سایت خبری تحلیلی کلمهhidden pichidden pichidden pichidden pichidden pic
  • صفحه اصلی
  • » شباهت خانـــــوادگی در میان سقوط دیکتـــــاتور‌ها...

شباهت خانـــــوادگی در میان سقوط دیکتـــــاتور‌ها

چکیده :دیکتاتور‌ها تا لحظات آخر جرات فاصله گرفتن از قوای نظامی و امنیتی را ندارند و از ترس به خشونت رو می آورند. گفته‌اند «دیکتاتور‌ها بر ببر سوارند و از ترسش نمی‌توانند پیاده شوند». این هم از شباهت‌های مبهم دیکتاتورهاست. دیکتاتور‌ها تا مجبور نشوند صدای ملت خودرا نمی‌شنوند. می‌گویند «وقتی صدای ملت خود را می‌شنوند که دیر شده است»؛ این هم یک شباهت دیگر. دیکتاتور شدن و دیکتاتور بودن، سفارشی نیست. تاریخ سفارش و توصیه نمی‌پذیرد و... از این دست شباهت‌های خانوادگی باز هم می‌شود پیدا...


کلمه- آل طا ها: فرار رئیس جمهور تونس در اواخر دی ماه امسال، خاطر ایرانی‌ها را ناخودآگاه به یادِ فرار محمد رضا پهلوی در اواخر دی ماه ۵۷ انداخت، اما موفقیت جنبش مردمی تونس، قبل از آنکه خاطرهٔ جنبش ۵۷ و پیروزی انقلاب اسلامی را در میان مردم زنده کند، یادآور خواست و شیوه‌های مبارزهٔ جنبش سبز بود. این یادآوری‌ها و بازنُمایی‌ها و مقایسه‌ها – ولو ناخودآگاه – برای مخالفان و موافقان جنبش سبز ایران بسی زنهار دهنده است. جادارد که موافقان و مخالفان جنبش همین از خود بپرسند این همه مقایسه چرا؟

کسی دربارهٔ مرگ توام با سقوط استالین گفته است: «انگشت شمارند کسانی که با مرگ خود مایهٔ خوشحالی این همه خلایق را فراهم کنند». سقوط رئیس جمهور تونس هم، همه را خوشحال کرد. حتی حسین شریعتمداری هم ظاهر شادکام  نشان داد و مجبور شد در کیهان تیتر بزند «فراردیکتاتور از تونس». این یعنی وقتی دیکتاتوری سقوط می‌کند، تیتر کیهان هم مفرح می‌شود. یعنی کیهان هم در برابر سقوط دیکتاتور کم می‌آورد.

این «شادمانی مشترک»، به خاطر شباهت‌های خانوادگی «سقوط دیکتاتور‌ها» ست. اعضای یک خانواده از جنبه‌های مختلف شبیه هم‌اند. ساختمان بدنی، رنگ چشم، رنگ پوست و حتی خصلت‌های فردی می‌تواند اعضای یک خانواده را مشخص کند. به همین خاطر مردم – و فیلسوفان هم – به این نوع شباهت‌های مبهم، شباهت خانوادگی می‌گویند. شباهت خانوادگی، یک وی‍ژگی مشترک واحد نیست که اعضای خانواده را به هم ربط دهد بلکه دسته‌ای از شباهت‌های درهم و برهم است که آن‌ها را به هم مربوط می‌سازد.

اگر می‌گوئیم سقوط دیکتاتور‌ها هم شبیه هم است؛ منظور همین است. «سقوط دیکتاتور‌ها»، اگر چه گاهی ذاتی می‌نماید اما واقعیت این است که شباهت‌هایشان، نوعی شباهت خانوادگی است.

