كليد خانه احزاب گم شده است
چکیده :كليد خانه احزاب بين اختلافات اصولگرايان و اصلاحطلبان گمشده است. اختلافي كه شايد به لحاظ تفاوت در ديدگاه سياسي عادي و طبيعي به نظر برسد اما ريشه اين اختلاف جريانهاي سياسي بر سر بازگشايي خانه احزاب را بايد جايي فارغ از اختلاف نظرهاي هميشگي و طبيعي دنبال كرد. ...
كليد خانه احزاب بين اختلافات اصولگرايان و اصلاحطلبان گمشده است. اختلافي كه شايد به لحاظ تفاوت در ديدگاه سياسي عادي و طبيعي به نظر برسد اما ريشه اين اختلاف جريانهاي سياسي بر سر بازگشايي خانه احزاب را بايد جايي فارغ از اختلاف نظرهاي هميشگي و طبيعي دنبال كرد.
به گزارش روزنامه قانون، اين نهاد صنفي كه به منظور ايجاد فضاي سياسي در كشور و ارتقاء و گسترش فرهنگ حزبي و فعاليت گروهي و تقويت روحيه تعاون و تفاهم بين احزاب و گروههاي سياسي خانه احزاب ايران تشكيل شده بود با عملكرد برخي اعضا به حاشيه رفت. به حاشيه رفتن خانه احزاب و اظهار نظرهاي سياسي از سوي مسئولان آن منجر به تعطيلي این نهاد شد. البته اصولگرايان اعتقاد دارند، اين اصلاحطلبان بودند كه باعث تعطيل شدن خانه احزاب شدند.
اختلافات از هشت سال گذشته تا امروز بر سر تعطيلي اين خانه ادامه داد و اكنون كه دولت اعتدال تلاش دارد، بعد از ركود هشت ساله در فعاليت احزاب، درب اين خانه را باز كند به دردسري بزرگ افتاده است. اما اينكه چرا روحاني و وزارت كشور اين دولت تلاش دارد خانهاي را باز كند كه احزاب از آن دلخوشي ندارند و بر سر آن اختلاف دارند، سوال بر انگيز است.
الگو برداري اعتدالگرا از اصلاحات
البته اينگونه نيست كه احزاب، به دليل اختلافهاي ماههاي آخر حيات خانه احزاب، به كل از بازگشايي خانه چشم پوشي كنند. حتي برخي فعالان حزبي، تاكيد دارند در آن دوران، فعاليت تشكلهاي سياسي در كشور در حال اوجگيري بود و اگر قرار است مجدد همان روزها و فضا در كشور فراهم شود، به استقبال خانه احزاب هم خواهند رفت. اما در اين بين به نظر ميرسد دولت بيش از احزاب كشور علاقه به بازگشايي اين خانه دارد. خانه احزاب نقطه قوت عملكرد دولت خاتمي بود و از آنجايي كه روحاني با پشتيباني، محمد خاتمي و هاشمي رفسنجاني پيروز كارزار انتخابات رياست جمهوري 92 شد، دولت اعتدالگرا به دنبال آن است كه از روي كارنامه موفقيتهاي دو دولت خاتمي و هاشمي، الگو برداري كند.
دولت روحاني زماني به فكر پيدا كردن كليد بازگشايي خانه احزاب افتاد كه كارشناسان سياسي بيشترين انتقاد خود را به سياست داخلي دولت نو پا وارد كرده بودند و انتظار داشتند همزمان با پيشبرد اهداف ديپلماسي سر و ساماني هم به اوضاع سياست داخلي كشور و فعاليت تشكلهاي سياسي بدهد. به همين دليل تيم سياست داخلي روحاني، با ورق زدن كارنامه دولت اصلاحات، بازگشايي خانه احزاب را براي كاهش انتقادات به دولت تازه نفس انتخاب كردند. البته شايد آنان تصور نميكردند بازگشايي خانهاي كه روزي نماد فعاليت سياسي در ايران بود، مشكلتر از مذاكره با غرب بر سر مسئله هستهاي باشد.
فعال شدن احزاب بعد از هشت سال
بعد از اتمام عمر دولت اعتدالگرا، حتما نام عبدالرضا رحماني فضلي به عنوان پدر خانه احزاب در تاريخ ثبت خواهد شد. او كسي بود كه بعد از هشت سال ركود در فعاليت تشكلهاي سياسي، كره كره احزاب را بالا زد و با 60 نماينده از احزاب گوناگون، از اصلاحطلب گرفته تا اصولگرا و مستقل نشست مشترك برگزار كرد. وزير تصور ميكرد با يك همنشيني ميتواند تمام اختلافات جريانهاي سياسي و بدبيني آنان نسبت به هم را بر طرف كند، اما نه تنها اوضاع بهتر نشد كه اختلافات بيشتر شد و رسانهها بيشتر به شكاف پيش آمده بين جريانهاي سياسي توجه كردند.
با اين حال رحماني فضلي دست از تلاش بر نداشت و با دادن وعده ديدار احزاب با رئيسجمهور بعد از بازگشايي خانهشان، پايان خوشي براي اختلافات رقم بزند كه ظاهرا اين ترفند نيز جواب نداد. زيرا خبري از بازگشايي خانه احزاب كه قرار بود تا پايان سال 92 صورت گيرد، نيست. چندي پيش يكي از اعضاي کمیته اجرایی خانه احزاب از برگزار شدن قطعی مجمع عمومی خانه احزاب تا نیمه دوم فروردین ماه خبر داد و گفت: متن فراخوان از احزاب در حال امضاست و اگر تعداد امضاها به 70حزب برسد فراخوان انجام میشود. امرا… شیخیانی تاكيد كرد: ما خیلی تلاش میکنیم که مجمع عمومی قبل از سال جدید برگزار شود اما اگر این شرایط فراهم نشود مجمع قطعا تا نیمه دوم فروردین93 برگزار خواهد شد.
