محرم؛ تجلی تاریخ تشیع در حادثه کربلا

چکیده :عاشورا در نزد امت امام‌‌حسین(ع) تنها یک واقعه نیست؛ سبعیت و درنده‌خویی یزید و مظلومیت اباعبدالله نیست، تاریخی است که در یک حادثه تبلور یافته است. ...

علی‌اصغر شعردوست:

شیعه هویت تاریخی خود را از عاشورا می‌گیرد؛ محرم زمانی است که شیعه بر بستر زمان حضور خود را تثبیت کرد. از این رو حلول ماه محرم را باید آغاز فصل هویت شیعه به شمار آورد. حضرت اباعبدالله‌الحسین(ع) در حج نیمه‌تمام خویش تمامت تاریخ را به عرصه‌ای به گستردگی تمام عالم فراخواند تا طومار حیات شیعه را بر گوش همگان فرو خواند. از این رو، عاشورا در نزد امت امام‌‌حسین(ع) تنها یک واقعه نیست؛ سبعیت و درنده‌خویی یزید و مظلومیت اباعبدالله نیست، تاریخی است که در یک حادثه تبلور یافته است. از آن روز، که حضرتش بر صحرای آتش‌خیز ماریه عزیزان خویش را به درگاه خداوند قربانی کرد و حضرت حق را بر خلوص نیت خود گواه گرفت، قرن‌ها می‌گذرد و در گذار اعصار از جوشش این چشمه خون‌افشان، که زندگی و حیات و آزادگی را به ارمغان می‌آورد، نه تنها کاسته نشده، بلکه هردم درخشش و زلالی و زایندگی آن افزون شده و کشتزار حیات تشیع را آبیاری کرده است. شیعه تاریخ خویش را با کربلا رقم می‌زند؛ از این رو در نزد او همیشه عاشوراست؛ هر زمینی کربلاست و هر ماهی محرم است. همیشه حسین(ع) بر ریگزارهای تفتیده کربلا شهید می‌شود؛ همیشه زینب(س) پرده دورویی و تزویر را می‌درد و پیام آزادگی را به گوش همگان می‌رساند.

در این مذهب، سال با محرم آغاز می‌شود و محرم ماهی است که اعتبار خویش را از خون جوشنده اباعبدالله‌الحسین(ع) می‌گیرد؛ خون اباعبدالله به مردم اعتبار و هویت بخشیده است؛ بی حضور او زمان بی‌معناست.

ملتی طی ١۴٠٠ سال تاریخ یاد آن را نه در نهانخانه دل خویش، بلکه در همه زوایا و خبایای حیات خویش زنده نگه داشته است. در دورافتاده‌ترین روستاها و شهرها، در مجلس تذکر همه‌ساله خویش، ماجرا را بر شاهدان عرضه می‌کند. کسی به هیئت حسین(ع) و دیگری به کسوت یزید به میدان می‌آیند و تمامت هنر خویش را به کار می‌گیرند تا این رویداد شگفت تاریخی را عینیت ببخشند و به همگان بیاموزند که حسین(ع) چه کسی بود و یزید چگونه موجودی.

استاد سیدمحمدحسین شهریار در سروده کم‌نظیر خود- که به مناسبت حلول ماه محرم سروده است- راز ماندگاری پیام محرم را این‌گونه به نظم کشیده است:

شیعیان دیگر هوای نینوا دارد حسین/ روی دل با کاروان کربلا دارد حسین

سیرت آل علی با سرنوشت کربلاست/ هر زمان از ما یکی صورت نما دارد حسین

سروران، پروانگان شمع رخسارش ولی/ چون سحر روشن که سر از تن جدا دارد حسین

ساز عشق است و به دل هر زخم پیکان زخمه‌ای / گوش کن عالم پر از شور و نوا دارد حسین

در طلیعه انقلاب اسلامی نیز نعره‌های سرمستانه طاغوت و دشمنان حریت و آزادگی در گلوی یزیدیان فرو خفت و ندای آزادگی حسین(ع) از گلوی مردمی به گوش رسید که در همه حال به او تأسی کرده و می‌کنند و عاشقانه پیام بزرگ او را نصب‌العین خویش قرار داده‌اند. از دوران مبارزه آنان که به حسین(ع) اقتدا کرده بودند تا دوران دفاع مقدس همواره با محرم به دیدار آرمان‌های بزرگ حسین(ع) رفته‌ایم تا شرافت و مردانگی را از آموزگار بزرگ شهادت فرا گیریم؛ و با خون مطهر حضرتش و آنان؛ که به یاد کربلا عاشقانه جان دادند و از آرمان‌های انقلاب اسلامی پاسداری کردند، پیمان بسته‌ایم که لحظه‌ای از راه عزت بخش او دست برنداریم.

ساز عشق است و به دل هر زخم پیکان زخمه‌ای/ گوش کن عالم پر از شور و نوا دارد حسین

دست آخر کز همه بیگانه شد دیدم هنوز/ با دم خنجر نگاهی آشنا دارد حسین

شمر گوید گوش کردم تا چه خواهد از خدا/ جای نفرین هم به لب دیدم دعا دارد حسین

اشک خونین گو بیا بنشین به چشم «شهریار»/ کاندرین گوشه عزایی بی‌ریا دارد حسین

منبع: روزنامه اعتماد