حالی که می توانیم از این تحولات استفاده جدی کنیم چشممان را بر وقایع بسته ایم و تصور می کنیم که این جنبش ها در راستای منافع ما حرکت می کنند. در صورتی که به جز بحرین تمام جریانات کنونی به سمت ایران نیست و به هیچ وجه این گونه نیست که از ایران الگو بگیرند.
* کارشناس مسائل ترکیه
منبع: دیپلماسی ایرانی
ترکیه اینه تمام نمای حکومت ماست اگر قدرت طلبان و بی بصیرت های کشور بخواهند ,با چهارحرکت میتوان کشور را نجات داد 1-جدایی دین از سیاست2-مصالح ملی فدای مصالح نظام و اشخاص نشود3-رابطه اقتصادی باز با همه کشورهای دنیا حتی امریکا4-ایجاد یک انتخابات و رفراندوم و ایجاد حکومت دمکراتیک اسلامی …..والسلام
همه کشورهای منطقه از ضعف موقعیت ایران استفاده می کنند . تحریم ها باعث شده ترکیه به شکل واسطه عمل کند و اجناس را به چند برابر قیمت به ایران بفرستد . در بعد سایسی نیز روی ترکیه بعنوان طرف ثالث و حلال مقطعی برخی مشکلات حساب باز کنند . ترکیه نقش قیم برای صغیری بنام ایران دارد که فرد ذکور خانواده از دست رفته باشد ، با این تفاوت که هیچ اعتمادی به این قیم برای صیانت از منافع صغیر نیست .
واقعا جای تاسف داره! ما دارم سوریه و افغانستان و … سیر می کنمیم. اونا برچم کشور مارو اتیش می زنن!!
واقع برای همه متاسفم ….
بفرمایید شما هم پایگاهی نظیر اینجرلیک در اختیار آمریکا قرار دهید،عضو پیمان ناتو شوید،با اسراییل مانور مشترک داشته باشید،در تجاوز به افغانستان هم مشارکت کنید و سرباز بفرستید و خلاصه به کارگزار منطقه ای غرب تبدیل شوید ،آنوقت شرایط لازم برای الگو براداری از سیاست خارجی تر کیه پیدا میکنید و سیاست های شما،بزرگترین حامی پیدا میکند.
ارباب ها همیشه برای چاپیدن رعایا به کار گزار نیاز دارند ،ولی آقای امیر احمدیان !متاسفانه فقط به یک کار گزار بیشتر نیاز ندارند،اگر همه ترکیه شوند،آنوقت تکلیف نفت و ثروت های منطقه چه میشود؟
اصلاً چرا الگوی اسراییل را توصیه نمیکنید؟به هر حال اسراییل قوی ترین کشور منطقه است و همه صفاتی که برای ترکیه ردیف کرده اید،اسراییل هم دارد.،چرا اسراییل را الگو ی خودمان قرار ندهیم.
این به سبب آنست که ما کاملا استقلال داریم و به هیچ کشوری باج نمیدهیم. وزیرخارجه متخصص انرژی اتمی است رئیس جمهور متخصص جاروکشی و اتوبوس رانی. …
دیپلماسی کشور ما به نفع کشور های چهان دوم شده همان جهانی که بازیرکی دارد اجناس و مواد اولیه کشورهای جهان اول را میخرد و به شکم ما میکند به چند برابر و به ریش ما هم میخندند
تركيه هر روز پيشرفت ايران با رهبري نايب امام زمان هر روز پسرفت
ترکیه دارای رهبرانی است که منافع ملی کشورشان را فدای منافع شخصی خود نکرده اند.و به همین خاطر شخصی چون رجب
طیب اردوغان توانسته در بین مسلمانان جهان به عنوان شخصیتی محبوب شناخته شود.
اینکه بعضی از دوستان از الگوبرداری ترکیه هنوز بیم دارند دلیلش این است که متاسفانه این دوستان هنوز از اقتصاد و اجتماع و سیاست ترکیه شناخت کافی ندارند. اینگونه نیست که فکر کنیم پیشرفت ترکیه بخاطر فروش اجناس کشورهای دیگر به ایران است .نه. ترکیه 75 درصد محصولات صنعتی و غیر صنعتی خود را به کشورهای اروپایی صادر می کند و تنها بخش بسیار کم آن به ایران صادر می گردد. ما نباید با افکار متعصب کور به قضایا نگاه کنیم . ترکیه به خاطر سیاستهای درست و حساب شده اش در منطقه و حتی اروپا قدرت چانه زنی بسیار قویتری نسبت به تمام کشورهای منطقه دارد. اگر به تاریخ ترکها نظری بیاندازیم با واقعیتهای این کشور بهتر آشنا خوایم شد ولی در کل سیاستهای کلی نظام ما به گونه ای بوده که با تبلیغات و سانسور حقایق کشور های همسایه ما را از درک بهتر همسایگانمان محروم گرادنده و به خاطر همین سیاستهای غلط است که اکثر ما ایرانیها کشورهای همسابه مخصوصا ترکیه را بیشتر با دید رقیب و حتی دشمن پنهان به آن نگاه می کنیم.