اختلافات
اختلافات در مسير بازگشايي خانه احزاب حاكي از آن است كه همچنان در كشور به بلوغ سياسي لازم نرسيدهايم كه ديدگاههاي مختلف سياسي در فضايي دور هم جمع شوند و اهداف مشترك از جمله منافع ملي را دنبال كنند. همچنان احزاب سياسي ما ميخواهند برتري خود را نسبت به ديگران به رخ بكشند اين در حالي است كه خانه احزاب، فضايي براي طرح برتريها نيست بلكه قرار است فرصتي را در اختيار فعالان سياسي با ديدگاههاي مختلف فراهم كند تا مشكلات تحزب در كشور بر طرف شود نه اينكه به اختلافات دامن بزنند. از ابتداي مطرح شدن بازگشايي خانه احزاب، اصولگرايان و اصلاحطلبان براي يكديگر خط و نشان كشيدند. با وجود اينكه هر دو جناح تاكيد دارند اين خانه جايي براي فعاليت سياسي نيست اما همه آنان با ديدگاه سياسي بازگشايي آن را دنبال ميكنند.
نخستین اظهار نظر را در این خصوص اسدا… بادامچیان عضو حزب موتلفه داشته که با اشاره به نقش موسویتبریزی دبیر مجمع محققین و مدرسین حوزه علمیه قم در برگزاری مجمع عمومی خانه احزاب، گفت:« موسوی تبریزی چه مسئولیتی داشته که میخواهد این کار را انجام دهد، اصولگرایان قبول ندارند وی این کار را انجام دهد و اگر وی دعوت کند، نمیآیند.» محسن کوهکن نایب رئیس جبهه پیروان خط امام و رهبری همین عبارات را تکرار کرده و اظهار داشته است: اگر در مجمع عمومی، خانه احزاب کلا در اختیار اصلاح طلبان قرار گیرد، با بانگ بلند و رسا اعلام می کنیم که در آن شرکت نخواهیم کرد.
جبهه گیری اصولگرایان در خصوص خانه احزاب بعد از آن مطرح شد که برخی احزاب اقدام به تشکیل کمیته اجرایی برگزاری مجمع عمومی و احیای خانه احزاب کردند. بادامچیان با اشاره به برخی پیشنهادهای اصلاحطلبان درباره حضور تعداد مشخصی از احزاب اصلاحطلب و اصولگرا در خانه احزاب اظهار داشت: این امر یعنی خانه احزاب وارد یک جنگ و درگیری شود و سپس بخواهند با هم همزیستی کنند، در صورتی که طبق تعریف خانه احزاب باید منافع همه حزبها در نظر گرفته شود. بادامچیان با تاکید بر اینکه خود احزاب میتوانند با همفکری یکدیگر جای جدید راهاندازی کنند ادامه داد: جایی که صنفی باشد میتواند از سوی برخی احزاب راهاندازی شود و این غیر از خانه احزاب گذشته است.
نایب رئیس جبهه پیروان افزود: ترکیب خانه احزاب گذشته قابل قبول نبود چرا که آقایان اصلاحطلب با استفاده از قانون احزاب حضور سه تا پنج نفر در یک گروه را نیز حزب تلقی میکردند، اما دیدیم از 229 حزبی که آمار وزارت کشور است، بسیاری از آنها به همایش قبلی که وزیر کشور برگزار کرد دعوت نداشتند و حدود 60 حزب حضور یافتند. بادامچيان آخرين ضربه را چند روز پيش زد و گفت اصولگرايان زير بار بازگشايي خانه احزاب نميروند. البته همين نظرات را اصلاحطلبان هم دارند و هر از گاهي اعلام ميكنند كه اگر اصولگرايان باشند ما نميآيیم.
اختلافات رحماني فضلي را هم خسته كرده است چرا كه علي يونسي نيز به اين موضوع ورود كرده و تلاش دارد با كدخدا منشي راه حلي براي اختلافات نه چندان مهم اما ريشهاي پيدا كند. دستیار ویژه رئیس جمهور نبود يكي از دو جريان اصلاحطلب و اصولگرا را به نفع كشور ندانست. به گفته يونسي، کسانی که میگویند یک جریان حذف شده است، چشم خود را بر واقعیات میبندند اگر جریان اصلاح طلبی در مقاطعی با نجابت و برای همراهی با انقلاب اسلامی و وحدت ملی کوتاه آمد و همراهی کرد، این نشات گرفته از ذات و خاصیت اصلاح طلبی است و سکوت دلیل بر حذف و نابودی نیست.
وي اضافه کرد: این وضعیت در مورد اصولگرایی هم همینطور است، زمانی که اصلاح طلبان پیروز شدند، گاهی گرفتار غرور شدند و در ایام دوم خرداد از برخی دوستان اصلاحطلب شنیده میشد که میگفتند این جریان اصلاح طلبی جای اصولگرایی را گرفته است که حرف درستی نبوده و به مصلحت نیز نبود. دستيار ويژه رئيس جمهور، حضور این دو جریان ریشهدار را ضروری دانست و گفت: هر کدام از این دو جریان حامل ارزشهای ملی و دینی و بخشی از تاریخ سیاسی کشور است. به نظر نميرسد صحبتهاي يونسي و تلاشهاي رحماني فضلي، به اختلافات اين دو جريان پايان دهد و سال آينده شاهد قوت گرفتن فعاليت سياسي تشكلها باشيم. با اين حال اميد است كليد تدبير درب خانه احزاب را باز كند.
