برداشت سه برابری قطر از پارس جنوبی

چکیده :بنابراین قطر تا سال 1390 تنها از فروش ال ان جی در پارس جنوبی 37 میلیارد دلار درآمد خواهد داشت. با مشکلات موجود در ایران در توسعه ال ان جی عمده درآمد پارس جنوبی در این بخش نصیب قطر می...

کلمه: با سرمایه گذاری 400 میلیارد دلاری قطر در گنبد شمالی (پارس جنوبی) میزان برداشت گاز این کشور از مخزن مشترک گازی بیش از سه برابر ایران خواهد بود. قطر برنامه دارد تا سال 2012 تولید گاز خود را از این میدان مشترک به 270 میلیارد مترمکعب در سال برساند.

این میزان برداشت در سال 2012 بیش از سه برابر برداشت ایران از این میدان خواهد بود. برداشت ایران از این میدان در خوشبینانه ترین حالت 64 میلیارد مترمکعب در سال خواهد بود و بنا بر اظهارات مسوولان طی چهار سال آینده اتفاق خاصی در منطقه رخ نخواهد داد. براساس آمار اوپک صادرات گاز ایران طی سال های 2002 تا 2006 به ترتیب 6/0 ، 4/3، 5/3 ، 7/4 و 7/5 میلیارد مترمکعب و صادرات گاز قطر در این مدت به ترتیب 3/18 ، 2/20 ، 2/24 ، 1/27 و 1/31 میلیارد مترمکعب بوده است.

به گزارش بهار، با توجه به متوسط صادرات سالانه 2/24 میلیارد مترمکعبی قطر در مقابل 6/3 میلیارد مترمکعبی صادرات ایران، قطر بیش از شش برابر ایران صادرات گاز داشته است. البته نباید از مصرف بی رویه گاز در ایران و چند برابر بودن مصرف کنندگان گاز در ایران نسبت به قطر غافل شد. قطر با استفاده از سرمایه، توان تکنولوژی خارجی و برنامه ریزی مناسب در بهره برداری از این مخزن ایران را پشت سر گذاشته است. اهداف تعیین شده برای توسعه این مخزن از سوی هر دو کشور تقریباً مشترک است. سیاست های کلی توسعه گاز در هر دو کشور عبارتند از:

1- صادرات گاز به وسیله مایع سازی ال ان جی

2- تبدیل گاز به فرآورده های مایع دارای ارزش افزوده جی تی ای

3- توسعه صنایع پتروشیمی. طرح های قطر با همکاری شرکت های معتبر خارجی مانند شورون، بی پی، آموگو، گازپروم، اکسون موبیل و توتال به بهره برداری می رسد. اما برای همکاری شرکت های معتبر خارجی با ایران مشکلات عدیده ای وجود دارد که از آن جمله می توان به قوانین بسته سرمایه گذاری خارجی در ایران و اعمال تحریم های بین المللی علیه ایران اشاره کرد. بنابر محاسبات بین المللی، قطر تاکنون 45 میلیارد دلار بیشتر از ایران از این میدان برداشت کرده است. قطر در برداشت از این میدان عظیم 10 سال از ایران پیش است که این امر موجب افزایش درآمد قطر نسبت به ایران شده است. قطر برای تولید ال ان جی برنامه های هدفمندی را دنبال می کند. سرمایه گذاری قطر در این بخش در قالب چهار فاز صورت می گیرد.

از این فازها قطر گاز «1» در سال 1996 به بهره برداری رسیده است که شامل سه واحد تولیدی ال ان جی است. قطر گاز «2» نیز سال گذشته میلادی راه اندازی شد و در مدار تولید قرار گرفت.

همچنین قطر گاز «3» نیز در نیمه اول سال گذشته میلادی راه اندازی شد. اما قطر گاز «4» که قرار بود در سال 2010 به بهره برداری برسد با تاخیر یک ساله در سال 2011 به بهره برداری خواهد رسید. قطر که بزرگ ترین تولیدکننده ال ان جی در جهان به شمار می رود هم اکنون بیش از40 میلیون تن ال ان جی در سال تولید می کند. این میزان تولید در نیمه دوم سال 2010 و با بهره برداری از واحدهای تولیدی جدید به 62 میلیون تن در سال رسید اما با راه اندازی قطر گاز4 در سال 2011 میزان تولید ال ان جی این کشور به 77 میلیون تن در سال خواهد رسید. قطر برای نقل و انتقال ال ان جی هم اکنون 56 فروند کشتی در اختیار دارد که بزرگ ترین آن کشتی کیومکس با ظرفیت انتقال 265 هزار مترمکعب است. طرح های موردنظر برای صادرات گاز مایع شده ال ان جی در ایران عبارتند از: ایران ال ان جی، پارس ال ان جی و پرشین ال ان جی که توسعه دو طرح پارس و پرشین به دلیل خروج شرکای خارجی به دنبال افزایش تحریم ها علیه ایران همچنان بلاتکلیف مانده است.

قطر با استفاده از موقعیت های خود به عنوان اولین تولیدکننده ال ان جی در جهان در پی تقاضای فراوان خریداران بالاترین قیمت ها را پیشنهاد می دهد. در این راستا قطرسال گذشته قراردادهایی با شرکت های کره ای و ژاپنی منعقد کرد که طی این قراردادها قطر سه میلیون و 600 هزار تن ال ان جی در سال تحویل این شرکت ها خواهد داد. مدت این قراردادها 30 ساله با فرمول نرخ شناور است و در حال حاضر قیمت توافقی آن برای کره ای ها و ژاپنی ها 13 دلار است. بنابراین قطر تا سال 1390 تنها از فروش ال ان جی در پارس جنوبی 37 میلیارد دلار درآمد خواهد داشت. با مشکلات موجود در ایران در توسعه ال ان جی عمده درآمد پارس جنوبی در این بخش نصیب قطر می شود.