اتحاد پول و قدرت؛ از جنگ اعراب و اسرائیل تا ائتلاف عربستان و تل‌آویو
چکیده :در طول سه سال اخیر سه مسئول اسرائیلی به طور محرمانه با سه مسئول سعودی ملاقات داشتند این دیدارها در رم ، جمهوری چک و نیز هند صورت گرفته است. در جریان دیدارهای مزبور حاضران از چالش های مشترک سخن گفته و از ایران به عنوان دشمن مشترک یاد کردند و علاوه بر این به موضوع ثبات منطقه ای اشاره...
کلمه- گروه بین‌الملل: کشور های عربی در تاریخ معاصر بارها با اسرائیل جنگیده اند، اما در سال های اخیر، مخصوصا در دوسال گذشته جنگ قدرت ها در خاورمیانه عاملی شده که این دشمنان تاریخی دست به اتلافی بزنند که هدفی مشترک را در منطقه نشانه گرفته: ایران و متحدانش.
سابقه جنگ اعراب اسرائیل نشان می دهد این ستیز همواره حیثیتی و بخشی از ملی گرایی کشورهای عربی بوده است:
در سال ۱۹۴۸ و اعلام موجودیت رژیم اسرائیل به عنوان یک کشور ارتش‌های کشورهای عربی و گروه زیادی از چریک های داوطلب عرب به محدوده پ اسرائیل از چند جبهه حمله بردند تا فلسطین را به کشور مستقل تبدیل کنند.
در سال ۱۹۵۶ پس از روی کار آمدن جمال عبدالناصر و اعلام ملی شدن کانال سوئز و بستن آن توسط دولت مصرف رژیم اسرائیل که مدعی بود حق عبور بی ضرر آن به آبهای آزاد خدشه دار شده، برای باز گشایی کانال سوئز اقدام نمود جنگی میان اسرائیل و مصر با حمایت کشور های عربی درگرفت و نهایتاً کانال سوئز برای مصر ملی اعلام شد.
در سال ۱۹۶۷ میلادی ارتش رژیم اسرائیل طی ۶ روز صحرای سینا، کرانه باختری رود اردن، نوار غزه، ارتفاعات جولان(بلندی‌های گولان) و شهر قنیطره را به اشغال در آورد و بر تمام شهر قدس مسلط گردید. با این جنگ حدود ۱ میلیون نفر دیگر از عرب ها مناطق اشغال شده توسط اسرائیل آواره شدند و کشور اسرائیل با تسلط بر بلندی‌های جولان سوریه به ۵۵ کیلومتری دمشق نزدیک شد. قطعنامه ۲۴۲ شورای امنیت در پایان جنگ اسرائیل را ملزم به تخلیه این مناطق اشغال شده توسط اسرائیل کرد، اما این قطعنامه تاکنون به مرحله اجرا درنیامده‌است.
در سال ۱۹۷۳ کشورهای عربی پس از شکست‌های پیاپی و خدشه دار شدن غرور ملی آنها توسط ارتش اسرائیل، صمیم به جبران شکست‌های قبلی گرفتند و در یک عملیات غافلگیرانه اقدام به حمله به استحکامات خط بارلو واقع در جنب کانال سوئز و ارتفاعات جولان کردند.
اما به دنبال توافق هسته ای ایران با غرب حالا اعراب، ایران را دشمن شماره یک خود در منطقه می دانند تا جایی که عربستان سعودی برای ضربه زدن به ایران با رژیم اسرائیل وارد ائتلافی نانوشته می شود.
در اواخر تیرماه گذشته برای اولین بار یک تحلیلگر سیاسی سعودی درتلویزیون اسرائیل ظاهر شد. عبدالحمید حکیم با کانال دوم تلویزیون اسرائیل دراین مورد صحبت کرد که چرا عربستان سعودی و متحدان آن روابط دیپلماتیک خود با قطر را قطع کردند.
