سایت خبری تحلیلی کلمهhidden pichidden pichidden pichidden pichidden pic
  • صفحه اصلی
  • » چرا عفو بین الملل به تحریف حقیقت روی آورده است؟...

چرا عفو بین الملل به تحریف حقیقت روی آورده است؟

چکیده :اخیرا سازمان عفو بین ‌الملل گزارشی دویست صفحه ‌ای را با عنوان "اسرارِ به خون آغشته" درباره‌ ی اعدام دسته جمعیِ زندانیان سیاسی ایران در سال ۱۳۶۷ منتشر کرده که بسیار بحث ‌برانگیز شده است. در نگاه نخست باید گفت، این‌که نهادی بر کشف حقایق یک جنایت بزرگ و تاریخی متمرکز شود و در صدد انتشار اسناد مربوط به آن برآید، اقدامی قابل ستایش است و بحثی در این نیست. اما اگر پژوهشگرانِ همان نهاد به جای حقیقت، تنها اهداف سیاسی خود را دنبال کنند و به این منظور، به تحریف و دست بردن در اسناد تاریخی بپردازند، این اقدام نه تنها دفاع از حقوق آن کشته‌ شدگان محسوب نمی ‌شود، که وقتی کار به آنجا می ‌رسد که بی‌گناه را گناهکار جلوه دهند و حتی یک سند تاریخی مربوط به صحبت‌ های او را به شکلی که خود می‌ خواهند تغییر دهند و تحریف کنند، خود مصداق نقض حقوق بشر...


کلمه – سپیده جدیری

حکومت‌ های دیکتاتور در تمام اعصار تلاش کرده‌ اند تاریخ را واژگونه و به دلخواه خودشان بنویسند اما آن‌چه در نهایت در تاریخ باقی مانده، حقیقت بوده است. این‌ را که بسیاری از حقایق تاریخی نسل‌ها و عصر های گذشته به ما منتقل شده است، مرهون تلاش‌های افراد و گروه ‌هایی هستیم که در ثبت وقایع به همان شکلی که بوده‌ است، نه به شکلی که با اهداف سیاسی یا غیرسیاسیِ گروهی خاص مطابقت داشته باشد، کوشیده ‌اند. قاعدتا نهادهای حقوق بشری جزء همین دسته ‌اند یا باید باشند. وظیفه‌ ی این نهادها جست‌وجو و کشف اسناد حقیقی در مورد نقض حقوق بشر و انعکاس این اسناد بدون دست بردن در آنها است. علت اعتماد مردم به این نهادها نیز همین است.

اخیرا سازمان عفو بین ‌الملل گزارشی دویست صفحه ‌ای را با عنوان “اسرارِ به خون آغشته” درباره‌ ی اعدام دسته جمعیِ زندانیان سیاسی ایران در سال ۱۳۶۷ منتشر کرده که بسیار بحث ‌برانگیز شده است. در نگاه نخست باید گفت، این‌که نهادی بر کشف حقایق یک جنایت بزرگ و تاریخی متمرکز شود و در صدد انتشار اسناد مربوط به آن برآید، اقدامی قابل ستایش است و بحثی در این نیست. اما اگر پژوهشگرانِ همان نهاد به جای حقیقت، تنها اهداف سیاسی خود را دنبال کنند و به این منظور، به تحریف و دست بردن در اسناد تاریخی بپردازند، این اقدام نه تنها دفاع از حقوق آن کشته‌ شدگان محسوب نمی ‌شود، که وقتی کار به آنجا می ‌رسد که بی‌گناه را گناهکار جلوه دهند و حتی یک سند تاریخی مربوط به صحبت‌ های او را به شکلی که خود می‌ خواهند تغییر دهند و تحریف کنند، خود مصداق نقض حقوق بشر است.