اگر فرار رئیس جمهور تونس در اواخر دی ماه امسال، خاطر ایرانی‌ها را ناخودآگاه به یادِ فرار محمد رضا پهلوی در اواخر دی ماه ۵۷ انداخت، به خاطر این است که «دی ماه» یکی از این شباهت هاست. اما همهٔ آن نیست. بن علی تا لحظاتی قبل از آنکه سرنگون شود، یک رئیس جمهور موجه و قانونی بود. پهلوی هم شاه ایران بود. این نیز یکی از شباهت‌های خانوادگی سقوط دیکتاتورهاست. دیکتاتور‌ها تا لحظات آخر جرات فاصله گرفتن از قوای نظامی و امنیتی را ندارند و از ترس به خشونت رو می آورند. گفته‌اند «دیکتاتور‌ها بر ببر سوارند و از ترسش نمی‌توانند پیاده شوند». این هم از شباهت‌های مبهم دیکتاتورهاست. دیکتاتور‌ها تا مجبور نشوند صدای ملت خودرا نمی‌شنوند. می‌گویند «وقتی صدای ملت خود را می‌شنوند که دیر شده است»؛ این هم یک شباهت دیگر. دیکتاتور‌ها انگشت شمارند و اغلب نسبت به روزهای اولِ خود دیگرگون شده‌اند؛ یعنی هیچ کس دیکتاتور به دنیا نمی‌آید. بن علی قرار بود مظهر ارادهٔ جمهور باشد. گویا بار آخر با ۹۰ درصد آرا رئیس دولت شده بود. محمد رضا شاه هم قرار بود سلطنت کند نه حکومت. شاید خودش هم هیچ وقت نفهمید که کی دیکتاتور شده است. دیکتاتور شدن و دیکتاتور بودن، سفارشی نیست. تاریخ سفارش و توصیه نمی‌پذیرد و… از این دست شباهت‌های خانوادگی باز هم می‌شود پیدا کرد.

این تنها تلاشی بود برای پاسخ به بخشی از سوالی که در آغاز این نوشته آمده بود. قسمتی که سهمِ موافقان بود. متقابلامخالفان جنبش سبز باید به بخش دیگر سوال پاسخ دهند: چرا موفقیت جنبش مردمی تونس، قبل از آنکه خاطرهٔ جنبش ۵۷ و پیروزی انقلاب اسلامی را در میان مردم زنده کند، یادآور خواست و شیوه‌های مبارزهٔ جنبش سبز بود؟ آیا شباهت جنبش‌های اجتماعی هم از جنس شباهت‌های خانوادگی است؟


26 پاسخ به “شباهت خانـــــوادگی در میان سقوط دیکتـــــاتور‌ها”

  1. سبز راست قامت گفت:

    ما كه از فرار ديكتاتور تونس خيلي خوشحال شديم/ انشاالله يك روز هم مردم تونس براي ما خوشحال شوند
    ما پيرو حسينيم/حامي مير حسينيم

  2. sabzineh گفت:

    hala jawabamo gereftam ke chera hamzendane mehrabane aghaye asadi intor shode

  3. ناشناس گفت:

    رسانه جای سلاح گرم گرفته است.مردم زود همدیگر را پیدا میکنند.
    میگویند انسان درقاره آفریقا تکامل پیدا کرده ،زیرا شرایط مساعدی برای تکامل انواع داشته است ولی به دلیل کثرت موجودات این قاره ،انسان در تنازع بقا در این قاره نتوانست جامعه انسانی بوجود آورد.انسان وقتی پا به خاورمیانه گذاشت به جامعه انسانی تبدیل شد.
    جنبش سبز هم در ایران تولد یافت،تکامل پیدا کرد و اولین پیروزی را در تونس بدست آورد.
    واقعاً دنیا به دهکده جهانی تبدیل شده است.

  4. جعفرخان گفت:

    ديكتاتور ها مشخصات ديگري نيز دارند ، كه اعتماد به نفس توهمي ناشي از خود بزرگ بيني يكي از خصائص مشترك آنهاست. آنها مي پندارند كه آنچه به ذهن محدود آنها خطور ميكند عين حقيقت مطلق است و هرچيزي غير از آن خطا بلا و نابودي است. اين است كه هرگز واقعيت هاي عيان را نمي بينند و هر صدائي جز صداي خود را نمي شنوند .هيتلر تا رسيدن نيروهاي دشمن به نزديكي پناهگاه زير زميني اش بر طبل مقاومت مي كوبيد و مردمش را بجلوي توپ دشمن ميفرستاد . شاه و بن علي هم تا قبل رسيدن صدا مردم به پشت ديوار كاخ هاي انكبوتي خود كشتند و سپس از ملت گريختند ودر ذلت به بيگانه پيوستند. و ديگر اينكه اربابان شاه و بن علي به نوكران خود بعد از سقوط رحم هم نكردند و به آنها پناه ندادند. بازهم ديكتاتور ها ” هم كر ند هم كورند و هم نمي فهمند”.

