باز هم وعده بیحاصل برای انتشار گزارش تحقیقوتفحص از فسادهای بنیاد شهید در دوره احمدینژاد
چکیده :در حالی که آخرین وعده مجلس برای قرائت گزارش تحقیق و تفحص از بنیاد شهید، بعد از بررسی بودجه علام شده است، هنوز مشخص نیست که آیا این گزارش آنگونه که گفته می شد با سانسورهای گسترده و لاپوشانی مفاسد همراه است تا خانواده شهدا از انقلاب ناامید نشوند! یا آنکه نمایندگان مدعی اصولگرایی برای یک بار هم که شده، می خواهند با مردم صادق باشند....
کلمه – گروه اجتماعی: در حالی که آخرین وعده مجلس برای قرائت گزارش تحقیق و تفحص از بنیاد شهید، بعد از بررسی بودجه اعلام شده است، هنوز مشخص نیست که آیا این گزارش آنگونه که گفته می شد با سانسورهای گسترده و لاپوشانی مفاسد همراه است تا خانواده شهدا از انقلاب ناامید نشوند! یا آنکه نمایندگان مدعی اصولگرایی برای یک بار هم که شده، می خواهند با مردم صادق باشند.
به گزارش کلمه، دیروز خبرگزاری خانه ملت از قول رئیس کمیسیون شوراهای مجلس نهم نوشت که گزارش مذکور پس از بررسی بودجه در مجلس خوانده خواهد شد. او حتی زمان هم داد و شنبه 9 اسفند (دیروز) را موعد ارائه گزارش تحقیق و تفحص از بنیاد شهید اعلام کرد. اما در همین روز، محمدرضا باهنر نایب رییس مجلس گفت که 237 پیشنهاد بودجه ای هنوز باقی مانده و دست کم تا پنجشنبه بررسی لایحه بودجه 94 ادامه خواهد داشت!
این بدین معناست که اعلام وصول گزارش تحقیق و تفحص از بنیاد شهید که ابعاد فساد گسترده ای دارد، حداقل یک هفته دیرتر از زمان اعلام شده صورت می گیرد و طبعا قرائت و بررسی گزارش هم لااقل تا پس از سال جدید در دستور کار مجلس قرار نخواهد گرفت.
البته این تعلل مجلس چندان دور از انتظار نبود زیرا پیش از این هم برخی فعالان سیاسی و نمایندگان مجلس از فشارهایی که بر تحقیق کنندگان وارد آمده تا این طرح مسکوت بماند خبر داده و ابراز نگرانی کرده بودند.
این گزارش در تیرماه گذشته به اتمام رسیده بود ولی همچنان مجلس از قرائت آن در صحن مجلس سر باز می زد چراکه ابعاد فساد مالی در بنیاد شهید، به گفته برخی نمایندگان، «گسترده و شوک آور» بود.
یکی از نقطه های تاریکی که هزارتوهایی دارد تا از آن تحقیق و تفحصی نشود یا اگر شد علنی نشود بنیاد شهید و امور ایثارگران بود. جایی که میلیاردها تومان پول در گردش است و هیچ کس نمی داند این پول ها کجا و چطور خرج می شود. چون تنها با مروری بر وضعیت معیشت بسیاری از خانواده های شهدا و جانبازان می توان فهمید آنان سهمی از پول های بنیاد شهید ندارند.
این فساد مالی و اختلاس که در زمان دولت محمود احمدی نژاد انجام شده است در حالی تاسف بارتر دیده می شود که بدانیم در زمان ریاست زریبافان رییس وقت بنیاد شهید و یار نزدیک محمود احمدی نژاد چه بر سر خانواده های شهدا و به خصوص جانبازان که توجه و رسیدگی بیشتری می خواهند آمده است.
حذف کمک های پزشکی برای جانبازان و کمک های مالی معیشتی، در کنار کاهش درصدهای جانبازی که تاثیر مستقیمی روی حقوق ماهیانه آنان گذاشته می شد، از این جمله موارد است.
جانبازانی که با گذشت زمان، اثرات باقی مانده از جنگ بر بدن آنها و افزایش سن همه بر ناتوانی آنان می افزود، اما زریبافان از درصد جانبازی آنان می کاست.