من پرسش‌گریِ دقیق در مورد بخش‌های مربوط به ارقام و اطلاعات دیگری را که در گزارش جدید سازمان عفو بین‌الملل محل بحثِ پژوهش‌گرانی قرار گرفته است که پیش‌تر به‌طور اجمالی به ذکر ایرادهای آن پرداخته ‌اند، به خود آن پژوهشگران می سپارم. بخشی که به من به عنوان یکی از چند میلیون ایرانیِ حامی میرحسین موسوی (به دلیل این‌که یکی از سه رهبرِ جنبش دموکراسی‌ خواهانه و عدالت‌ طلبانه‌‌ ی کشورمان بوده و در تمام هشت سال حصر خانگی ‌اش نیز به آرمان ‌های آن وفادار مانده است) مربوط می‌شود، ابهاماتی است که با انتشار گزارش سازمان عفو بین‌ الملل در مورد مصاحبه ‌ی مهندس موسوی با تلویزیون اتریش به وجود آمده است. در گزارش اخیر سازمان عفو بین ‌الملل ادعا شده است که میرحسین موسوی در آن مصاحبه که در تاریخ ٢٢ آذر ۶٧ انجام شده، آن اعدام‌ها را انکار کرده است. همچنین در این گزارش ادعا شده است که خبرنگار تلویزیون اتریش از مهندس موسوی درباره‌ ی اعدام‌های دسته ‌جمعیِ آن سال سوال کرده است.

ابهامات، آنجا بیشتر می ‌شود که رها بحرینی، پژوهش‌گر سازمان عفو بین ‌الملل در میز ایران، حین تبلیغ این گزارش در صفحه‌ ی فیسبوک خود حتی از متن گزارشِ خودِ سازمان نیز فراتر می ‌رود و می‌نویسد که موسوی «در مصاحبه با شبکه ی او آر اف اتریش از کشتار ۶٧ دفاع می کند و… می گوید: “این مواردی [یعنی کشتار هزاران زندانی سیاسی] که به ما ایراد گرفته شده است در رابطه با همین عملیات مرصاد است… آنها نقشه هایی برای کشتار داشتند و ما مجبور بودیم که توطئه ی آنها را سرکوب کنیم… ما در این زمینه ‌ها هیچ گذشتی نداریم.”»

از آنجا که پیش‌تر حتی وب‌سایت‌ های منتقد حکومت ایران از جمله وب‌سایت تریبون زمانه به انتشار ترجمه ی فارسی مصاحبه ی فوق الذکر با استناد به متن آن در روزنامه ی اطلاعاتِ همان تاریخ دست زده بودند و آن متن نشان می داد که میرحسین موسوی در آن مصاحبه هیچ اشاره ای به اعدام زندانیان سیاسی نداشته و فقط به برخورد قاطع با حمله ی مجاهدین به ایران در عملیات مرصاد سخن گفته است، اعتراضاتی متوجه ادعاهای منتشره در گزارش سازمان عفو بین الملل و صفحات پژوهشگر میز ایرانِ این سازمان در شبکه های اجتماعی در مورد این مصاحبه شد که باعث شد سازمان عفو بین الملل در روز چهارشنبه ۱۲ دسامبر ۲۰۱۸ (۲۱ آذر ۱۳۹۷) ویدیوی مربوط به مصاحبه را که از آرشیو شبکه ی او آر اف تلویزیون اتریش دریافت کرده است، روی وب‌سایت خود منتشر کند. این ویدیو در لینک زیر با زیرنویس انگلیسی ای که خود سازمان عفو بین الملل برای آن تهیه کرده، قابل مشاهده است:

Mir Hossein Mousavi interview, 1988 – English subtitles ©ORF

طبق ویدیوی فوق، ترجمه ی فارسی سوال خبرنگار شبکه ی تلویزیونی او آر اف و پاسخ میرحسین موسوی به سوال او (بر اساس آن‌چه به زبان آلمانی روی ویدیو می شنویم) بدین شرح است:

خبرنگار: اخیرا ایرانیان در خارج، اخبار نگران کننده ای از نقض حقوق بشر را مطرح می کنند.

