فاضل میبدی: در جامعه استبدادزده به جای تحلیل، تجلیل می کنند
چکیده :حجت الاسلام والمسلمین فاضل میبدی گفت: تحمل رقیب نکردن و نفرین به این و آن کردن، و خشونتهای بیجا از اسلام نیست. برخی نوجوانان ما به جای اینکه حرفهای دیگر اسلام را بخوانند، در ماهوارهها و اینترنت میخوانند و آن را در کنار اعمال ما میگذارند. بگذارید در جامعه صداهای مختلف بیاید و خود مردم بهترینش را انتخاب کنند و چیزی را به مردم تحمیل نکنید. ...
فاضل میبدی جهالت را بیعقلی در ساختار شخصیت انسانها معنا کرد و اظهار داشت: جهالت یعنی نشستن پای سخن منبریها و پذیرفتن بدون چون و چرای آنها، باید یاد بگیریم و تمرین کنیم که از عقل کار بگیریم و آن را کاربردی کنیم.
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، حجت الاسلام والمسلمین فاضل میبدی شب گذشته در مراسم ایام سوگواری دهه سوم ماه صفر در یزد گفت: تحمل رقیب نکردن و نفرین به این و آن کردن، و خشونتهای بیجا از اسلام نیست. برخی نوجوانان ما به جای اینکه حرفهای دیگر اسلام را بخوانند، در ماهوارهها و اینترنت میخوانند و آن را در کنار اعمال ما میگذارند. بگذارید در جامعه صداهای مختلف بیاید و خود مردم بهترینش را انتخاب کنند و چیزی را به مردم تحمیل نکنید.
وی با تاکید بر اینکه اگر جامعهای دچار مفسده حاکمان و مذلت مردمان شد باید فاتحه آن جامعه را خواند، اظهار داشت: امام حسین (ع) در کربلا کار جدیدی نکرد بلکه همان چیزی که پیامبر آورده بود و یا تحریف و گم شده بود، آن را در مسیر اصلی خودش قرار داد و زنده کرد. یکی از چیزهایی که در فلسفه بعثت پیامبر و هدف اصلی امام حسین (ع) قرار داشت، مبارزه با جهل و نادانی و زنده کردن عقل و عقلانیت در جامعه بود.
وی انسان در اسلام را موجودی معرفی کرد که شخصیت و تار و پودش با عقل ساخته میشود، و افزود: اگر شخصیت انسان درست شکل نگرفت، از جامعهای که این نوع آدم در آن زندگی میکند انتظاری نباید داشت. اگر انسان خردش رشد نکند، نمیتوان از او انتظار اسلامیت و انسانیت داشت.
این استاد حوزه و دانشگاه خاطرنشان ساخت: جامعهای که در آن رشد خرد نیست، هرچند احساسات مذهبی بالا باشد، نمیتوان سلامت جامعه را تضمین کرد. خداوند جامعهای را تضمین کرده که پایه آن عقلانیت باشد و در مقایسه علم با عقل، عقل در مرحله مهمتری قرار دارد.
وی با بیان اینکه پیامبر فرمود وای به حال کسی که علمش بیشتر از عقلش باشد با اشاره به معنای «عقل» و تفاوت آن با «لُب» عقل را خِرَد و «لُب» را خِرَد ناب معنا کرد و گفت: در قرآن یکی از کلماتی که زیاد پیدا میکنید، کلمه «لُب» است که به جای عقل نشسته است، اولوالالباب به معنای صاحبان خِرَد بهکار رفته و عقل یعنی قدرت درک انسان، اما کلمه «لُب» یعنی اگر عقل انسان چیزی را درک کرد، نقدی روی آن داشته باشد، بعد بپذیرد. عقل آدمیزاد باید کار غربال و بادبیزن را هم انجام دهد. عقل انسان نباید همانند سمساری باشد. اگر کسی حرفی را بدون دلیل قبول کرد، از لباس انسانیت خارج میشود، شما هرگاه سخنی میگویید، یا میشنوید، باید یک برگ تاییدیه داشته باشید.
این عضو مجمع مدرسین و محققین حوزه علمیه قم هدف از برانگیخته شدن پیامبران را زنده کردن عقلهای دفن شده و جامعه معرفی کرد و تاکید کرد: جامعه ایمانی قبل از جامعه عقلانی است. اگر پشت سر عزاداریها توجیه عقلانی نباشد و عقل جمعی اینها را نپذیرد، آن کار، یکی از پایهّهای عقلانیتش ضعیف است.
وی جهالت را بیعقلی در ساختار شخصیت انسانها معنا کرد و اظهار داشت: جهالت یعنی نشستن پای سخن منبریها و پذیرفتن بدون چون و چرای آنها، باید یاد بگیریم و تمرین کنیم که از عقل کار بگیریم و آن را کاربردی کنیم.