محورهای تحقیق و تفحص مجلس از بنیاد شهید، اقدامات و تصمیمات خلاف قانون و خارج از اختیار از سوی ریاست بنیاد، مانند انسداد پرونده ایثارگران، برداشت خلاف قانون از حسابهای ایثارگران و سپس بازگرداندن آن پس از چند ماه به حسابها، افزایش میزان شکایات در مراجع قضایی از بنیاد شهید و بیعدالتی در نظام پرداخت ایثارگران است. عدم شفافیت مالی، وجود شائبههای مختلف در بخشهای اقتصادی بنیاد و کشف اختلاس ۱۵ میلیارد تومانی از دیگر دلایل است.
مرداد سال ۹۱ اخباری مبنی بر اختلاس میلیاردی در بانک دی، بانکی که سهامدار اصلی آن بنیاد شهید است، منتشر شد. در ابتدا رقم اختلاس ۱۵ میلیارد تومان عنوان شد و در همان زمان مسعود زریبافان رییس وقت بنیاد شهید و یار و همدم قدیمی احمدینژاد با تکذیب این خبر، رقم اصلی اختلاس را ۶ میلیارد تومان اعلام کرد. پس از آن بود که مجلس در خرداد ۹۲ طرح تحقیق و تفحص از بنیاد شهید به ریاست زریبافان را به تصویب رساند.
اما رئیس وقت بنیاد شهید از همان آغاز زمزمه طرح تحقیق و تفحص، تلاش کرد آنگونه که برخی از نمایندگان مجلس گفتند، با فرستادن معاونت های خود به مجلس شورای اسلامی و رایزنی با نمایندگان، از انجام این طرح جلوگیری کند که با مخالفت و مقاومت نمایندگان طرح روبه رو شد.
وقتی نمایندگان تحقیق کننده در آنچه در بنیاد شهید در زمان احمدی نژاد پیش رفتند، به فجایعی برخوردند که بسیاری از آنان حتی قادر نبودند بر زبان بیاورند. وسعت فساد مالی در بنیادی که قرار است برای خانواده های شهدا و جانبازان و ایثارگران معیشت و رفاه فراهم کند، چنان بود که عده ای از کسانی که دست آلوده داشتند بر آن شدند که با آزمودن انواع راهها، دهان نمایندگان و آگاهان در پرونده را بسته نگه دارند.
در همان زمان ها که گزارش در حال تکمیل شدن بود، جعفرزاده ایمنآبادی عضو هیأترئیسه کمیته تحقیق و تفحص از بنیاد شهید، از کشف «فساد ۱۷۰۰میلیارد ریالی» در بنیادشهید و انتقال آن به خارج از کشور خبر داده و گفته بود: «این موضوع در گذشته بوده و حالا ما به مسائل جدیدتری رسیدیم. این مطالب جدید بحث فقط رقم نیست، داستانهای دیگری رخ داده که البته مجاز به انتشار آن نیستیم. فقط میتوانم بگویم که ابعاد وحشتناکی دارد و هر کسی با آگاهی از آن، شرمنده خانواده شهدا میشود.»
عدم شفافیت مالی بنیاد بهخصوص در عمران و بنگاههای اقتصادی آن، فروش بیضابطه برخی اماکن و ساختمانهای متعلق به بنیاد و عدم شفافیت محل هزینه آنها، واریز حقوق خانواده شهدا و ایثارگان به بانک دی و باقی ماندن آن در حساب بانک، عدم پرداخت کامل مطالبات آزادگان و خانوادههای ایثارگران، هزینهکردهای غیرضروری مانند همایش یکهفتهای مدیران و خانوادههای آنها، فروش برخی کارگاهها و کارخانههای متعلق به بنیاد و عدم شفافیت مالی در آن از جمله محورهای تحقیق و تفحص مجلس از بنیاد شهید بیان شده است.
خردادماه سال جاری نیز مدیرعامل سازمان اقتصادی کوثر مانع ورود تیم تحقیق و تفحص به این سازمان شده بود. خرداد ماه امسال یکی از اعضای کمیته تحقیق و تفحص از بنیاد شهید اعلام کرد: «انتشار جزئیات این پرونده جامعه را با شوک روبرو خواهد کرد.»
اما این رشته سر دراز دارد و تخلفات از خیلی پیشتر آغاز شده بود. شاید آن زمان که به اسم خانواده شهدا دولت احمدی نژاد خواست که بانک دی را تاسیس کند. در تابستان امسال، منابع خبری گزارش دادند که مرداد ماه دو سال پیش روزنامه خراسان برای نخستین بار از تخلف ۱۵ میلیارد تومانی در بنیاد شهید خبر داد. همانزمان رئیس بنیاد شهید گفت: «میزان تخلف تنها شش میلیارد تومان بوده و مسولان بنیاد خود پیگیر پرونده شدهاند.» همین خبر پای نمایندگان سازمان بازرسی را به یکی از بنیادهای انقلابی – اقتصادی ایران باز کرد.