میرحسین موسوی: مشکل در رابطه با گفته هایی که در خارج مطرح می شود، به آن بر می گردد که تفاسیر مختلفی از حقوق بشر وجود دارد. آیا آن مواردی که به فلسطینیان مربوط می شود شامل نقض حقوق بشر نمی شود؟ از منظر دیگر [اگر نگاه کنیم] خلقی که از انقلابش دفاع می کند، اگرچه ممکن است بعضی وقت ها منجر به خسارت نیز بشود، می توان [آن را] دفاع از حقوق بشر قلمداد کرد. من فکر می کنم در رابطه با کشورهای جهان سوم تعریف جدیدی از حقوق بشر باید ارائه داد. در عین این که تاکید می کنم که ما در طرف حقوق بشر ایستاده ایم. اتهامی که اخیرا به ما زده می شود، مربوط به اقدامات ما علیه عملیات نظامی مجاهدین بوده است، که ما آن ها را منافق می نامیم. این افراد در کشور ما مرتکب جنایت شدند و خیلی چیزها را خراب کردند، آنها با عراق به طور مشترک [بر علیه ما] کارهایی انجام دادند و تلاش کردند به ما حمله کنند. آنها می خواستند به تهران حمله کنند و عملیاتی را آماده سازی کرده بودند، طبیعی است که با آنها جنگیدیم. چکار باید می کردیم، باید برایشان درها را یکی یکی باز می کردیم؟ در این طور موارد ما گذشت نداریم، یعنی حکومت ما در این موارد وظیفه دارد که از خودش دفاع کند.

از این ویدیو متوجه چند نکته می شویم:

یک: بر خلاف ادعایی که در گزارش سازمان عفو بین الملل مطرح شده است، سوال خبرنگار درباره ی نقض حقوق بشر در ایران بوده و در آن اشاره ی مستقیم یا حتی غیر مستقیمی به اعدام ها نشده است. میرحسین موسوی نیز به طور دقیق به همان سوال پاسخ داده است.

دو: باز هم بر خلاف ادعای مطرح شده در گزارش و همچنین ادعاهایی که پژوهشگر میز ایران سازمان عفو بین الملل مطرح کرده است، میرحسین موسوی نه اعدام زندانیان سیاسی را انکار و نه از آن دفاعی کرده است. او در مجموع و درست همان طور که پیش تر در ترجمه ی منتشر شده از متن مصاحبه اش در روزنامه ی اطلاعات خوانده بودیم، در این مصاحبه درباره ی اعدام ها سخنی نگفته و به برخورد با حمله ی مجاهدین به ایران در عملیات “فروغ جاویدان” پرداخته است.

حال، نگاهی داشته باشیم به اطلاعیه ای که سازمان عفو بین الملل به همراه این ویدیو در وبسایت خود منتشر کرده است:

با وجودی که ما با چشم خود داریم ویدیو را می بینیم و با گوش خود سوال خبرنگار و سخنان میرحسین موسوی را می شنویم، سازمان عفو بین الملل در بخشی از اطلاعیه ی مربوط به انتشار این ویدیو می نویسد:

«عفو بین ‌الملل به دنبال انتشار گزارش تحقیقی خود در خصوص کارزار سی ساله‌ ی مقامات ایران برای ترویج اطلاعات خلاف واقع درباره کشتار زندانیان در تابستان ۶۷، امروز فایل یک مصاحبه ی ویدیویی با میرحسین موسوی را که مربوط به آذر ۱۳۶۷ است، منتشر کرد. نخست وزیر وقت ایران در این مصاحبه به تحریف حقیقت این جنایت علیه بشریت دست زده است. عفو بین ‌الملل این ویدیو را در واکنش به بحث‌ های عمومی که از زمان انتشار گزارش این سازمان در شبکه‌ های اجتماعی در گرفته، منتشر کرده است. این بحث‌ها حول این موضوع بوده است که میرحسین موسوی و دولت او تا چه اندازه از اعدام‌های جمعی که در زندان‌های ایران از اوایل مرداد ماه تا اواسط شهریور ماه ۱۳۶۷ در حال وقوع بود، اطلاع داشته و چه نقشی در کارزار رسمی حکومت برای پنهان کردن حقیقت در ماه ‌ها و سال‌های پس از کشتار ایفا کرده‌ است. در این مصاحبه که از تلویزیون ملی اتریش در تاریخ ۲۲ آذر ۱۳۶۷ پخش شده است، از میرحسین موسوی به طور مشخص درباره گزارش‌های مربوط به اعدام‌ها سوال می ‌شود. او در پاسخ از هر گونه اشاره ی مشخص به اعدام‌ها پرهیز می‌ کند و در عوض تمرکز خود را بر حمله ‌ی مسلحانه ی سازمان مجاهدین خلق ایران می ‌گذارد و می ‌گوید که «ما آنها را سرکوب کردیم» بدون این که مشخص کند که دقیقا وقوع چه نوع سرکوبی را دارد تایید می ‌کند. بدین ترتیب او سعی می ‌کند که اعدام‌ های مورد سوال را به عنوان پاسخی مشروع به این حمله ‎جلوه دهد.»

بهتر است قضاوت در مورد میزانِ تحریفِ این سازمان “حقوق بشری” از این مصاحبه و برداشت هایی را که پژوهشگرانش برای دنبال کردن اهداف سیاسی خود به آن نسبت می دهند، به عهده ی خوانندگان بگذاریم. من در پایان فقط یک سوال را مطرح می کنم و آن این است که هدف از تخریب چهره ی کسی که طبق موثق ترین اسناد درباره ی اعدام دسته جمعی زندانیان سیاسی در سال ۱۳۶۷ (یعنی خاطرات آیت الله منتظری و نوار صوتی صحبت های ایشان درباره ی اعضای هیئت مرگی که عامل آن کشتارها بوده اند)، نه هیچ گونه نقشی در آن اعدام ها داشته و نه حتی در زمان وقوع آنها از آنها مطلع بوده است و خودش نیز در فایل صوتی ای که از سخنرانی اش در سال ۱۳۸۹ در دسترس عموم قرار گرفته است، تاکید می کند که به محض اطلاع از آن اعدام ها آن را جنایت دانسته و به مخالفت با آن برخاسته و خواستار توقفش شده است، چیست؟ چرا پژوهشگر میز ایرانِ سازمان عفو بین الملل به هنگام تبلیغ برای گزارش آن سازمان در مورد این اعدام ها، به تفصیل به تخریب میرحسین موسوی می پردازد اما هنگامی که چند روز بعد، یکی از اعضای هیئت مرگ یعنی ابراهیم رئیسی در سخنرانی اش در دانشگاه شهید بهشتی رسما به نقش داشتن در آن اعدام ها افتخار می کند، کوچکترین انتقادی از سوی پژوهشگر سازمان عفو بین الملل به سخنان او منتشر نمی شود؟ آیا رها کردن عاملین واقعی آن اعدام ها و دروغ پردازی و تحریف سخنان یک فرد بی گناه که هشت سال است که در حصر خانگی به سر می برد و امکان پاسخگویی به این اتهامات دروغین را ندارد، خود نقض حقوق بشر محسوب نمی شود؟

سازمان عفو بین الملل متعلق به یک گروه سیاسی خاص نیست بلکه متعلق به تمام انسان هایی است که دغدغه ی دفاع از حقوق بشر دارند. انتشار گزارش هایی که چنین تحریف های آشکاری در آن وجود دارد، به اعتبار این سازمان لطمات جبران ناپذیر می زند.

شاعر و فعال حوزه ی زنان


دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.