فاضل میبدی همچنین گفت: سمبل ما اسلام است اما چگونه میشود که برخی کشورها از ما جلوتر هستند؟ چرا؟ اینها عقل آدمیزاد را کاربردی کردند. یکی از چیزهایی که دشمن عقلانیت بود و بعد از رنسانس با آن مبارزه شد، استبداد بود. فکر بشر برای استدلال، خط قرمز نمیشناسد.
وی بدترین بشر را کسی دانست که در زندگیاش تعقل و تدبیر ندارد و بیان داشت: در جامعه استبدادزده، به جای تحلیل، تجلیل وجود دارد. ما امامان و امام حسین (ع) را به جای تحلیل، تجلیل کردیم و اسطوره ساختیم و در آسمانها بردیم و از زندگیمان جدا کردیم، اصلا امامان و پیغمبران را از زندگی زمینی جدا کردیم. اگر اسوههای ما همهاش تجلیل شوند و فوق عقل بشر قرار گیرند و به عنوان یک شخصیت تاریخی مطرح شوند، چیزی گیرمان نمیآید، اما اگر اینها را تحلیل کنیم، اینها را زنده میکنیم.
این محقق دینی خرد شدن شخصیت را مانع رسیدن بشر به عقلانیت ارزیابی کرد و یادآور شد: پیشوایان ما مواظب بودند شخصیت انسانها به سمت تجلیل نرود و خرد شود. فرعون شخصیت مردم را خرد کرد، آن وقت مردم تبعیت میکردند تا حکومتش دوام بیابد.
وی با اشاره به کلام امام علی (ع) در نهجالبلاغه گفت: مردم شهر انبار برای استقبال از امام علی (ع) تجمع کرده بودند، فرمود این چه کاری است شما میکنید؟ گفتند اینها اخلاق ماست و با این روش به پادشاهانمان احترام میگذاریم. امام علی (ع) میفرماید پادشاهان شما هیچ سودی از این کار نمیبرند، و شما خودتان را در این دنیا و آن دنیا به مشقت میاندازید و به شقاوت میرسید، و چه زیانبار است کسی که آخرتش را به خاطر کار بیخود به مشقت بیاندازد.
این استاد حوزه و دانشگاه با خطرناک خواندن تبلیغات یکسویه اظهار داشت: در دنیا چیزی بدتر از تبلیغات یک طرفه نیست، بمباران تبلیغی کردن مردم بسیار خطرناک است، چون شخصیت کاذب میسازد، اینکه صدا و سیما و مطبوعات نباید در انحصار یک جریان خاص باشد، به خاطر این است که تحلیل و تعقل در جامعه گم میشود.
وی با یادآوری آیه ادفع بالتی هی احسن افزود: اگر با دشمن روبرو شدید، به بهترین وجه او را دفع کنید. اگر اینگونه رفتار کردیم، میفهمید دشمن بر سر میز مذاکره به دوست تبدیل میشود. خدا میگوید شما میتوانید با بهترین زبان و بیان، دشمنان را به دوست گرم تبدیل کنید.
فاضل میبدی تجاوز به حق را جهل معرفی کرد و افزود: جاهل کسی است که حق طرف مقابلش را نشناسد و یا به حق طرف مقابلش تجاوز کند.
وی با اشاره به بخشهایی از خطبه دوم نهجالبلاغه که علامتهای جامعه جاهل را برمیشمرد، یکی از معانی جامعه جاهل جامعهای دانست که آدمها سرجای خودشان قرار ندارند و بیان داشت: خدا دادکشیدن و فریاد زدن را دوست ندارد، مگر از کسی که مظلوم واقع شود.
این استاد حوزه و دانشگاه با انتقاد از ریخته شدن قباحت خیلی از گناهان در جامعه در نتیجه به هم ریختن تحلیل برخی آدمها گفت: در گذشته دزدی، رباخواری، طلاق و… بسیار زشتتر از اکنون بود، ولی الان مشمئز کننده نیست و قباحتش ریخته شده است.
وی افزود: امام علی (ع) روی دو چیز حساسیت زیادی نشان میدهد: یکی قدرت و دیگری ثروت، اگر این دو چیز سر جای خودش نباشد، یا متمرکز شده یا در دست کسانی افتاده که لیاقت قدرت و ثروت را ندارند. قرآن هشدار میدهد که مبادا ثروت جامعه شما به دست انسان های بیخرد بیفتد. پیامبر خدا روی فقر خیلی حساس بود، به گونهای که فرمود: اگر فقر در جامعهای بیاید، به دنبال آن کفر هم میآید، اما همین حضرت سوء تدبیر را بدتر از فقر میداند.