سازمان بازرسی در نشریه داخلی خود از تخلف گسترده در تاسیس بانک دی که به بنیاد شهید وابسته است، خبر داد و نمایندگان مجلس اعلام کردند که پیگیر تخلف های مالی این بنیاد خواهند شد. جعفرزاده، از اعضای کمیته تحقیق و تفحص از بنیاد شهید، پس از تشکیل این کمیته گفت: «علاوه بر تخلف ۱۵میلیارد تومانی، اختلاس ۱۷۰ میلیارد تومانی در این بنیاد اثبات شده است.» او همانزمان گفت: «به نطر من با ادامه بررسیها مبلغ اختلاس چند برابر خواهد شد.»
با گذشت دو سال پس از افشای تخلف در بنیاد شهید، اعضای کمیته تحقیق و تفحص گفت: «به ابعاد جدیدی از فساد دست یافتهایم. ۱۷۰ میلیارد تومان تنها یکی از پروندههای فساد در بنیاد شهید است.» دامنه فساد مالی در این نهاد آنقدر گسترده است که جعفرزاده گفته است: «ما در بنیاد شهید ۸۰ مورد تخلف یافتهایم. اگر بخواهیم آن را علنی کنیم ممکن است جامعه با شوک روبرو شود.»
بنیاد شهید انقلاب اسلامی که در نخستین سالهای پس از انقلاب با تفکیک بنیاد مستضعفان و جانبازان به منظور حمایت از خانواده شهدای دفاع مقدس تاسیس شد، اکنون به یکی از بزرگترین بنگاههای اقتصادی ایران تبدیل شده است.
از سازمان اقتصادی کوثر که یکی از بازوهای اقتصادی این بنیاد است، به عنوان یکی از هلدینگهای اقتصادی بزرگ ایران نام برده میشود. این سازمان در پنج بخش توسعه صنایع و معادن، کشاورزی، برق و الکترونیک، ساختمان و کشاورزی و دامپروری فعالیت دارد. بر اساس گزارش مدیران شرکت سرمایهگذاری توسعه صنایع و معادن، این شرکت به تنهایی چهار درصد از سنگ تزئینی ایران را تولید میکند.
همچنین شرکت سرمایهگذاری کشاورزی کوثر نزدیک به ۳۰ درصد واردات سویا و علوفه کشاورزی ایران را در اختیار دارد. در این حوزه نیز سازمان دارای حداقل بیست شرکت به هم پیوسته است که در تولید شیرخام، مرغ گوشتی، جوجه یکروزه، آبزیان، گوشت قرمز و تخممرغ فعالیت میکنند. سازمان اقتصادی کوثر در حوزه ساختمان و املاک و مراکز سیاحتی و صنایع الکترونیک نیز حضور پررنگی دارد.
محمدرضا اسکندری، مدیرعامل و رئیس هیات مدیره سازمان اقتصادی کوثر ارزش شرکتهای این مجموعه را سه هزار میلیارد تومان اعلام کرده و گفته است: «در سال ۹۱ فعالیتهای اقتصادی سازمان ۳۲۰ میلیارد تومان سود داشته است.»
در کنار این سازمان، بنیاد سرمایهگذاری سبحان را به عنوان یک شرکت سرمایهگذاری و فعال در بورس تاسیس کرده است. سهامداران گروه سرمایهگذاری سبحان، سازمان اقتصادی کوثر و چهار سازمان زیرمجموعه آن به همراه دو شرکت سرمایهگذاری منتصران و خدمات بازرگانی تحفه هستند. دو شرکت تحفه و منتصران هم از شرکتهای زیرمجموعه بنیاد شهید هستند.
بنیاد شهید در دهه ۸۰ به فعالیت بانکداری هم روی آورده است. بانک دی دو صندوق سرمایهگذاری و کارگزاری در بورس نیز دارد. علاوه بر این بانک دی ۴۶ درصد سهام سرمایهگذاری بوعلی را در اختیار دارد.