دلیل این هم تنها به خاطر آموزشهای ناسیونالیستی غلط به مردم ایران بوده که حتی تا آنجا پیبش رفته ایم که می گوییم ((هنر نزد ایرانیان است و بس)) ولی اگر به ترکیه سفر کنیم متوجه می شویم که مردم ترکیه دیدشان نسبت به مردمان ما و دیگر مسلمانان بسیار برادرانه هستند.
الگوی ترکیه در بیخ گوش جمهوریِ مثلا اسلامی ایران (و الله اکبر! آن هم بدون نفت) نشان میدهد که یک حکومت سکولار در دست مسلمانان بهتر از یک حکومت ولایت فقیه و دینی در دست نامسلمانان است. ان شاءالله مسلمانان به سبک خودشان بتوانند جدایی دین از سیاست را فراهم کنند و رفاه و آزادی در این کشورها افزایش پیدا کند.
اما در ایران تا این همه آدم چشم تنگِ حسود و بخیل هست (که خیال میکنند هر رابطه ای با غرب باج دادن به آن است یا فرهنگ و سیاست کشورهای دیگر را تمسخر میکنند و تصور میکنند جنابشان از دماغ فیل افتاده اند در دامن اسلام) وضع به همین منوال باقی خواهد بود. رفاه و آزادی حق مردمی است با دلی ساده ذهنی حق پذیر و وجودی فارغ از تعصب.
کشور ما هم سیاستمداران هوشمندتر از ترکیه دارد،نظیر خاتمی،میر حسین،بهزاد نبوی،میردامادی و……
آقای امیر احمدیان پاسخ دهند که چرا غرب ترجیح میدهد در ایران احمدی نژاد ها و رحیمی ها در رأس قدرت باشند تا میر حسین ها
در ترکیه هم احمدی نژاد دارند (کنعان اورن و شرکا که زیر ساخت های دولت کنونی را آماده کرده اند)) ،ولی فعلاً ترجیح غرب و اسراییل، سیاست مداران کنونی ترکیه است،آنها هم در آب نمک خوابیده اند
این را بدین علت گقتم که معلوم شود کار ما با توجه به منابع غنی نفت و گاز و اتفاقاً سیاست مداران هوشمند،از ترکیه به مراتب سخت تر است ،ولی البته پیروز خواهیم شد
زیاد از حد جو گیر نشوید،زمانی هم رشد اقتصادی تونس 8 در صد بود و همه به آن غبطه میخوردند،این نوع توسعه،درون زا نیست و سر نوشتش معلوم نیست
اقای یاسر که خود را فروخته اید اگر این کار های ترکیه بد است پس چرا رهبرانتان انها را محکوم نمیکنند و برای مشکلات درست شده در کشور دست به طرف ترکها دراز کرده اند . و مسئولین انرا برادر خطاب میکنند . ویکسره رفت و امد بین مسئولین ایران و ترکیه بر قرار است و ترکها از جهل رهبرتان بیشتری سودها را در این چند ده برده اند و میبرند
آقای محمد من متوجه نشدم خودم را به چه کسی فروختم و رهبرانم چه کسی هستند
جهت اطلاع شما رهبران کنونی جمهوری اسلامی، نهایت آرزویشان قدم گذاشتن در جای پای ترکیه و به پذیرش آنها به عنوان یک متحد غرب است .وهم اکنون علیرغم هارت و پورت کردن ها بزرگترین خدمت به اسرائیل و آمریکا میکنند ولی یک مشکل به اصطلاح کوچک به نام مردم ایران وجود دارند که دولت کنونی را به رسمیت نمی شناسند،به همین خاطر غرب و اسرائیل تا قبل از خانه نشینی کامل مردم،نمیتوانند به این حکومت متزلزل اعتماد کامل کنند
حرف آقای محمد درست است که جمهوری اسلامی ایران سیاست های ترکیه را دوست دارد
حامد جان هر کدوم از این ها فقط با حذف یه چیز حل میشه که همه میدونیم اون چیه.