او گفت: تروریسم و گروه‌هایی که از دین برای تحقق اهداف سیاسی استفاده می‌کنند، مثل حماس و الجهاد (جهاد اسلامی) دیگر در سیاست این کشورها جایی نخواهند داشت. این کشورها برای رفتن به صلح و برقراری صلح در خاورمیانه تصمیم خود را گرفته‌اند. و اولین گام در این راستا، خشک کردن منابع تروریسم است.
سخنان این تحلیلگر در حالی بود که این گروه ها از نظر بسیاری از اعراب علیه اشغال‌گری اسرائیل می‌جنگندند. بسیاری از تحلیل‌گران هر گونه پیشرفت در روابط این دو کشور را موجب افزایش تنش موجود در منطقه می‌دانند.
چند ماه پیش نیز روزنامه تایمز به نقل از منابع سعودی و آمریکایی نوشت که ریاض و تل‌آویو در حال مذاکره برای ایجاد روابط اقتصادی و تجاری دوجانبه هستند.
چندی پیش روزنامه بلومبرگ خبر داد که در طول سه سال اخیر سه مسئول اسرائیلی به طور محرمانه با سه مسئول سعودی ملاقات داشتند این دیدارها در رم ، جمهوری چک و نیز هند صورت گرفته است. در جریان دیدارهای مزبور حاضران از چالش های مشترک سخن گفته و از ایران به عنوان دشمن مشترک یاد کردند و علاوه بر این به موضوع ثبات منطقه ای اشاره داشتند.
در این میان «دوری گولد» که در زمان انجام این ملاقات‌ها محقق مرکز سیاسی قدس بود در صدر سه مسئول اسرائیلی در دیدار با سعودی‌ها جا داشت و از سوی عربستان نیز می توان به انور عشقی که به خاندان حاکم سعودی نزدیک بوده و سفیر سابق عربستان در واشنگتن بود، اشاره کرد.
رابرت فیسک، تحلیلگر مشهور انگلیسی در مقاله‌ای در روزنامه ایندیپندنت در این مورد می نویسد: طبیعی است زمانی که سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان یا بهتر بگوییم محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان به ایران به عنوان بزرگترین تهدید برای امنیت کشورهای عرب حوزه خلیج فارس اشاره می‌کند، می‌توان مطمئن بود که بنیامین نتنیاهو، نخست وزیر اسرائیل نیز همان کار را خواهد کرد تا امنیت اسرائیل را در رده امنیت کشورهای عرب حوزه خلیج فارس به حساب آورد.
او به این مساله اشاره کرده که اسرائیل و عربستان همزمان خواهان تعطیلی شبکه قطری الجزیره شدند و در حالی که جنگنده‌های اسرائیلی اهدافی را در سوریه هدف قرار می‌دهند جنگنده‌های سعودی نیز یمن را هدف قرار می‌دهند. فیسک این سوال را مطرح کرد که چرا در گذشته هیچ اقدامی علیه شبکه الجزیره صورت نگرفته بود. وی در واقع با این سخن به این امر اشاره کرد درخواست اسرائیل برای بستن این شبکه در حال حاضر برای حمایت از خواسته‌های نظام عربستان است.
این تحلیلگر انگلیسی می افزاید: نتانیاهو خواهان بستن دفتر الجزیره در قدس است و محمد بن سلمان نیز می‌خواهد که دفتر الجزیره در قطر بسته شود و ترزا می، نخست وزیر انگلیس از ترس اینکه عربستانی‌ها را ناراحت نکند یک گزارش دولتی در مورد حمایت مالی از تروریسم را مخفی نگه داشت و این دقیقا همان دلیلی است که تونی بلر در بازجویی‌های به عمل آمده توسط پلیس انگلیس در مورد رشوه‌هایش از عربستان در طول ۱۰ سال گذشته آن را مخفی نگه داشته بود.
اما بهای ائتلاف نانوشته‌ای میان عربستان سعودی و رژیم اسرائیل را چه کسی خواهد پرداخت؟ ایران یا مردم فلسطینی که هر روز سرزمینشان توسط این رژیم اشغالگر کوچکتر می شود.