  5. محمد-ق گفت:

    اقاي شريعت مداري كيهان ميترسد فرا فكني مي كند..خاصيت عناصر اسيد سولفوريك اهن راسوراخ مكند .در علوم اجتماعي ويژگيهاي حكو متهاي ديكتاتوري نابودي خود انهاست

  6. قهر سبز طبیعت گفت:

    جالب است ملاحظه میشود:
    جریده ی دریده ای چون کیهان سعی دارد طی همسونمایی با موج و پیام روشن کاملا دمکراتیک مردم تونس – نه مذهبی و ایدئولوژیک که تنها بخشی از یک خواست دمکراتیک و حقوق مدنی در جامعه است – با تیتری بطریقی وانمود کند « دیکتاتور رفت » و
    در واقع پیام «ضد دیکتاتوری» انقلاب تونس را «نشنیده» بگیرد و همچنین بیانیه نمایندگان اسمی و ضعیف مجلس شورای اسلامی در حالیکه هر
    دو ،کیهانیان و مجلسیان همایونی فعلی به قرینه به لحاظ شکلی و محتوایی یادآور عملکرد این نهادها در دوره دیکتاتوری های سابق(پهلوی و…)
    هستند.

  7. زنده باد سبز گفت:

    خیلی‌ عالی‌ بود،پس میشه از اون قسمتی‌ که درباره بازجو کیهان نوشتید نتیجه بگیریم که حتی گماشتگان دیکتاتورها و طرفداران آنها هم که از دیکتاتور سود میبرند از رفتن دیکتاتور خوشحال میشوند،یعنی‌ به امید خدا این فرقه تک حزبی که نابود بشه باز این بازجو کیهان تیتر میزنه ،که فرقه مطلقه تک حزبی رفت!!!!اره تیتر میزنه ولی‌ پایینش هم مینویسند حسین شریعتمداری که سالیان سال به بزرگان و صالحان تهمت زد همراه با دیکتاتور فرار کرد ولی‌ چون در هواپیمای اختصاصی دیکتاتور برای او جا نبود،سوار توپولف شد و به جهنم رفت.

  8. سبز حسینی گفت:

    مطلب تامل برانگیز بود و کامنت “زنده باد سبز” عالی… این حقیقت تاریخ است.دیکتاتور چه بخواهد و چه نخواهد.چه تصمیم ملوکانه اش بر آن باشد یا نباشد.
    “”””””””””””””””””””””””””””””””””
    چه نوچه گانش تمام وجودشان را در خدمتش قرار دهند یا ندهند!چه این نوچه شعبان جعفری باشد یا شریعتمداری…
    “”””””””””””””””””””””””””””””””””
    دیکتاتوری رفتنی است… درود بر جنبش آزادیخواه و مظلوم و استوار ،جنبش برخاسته از دلهای با ایمان و حقیقت طلب ســــــــبـــــــــز…
    ســـــــــــبــــــــــــــــــــز به کوری سیاه اندیشان زمستان پرست هماره زنده و شکوفاست.

  9. خرم دین گفت:

    مرگ بردیکتاتور
    منظورم به شخص خاصی نیست ساندیس خورها عصبانی نشن

  10. mohsen گفت:

    عبرت برای حکومتهای دیکتاتور….به امید روزی که مردممان جشن ازادی را در تمام ایران زمین برگذار کنند

  11. محمد گفت:

    با سلام
    خدا رحمت کنه پدرم را همین دو سال پیش از دنیا رفت همیشه میگفت این ها تا چهار تا آدم رو دو رو بر خودشون میبینند همه عالم را فحش وناسزا میگن و اصلا از این صحنه ها که تلویزیون بارها و باره از تلویزیون پخش میکرد ناراضی بود.28 بار مشرف به سفر مکه شده بود و امام خمینی را دوست داشت و در گذشته مقلد آیت الله بروجردی بود سپس مقلد خویی و سیستان ….ایشان حافظ بیش از سه چهارم قران بود خدا رحمتش کنه که در این انتخابات اخیر نبود وگرنه چقدر باید حرص میخورد ومثل بسیاری از مردم خوبمان که بعد از این انتخابات مریض و افسرده شدن در بستر بیماری میفتاد.
    شاید یکی از شباهت های میان دیکتاتور ها چه در تونس و چه در ایران نیز این باشه که کهنسالان و پا به سن گذارده ها هم در منازلشان تحت فشار حکومت و تحمل رسانه های حاکم دچار کسالت و افسردگی شوند.
    یاحسین میرحسین
    محمد.ت

  12. سخنور گفت:

    متاسفانه خاصیت ما ایرانی ها دیکتاتور پروراندن است.

