لزوم تقویت همبستگی در استان‌های کردنشین ایران
چکیده :کردهای عراق اگر چه عملا پس از حمله آمریکا به این کشور مستقلند اما حالا می‌خواهند این استقلال را رسمی کنند. موضوعی که باعث نگرانی کشورهایی شده که بخش‌های نسبتا بزرگی از خاکشان را کردها تشکیل می‌دهند....
کلمه- زهرا امیری:
بهار عربی و جنگ‌هایی که در سال‌های اخیر در خاورمیانه رخ داد در حال جابجایی معادلات و مرز‌های پیشین کشورهای این منطقه هستند. اعلام استقلال کردستان عراق جدیدترین و مناقشه برانگیزترین این تحولات است.
هنگامی که در سال ۱۹۱۶ در میانه جنگ جهانی اول بریتانیای کبیر و فرانسه قرارداد سری سایکس پیکو را برای تجزیه سرزمین‌های عثمانی امضا کردند. جهان نه بر مدار تعقل که بر مدار قدرت‌طلبی می‌چرخید اگر چه امروز نیز مدار تعقل همچنان خالی است و قدرت‌طلبی حرف اول را در دنیا می‌زند. بر اساس این موافقت‌نامه کشورهای سوریه، عراق، لبنان و فلسطین میان فرانسه و بریتانیا تقسیم شدند. اما در این تقسیم‌بندی به تنوع نژادی و قومیتی توجهی نشد.
کردهای عراق اگر چه عملا پس از حمله آمریکا به این کشور مستقلند اما حالا می‌خواهند این استقلال را رسمی کنند. موضوعی که باعث نگرانی کشورهایی شده که بخش‌های نسبتا بزرگی از خاکشان را کردها تشکیل می‌دهند.
ایران، ترکیه، سوریه و عراق استان‌های بزرگ کردنشین و جمعیت بالای کرد دارند و نگرانند استقلال کردهای عراقی به کشور آنها نیز کشیده‌شود. همین حالا نیز کردهای سوریه علم استقلال در دست دارند و ترکیه به شدت با جمعیت کردنشین خود درگیر است جدایی‌طلبان کرد ترکیه در این کشور بمب‌گذاری و ترور می‌کنند و تعداد زیادی از رهبران آنها در زندان به سر می‌برند.
چند روز پیش اردوغان رئیس جمهور ترکیه اعلام کرد که آنکارا و تهران مشغول گفت‌‌وگو درباره اقدام مشترکی علیه شبه نظامیان کُرد هستند. او با اشاره به مذاکرات با رئیس ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران گفت نبرد موثرتری علیه گروه تروریستی «پ.ک.ک» و «پژاک» از طریق عملیات نظامی مشترک با ایران، ممکن است. عملیات مشترک علیه گروه‌های تروریستی که تهدیدی (برای امنیت منطقه) هستند همواره در دستور کار است. این مسئله میان دو رئیس ستاد کل ارتش (ایران و ترکیه) به بحث گذاشته شد و من نیز به طور گسترده‌‌تر درباره این که چگونه باید انجام شود، صحبت کردم.
این در حالی است که بسیاری از کشورهای غربی از اعلام استقلال کردها حمایت می‌کنند. مناسبات و منافع بین‌المللی امروز بر مداری دیگر می‌چرخد مداری که در آن قدرت‌ها منفعت خود را در اعلام استقلال کردها می‌دانند.
کردهای عراقی مصمم هستند، دیروز مسعود بارزانی، رئیس منطقه کردستان عراق در دیدار با وزیر خارجه ترکیه برای چندمین دیگر بر ضرورت برگزاری همه‌پرسی استقلال این منطقه در ۲۵ سپتامبر تأکید کرده است.
بارزانی در دیدار با مولود چاووش اوغلو، وزیر خارجه ترکیه در اربیل در خصوص تحولات عراق و روابط دو جانبه رایزنی کرده و اوغلو به نقش مهم نیروهای پیش‌مرگ در مبارزه با داعش اشاره کرده و به مناسبت پیروزی‌های اخیر در جنگ علیه داعش به بارزانی تبریک گفته است. او افزوده است که کشور من به حقوق کردها ایمان دارد و متوجه بحران و رنج‌های آنها است. ترکیه معتقد است که برگزاری همه‌پرسی در شرایط کنونی ممکن است مشکلات زیادی به همراه داشته باشد و ثبات منطقه را به خطر بیاندازد.
بارزانی در خصوص همه‌پرسی نیز عنوان داشت که دلایل زیادی باعث می‌شود کردها تصمیم بگیرند تا این همه‌پرسی را اجرا کرده و به سمت استقلال حرکت کنند. وی در خصوص تاریخ گذشته کردها و روابط آنها با کشور عراق سخن گفته و تأکید کرد: با وجود ظلم و کشتاری که کردها در معرض آن قرار گرفتند اما تصمیم گرفتند تا صفحه جدیدی را بگشایند و تمام تلاش خود را بعد از سال ۲۰۰۳ برای ساختن عراقی جدید براساس مشارکت و قانون اساسی به کار بگیرند اما این مبانی زیر پا گذاشته شد و باعث شد تا کردها از عراق ناامید شوند و به هیچ عنوان نمی‌خواهند تجربه‌های تلخ گذشته را تکرار کنند. کردها مسئول شرایط کنونی نیستند بلکه این شرایط نتیجه سیاست و اشتباهات دولت‌های عراق است.
ایران و ترکیه اختلافات فراوانی در مسائل مختلف سیاست بین‌الملل با هم دارند مسئله سوریه و یمن حادترین آنها در سال‌های اخیر بوده است. اما ظاهرا حالا کردها عاملی شده‌اند برای نزدیکی این دو کشور. ترکیه در سال‌های اخیر نشان داده که موضعی انفعالی و منفعت‌طلبانه در مسائل بین‌المللی دارد، با توجه به آنکه مناطق کردنشین ایرانی عملا مشکلی جدی با حکومت مرکزی در تهران ندارند شاید لازم باشد مقامات ایرانی اندکی تامل کنند و به جای اتحاد با کشوری منفعل و نه چندان قابل اعتماد رضایت و همبستگی را مردم در استان‌های کردنشین بیش از پیش تقویت کند.