شرکت سرمایهگذاری آیت کوثر، موسسه اندوخته شاهد، صندوق ذخیره شاهد، شرکت شاهد، شرکت سرمایهگذاری آتیهسازان دی، صندوق سرمایهگذاری کوثر و موسسه همیاری کوثر از دیگر شرکتهای وابسته به بنیاد شهید تاسیس هستند. بنیاد همچنین دو بیمارستان خاتمالانبیاء و سامان را هم در اختیار دارد و سهامدار اصلی بیمه دی به شمار میآید.
شرکت شاهد و صندوق ذخیره شاهد نیز دارای چند هلدینگ سرمایهگذاری سعدی، بازرگانی و خدمات فروشگاهی، هرمز انرژی، عمران و توسعه شاهد و فرآوری و توسعه ابنیه شاهد هستند. جمع کل داراییهای شرکت ذخیره شاهد در پایان سال ۹۱، ۶۹۵ میلیارد تومان اعلام شده است. بر اساس گزارش عملکردی که وب سایت این شرکت منتشر کرده است، مجموع درآمد شرکت ۴۱۸ میلیارد و سود آن ۱۱۴میلیارد تومان بوده است.
هلدینگ بازرگانی وابسته به شاهد در سال ۹۱، در واردات کالاهای اساسی به ایران فعالیت چشمگیری دارد. این شرکت در سال ۹۱، ۷۵۰ تن گوشت به ارزش یک میلیون یورو و ۳۶میلیون یورو دانههای روغنی به ایران وارد کرده است.
دور از چشم ناظران
محمدرضا اسکندری، مدیرعامل سازمان اقتصادی کوثر که هم اکنون مانع ورود بازرسان به سازمان شده، یکسال پیش به خبرگزاری شهید آنلاین گفته است: «وقتی به سازمان آمدم، متوجه شدم که بعضی از مدیران درآمدهای شرکت را به حساب شخصی واریز میکنند. مثلا در یک مورد با ۲۰۰ مورد تخلف در شرکتهای زیرمجموعه روبرو شدم. فردی بود که هم در هیات مدیره شرکت خوراک دام پارس بود و هم خودش شرکت خصوصی داشت. با اعتبار شرکت خوراک دام پارس کار شرکت خودش را پیش میبرد.»
اگر چه اسکندری گفته است که راه این تخلفها را بسته است، اما گزارشهای نمایندگان مجلس بیانگر افزایش فساد اقتصادی در دوره مدیریت اسکندری در سازمان اقتصادی کوثر است. اسکندری از زمانی به که مدیریت این سازمان را در اختیار گرفته، اقدام به جابهجایی بسیاری از مدیران کرده است. او گفته است: در یک سال نخست ۱۷۰ مدیر و عضو هیات مدیره شرکتهای وابسته به بنیاد شهید را تغییر داده است.
عبدالواحد فیاضی یکی از اعضای کمیته تحقیق و تفحص از بنیاد شهید گفته است: «حجم فساد در بنیاد بالاست و در باره این پرونده باید شفاف سازی صورت بگیرد. مدیران این سازمان همکاری خوبی ندارند و مانع تحقیق و تفحص میشوند.» به گفته او، مدیران شرکت زربال تا یک ماه پیش مانع ورود بازرسان به این شرکت شدهاند.
در جریان این تفحص ۷ نفر از مدیران مرتبط با پرونده تخلفهای مالی بنیاد شهید بازداشت شدند و یکی از متخلفان به خارج از کشور فرار کرد. مسعود زریبافان، رییس بنیاد شهید در واکنش به تحقیق و تفحص اعلام کرد که افراد برکنارشده از این بنیاد به دنبال تحقیق و تفحص رفته اند.
این افراد با سازمانهای اقتصادی این بنیاد از جمله «بانک دی» و «سازمان اقتصادی کوثر» و دو نهاد وابسته به این بنیاد در ارتباط بودهاند که تخلف اصلی در همین رابطه مالی واقع شده است.
حال که گزارش تحقیق و تفحص پس از فراز و نشیب های زیاد به هیات رییسه مجلس ارایه شده است هم چندان امیدی به بررسی و قرائت آن وجود ندارد.
زمانی این گزارش در حال ارائه شده است که مجلس درگیر و دار بررسی بودجه است. آن هم در روزهای پایانی سال. این یعنی در خوش بینانه ترین حالت، مجلس گزارش را اواخر فروردین یا اوایل اردیبهشت سال آینده بررسی کند. تا آن زمان هم معلوم نیست چه بر سر مفادش خواهد آمد.