  13. ناشناس گفت:

    مرگ بر دیکتاتور

  14. هادی گفت:

    چطور شد تا سال 84 خبری از دیکتاتوری در ایران نبود.؟چون جیره خوار شما در راس بود؟چون کسی در راس بود که اطرافیانش در خیانت به ملت و نظام هیچ ابایی نداشتند و پس از آنکه از قذرت به دست ملت بر کنار شد نتوانستند خیانت نکردن به ملت رو تحمل کنند و به دامن دشمنان نظام پناه بردند.بله خاتمی هم با 20میلیون بر سر کار آمد ولی با 24 میلیون کنار گذاشته شد.این یعنی ملت دیگر از خیانت خسته اند.آیا تا 84 در ایران تقلبی نبود و به یکباره همه چیز عوض شد.؟آیا به بیت المال آسیب رساندن دیکتاتوری نیست؟مگر امام نفرمود اگر دشمن از شما تعریف کرد بدانید که بیراهه رفته اید؟آیا بردن آبروی شهید و شهادت با درست کردن شهید جعلی جز دیکتاتوری ست؟اینها فقط قسمتی از هزاران سوالیست که سردمداران ساده لوحتان باید پاسخگو باشند.آیا با عروس آذربایجان و داماد لرستان می شود رای خرید؟و…..

  15. ناشناس گفت:

    مرگ بر منافق

  16. یک کرد گفت:

    هادی خوب، ما همه ایرانی هستیم و کسی اولویتی بر کسی ندارد. اگر روال و شرایط اجتماعی و زمانی گزینه های انتخاباتی را به نفع یکی
    دیگر تغییر داد نشانه خیانت و جیره خوار بودن قبلی نیست. نشانه رشد خواسته هاست. اینده در ترازوی زمان خوب و بد را ارزیابی خواهد کرد.ایرانیها چرا اینقدر خودکم بین هستن،هر وقت تحولی رو در طرف مقابل دیدند ان را به بیگانه نسبت میدهند؟ پیامبر خوب سفارشها کرد “ من عرف نفس فقد عرف رب“
    تو که به خود باور نداری، چطور دم از خدا میزنی؟
    هیچ کسی دشمن کسی نیست. این فرهنگ نادرست را خود کم بینها رواج میدهند. اگر کسی انتقادی ازت کرد،اگر نادرست هم باشد قبول کن،او تو را بهتر از تو میبیند. رشد انتقاد ویران نمیکند، اباد میکند. همچو دیده به سوی خویش مبین، خویش را ……..مبین.
    مترسک درست نکنید،در این دنیا هیچ کسی دشمنت نیست. رقیب هست، موضعگیری هست ولی دشمن نیست!!!

  17. یک کرد گفت:

    هادی عزیز تا سال ۸۴ هم حرف نگفته بود ولی قهرمان سازیها، تابو درستکردن ها حرفها را در حلقوم خفه کرد. من کرد نه اون وقت یارای گفتن داشتم، نه حالا. من در فرهنگ اسلامی ایران نه جزء پارس نه شامل “فاصلحو بین اخویکوم“ میشم.
    تا دم از حق و حقوق هم میزنم، بیگانه کوکم کرده، منافقم، یاغیم، مرتدم، مفسد فیلارض م“ مگر خدا نگفت یدخلون فی دین اللله افواجا” “ چرا مرا از قافلۀ دین به جا میگذارید، اگر هدف خدای دارید؟! به مظلومیت حسین(ع) میلرزد، چرا دیگران را مظلوم میکنید.
    من مخالف کشتنم، مخالف مظلوم کردنم.ولی آهم را ازظلمی که برمن روا میدارید به محظر خدا وحسین مظلوم(ع) میبرم.
    زبانم، نژادم(مشترک) نشانۀ نعمت های رنگین خدایی است. “ان اکرمکوم عند الله التقویکوم“

  18. هادی گفت:

    برادر عزیز من هم یک ترکم.ولی خود را جدای از ایران نمی دانم.بله.شما راست می گویید.در ایران در طول سی سال و قبل آن برای اقوام محدودیت بود .ولی آیا این را هم خودمان درست نکردیم؟دشمن توان دیدن اتحاد ایران رو نداره.ما باید هوشیار باشیم.شما هیچ دقت کرده اید تا وقتی بحث هسته ای نبود چه بحث هایی عنوان میشد.حقوق بشر و برتری نژادی نسبت به دیگری و…به خدا دشمن توی کمینه .تا وقتی بحث هسته ای نبود مسئله ای که دشمن می گفت این بود:جزایر سه گانه برای عربها و کردستان برای کردها و آذربایجان برای ترکها و فقط تبل جدایی ایران سر می دادند و از این طرف هم آدمهای نا آگاهی هم که بازیچه اینها بودند شورش کرده و خاستار جدایی می شدند.آیا با این شرایط حکومت مرکزی کاری جز این میکرد که آنقدر این مناطق را به خود وابسته کند که اینها توان جدایی نداشته باشند .به نظر شمااین را هم خودمان نکردیم؟بله.شما و من بیشتر از اینها حقمان است .ولی تا ساده لوحانی در کنارمان هست ما هم باید چوب آنها را بخوریم و منتظر آینده باشیم

  19. هادی گفت:

    من نمی دانم شما با چه منطقی قبول می کنید.این همه کوچ مسئولین قبل را نمی بینید که به کجاها میروند.این همه ساده لوحی در سرانتان را نمی بینید که چه بر سر نظام و ملت آوردند.این همه دروغ که رسوایی آنها گوش فلک رو کر می کنه نمی بینی؟پس کی میخاین قبول کنین.یعنی هرچی شما بگین راسته و هرچی دیگران میگن دروغه؟هیچ جوابی به پرسشهای من ندادین.پس با چه منطقی ما رو قاع میکنین؟

  20. سبز گفت:

    میروم تا که به صاحب نظری باز رسم
    محرم ما نبود دیده کوته نظران

  21. ناشناس گفت:

    آق هادی طرفدار حکومت آقایان، اولا چرا از فیلترشکن استفاده کردی، تا به وب سایت کلمه دسترسی پیدا کنی، مگه جرم نیست؟ ثانیا، گیرم حرف شما درست و 24 میلیون رای آوردید، هماهنگ بفرمایید یک روز طرفداران و موافقان شما و یک روز سبزها و یا مخالفان نظر شما، تظاهرات مسالمت آمیز با رعایت آنچه در قانون اساسی آمده است، برگزار نمایند، هرکدام کمتر بودند، به نظر اکثریت گردن بگذارند.

  22. حامد گفت:

    این امثال “هادی” که عادت به فکر کردن ندارن، عادت به تکرار حرفهای دیگران دارن. کاسۀ سرشون به کل شستشو شده ،از دنیا هم بی خبرن بیچاره ها. من فقط دلم می سوزه براشون همین.

  23. هدي گفت:

    امثال “سبز راست قامت”!
    خودتان خوب مي دانيد شما هيچ تناسبي با تونسي ها نداريد آنها در مقابل ديكتاتور دين ستيز ايستاده د اند و شما در برابر حكومت ديني مردم سالار چرا اين قدر مغلطه؟

  24. سبزترین گفت:

    اقا هادی
    شما به این کلمات را شنیده اید که یکی گفت
    برای حفظ اسلام شرب خمر می توان کرد دروغ می توان گفت و حفظ نظام از اوجب واجبات است وحفظ نظام بالاتر از حفظ آقا امام زمان است
    حالا آیا کسی که به ا ین سخنان ایمان داشته باشد نمی تواند برای حفظ اسلام در رای مردم دست ببرد معترضین را شکنجه کند به جوانان مردم تجاوز کند
    حالا شما که اهل منطق و گفتگو هستی آیا شباهتی بین منطق این گفتها با ماکیاولی نمی بینی؟ آیا شباهتی بین این اقدامات و کارهای دیکتاتورها نمی بینی
    آقای موسوی شما هم باید به یک چیزهایی رسیده باشی
    به اینکه وقتی سیاست ما عین دیانت ما باشد وای به حال دیانتمان وای به حال سیاستمان ووایو وایو وای به حال مخالفین ما

  25. محرم گفت:

    بالاخره بعد از ماهها دوری از سایت زیبای کلمه به جهت عدم دسترسی به فیلتر شکن امروز با خرید ان توانستم با دیدن سایت ارام بگیرم اخر من یک بنا هستم به زبان روز کامپیوتر بلد نیستم .یاشاسین یاشیل بایراق (زنده باد پرچم سبز ازادی)

  26. afshin گفت:

    Ahmadijegad take a note your time will arrive soon