کویت و ترکیه در نقش میانجیگری؛ آیا قطر به جمع ائتلاف عربی باز می گردد؟
چکیده : روز دوشنبه، بحرین، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و مصر، تمامی روابط دیپلماتیک خود با قطر را قطع کرده و پایانهها و مسیرهای هوایی، دریایی و زمینی خود به آن کشور را مسدود اعلام کردند. دولت یمن و دولت لیبی نیز به این اقدامات پیوستهاند. کشور مالدیو نیز روابط خود با قطر را قطع کردهاست ...
کلمه- گروه بین الملل: محمد بن عبدالرحمان آل ثانی، وزیر خارجه قطر برای وساطت کشورهای دیگر جهت حل بحران اعلام آمادگی کرده است. او در مصاحبه با شبکه خبری الجزیره گفته که دولت قطر اقدامات تنشآمیزی را در قبال قطع روابط دیپلماتیک سه کشور شورای همکاری خلیج فارس اتخاذ نخواهد کرد. ما معتقدیم که این اختلافات که میان کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و کشورهای دوست وجود دارد باید از طریق میز مذاکرات و جلسات گفتگوی صریح و شفاف حل شود. این در حالی است که پیش از این دولت عربستان اعلام کرده بود که هیچگونه وساطتی را نخواهد پذیرفت.
روز دوشنبه، بحرین، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و مصر، تمامی روابط دیپلماتیک خود با قطر را قطع کرده و پایانهها و مسیرهای هوایی، دریایی و زمینی خود به آن کشور را مسدود اعلام کردند. دولت یمن و دولت لیبی نیز به این اقدامات پیوستهاند. کشور مالدیو نیز روابط خود با قطر را قطع کردهاست.
کویت و ترکیه در نقش میانجیگری
وزیر خارجه قطر اعلام کرده که کویت در تلاش برای میانجیگری میان دوحه و کشورهای عربی که اقدام به قطع رابطه با قطر کردهاند، است. رویترز نیز گزارش داده رئیسجمهوری ترکیه با سران قطر، روسیه، کویت و عربستان سعودی گفتوگو کردهاست.
به گزارش رادیو فردا، سخنان وزیر خارجه قطر در زمانی مطرح شده که گزارشها از گفتوگوی تلفنی میان امیر کویت و همتای قطری او، شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، حکایت دارند. ساعتی پس از سفر مشاور ویژه پادشاه عربستان به کویت، خبرگزاری رسمی آن کشور گزارش داد شیخ صباح احمد جابر الصباح، امیر کویت، در تماس تلفنی با امیر قطر، ابزار امیدواری کرده است که او «اقداماتی در جهت کاهش تنش انجام داده و از اتخاذ تصمیماتی که می تواند به تشدید تنشها بیانجامد، خودداری کند».
آمریکا در جناح عربستان و مقابل قطر
یک مقام بلندپایه آمریکایی گفته که واشنگتن نمیخواهد شاهد تداوم شکاف بین کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس باشد ولی افزوده است که بسیاری از اقدامات و رفتارهای قطر، باعث نگرانی همسایگان این کشور و حتی آمریکا شده است. این مقام آمریکایی که نامش فاش نشده به رویترز گفته است واشینگتن تمایل دارد همه آنها در مسیر درستی قرار گیرند. وزیر خارجه آمریکا نیز خواستار حل اختلافات از طریق گفتوگو شدهاست.
این سخنان نشان می دهد که دولت دونالد ترامپ تمایل زیادی برای کنترل روابط خود کشورهای حاشیه خلیج فارس در جهت منافع خود دارد روابطی که در دولت باراک اوباما به دلیل نزدیکی به ایران به شدت ضعیف و حتی خصمانه شده بود. حالا عربستان به دنبال احیای نقش کلیدی خود در شورای همکاری خلیج فارس است. قطر هم سالهاست سیاست استقلال از عربستان و سایر کشورهای منطقه را دنبال میکند و میخواهد قدرت منطقهای باشد. برای هر دو کشور٬ کوتاه آمدن کار آسانی نیست.
براندازی نرم در عربستان
اختلاف قطر و عربستان به سه سال و نیم پیش برمی گردد در آن زمان هم عربستان در صف اول و دو کشور امارات متحده عربی و بحرین٬ سفرای خود را از دوحه فراخواندند. این سه کشور قطر را به مداخله در امور داخلی خود متهم کردند. به گزارش بی بی سی، قطع روابط مارس ۲۰۱۴ اتفاق افتاد. تازه چند ماه بود که تمیم آل ثانی ۳۳ ساله٬ امیر جوان قطر ناگهان جایگزین پدرش شده بود. گفته میشد دلیل تغییر حاکم قطر٬ انتشار نوار صوتی منتسب به وزیر خارجه وقت است که باعث خشم عربستان شده. شایع شده بود برای جلوگیری از تنش٬ آرام و بیدردسر قدرت در قطر جا به جا شده است. در آن نوار مکالمه میان وزیر خارجه و معمرقذافی رهبر سابق لیبی٬ از براندازی نرم در عربستان سخن گفته میشد. ادعایی که به طور مستقل ثابت نشد.
همزمان با روی کار آمدن تمیم آل ثانی٬ در مصر کودتا شد و بعضی سران اخوان المسلمین به قطر پناه بردند. سالها بود که دوحه از این جنبش اسلامگرا حمایت سیاسی میکرد. عربستان با فراخواندن سفرایش تهدید کرد. قطر هم زیر بار نرفت. با میانجیگری کویت در نهایت قرار شد سران اخوان المسلمین به جای تحویل داده شدن به مصر٬ به ترکیه بروند و غائله فروکش کرد.
جنگ قدرت بسیار زودتر از شیخ تمیم شروع شده بود. پدر او٬ حمد بن خلیفه آل ثانی در منطقه به قطر قدرتی بخشید که خار چشم رقیبان بود. شیخ حمد با احیای مخازن گاز پارس جنوبی و تاسیس شبکه تلویزیونی پر نفوذ الجزیره و کمک مالی به دشمنان عربستان به دنبال پایگاهی محکم در خلیج فارس بود. البته افزایش درآمدهای نفتی که پیش از حمد بن خلیفه شروع شده بود٬ عامل اصلی قدرت گرفتن این کشور بود.
قطر که بارها به دلیل وجود پایگاه نظامی آمریکا در عربستان از این کشور انتقاد کرده بود٬ بعد از خروج آمریکاییها از عربستان٬ آنها را به برپایی پایگاه ثابت نظامی در خاک خود دعوت کرد. به این ترتیب حالا دیگر عربستان تنها متحد منطقهای بزرگترین قدرت جهان نبود. عربستان٬ قطر را رقیبی جدی میدید.
