خداحافظی نظامیان و بازگشت «کاخ احمدشاهی» به سازمان میراث فرهنگی

چکیده :«کاخ احمدشاهی» را به سازمان میراث فرهنگی بازگرداندند: «تنها» . 16 هکتار زمینی که همراه با این کاخ در اختیار نیروهای نظامی بود همچنان در اختیار آن‌ها خواهد ماند .قدیمی‌ترین کاخ سعدآباد حالا سه روز است که می‌‎تواند به روزگار بدون دیوار، بدون تیراندازی، بدون سلام و خداحافظی نظامی فکر کند. ...

«کاخ احمدشاهی» را به سازمان میراث فرهنگی بازگرداندند: «تنها» . 16 هکتار زمینی که همراه با این کاخ در اختیار نیروهای نظامی بود همچنان در اختیار آن‌ها خواهد ماند .قدیمی‌ترین کاخ سعدآباد حالا سه روز است که می‌‎تواند به روزگار بدون دیوار، بدون تیراندازی، بدون سلام و خداحافظی نظامی فکر کند.

در میان کاخ‌های 18گانه سعدآباد یکی از کاخ‌ها را با دیوار می‌شناسند: «کاخ احمدشاهی»؛ قدیمی‌ترین کاخ سعدآباد که حال‌وهوای قجری دارد و سال‌هاست پشت دیواری بلند محصور است. پشت این دیوارها نیروهای بسیج خواهران آموزش نظامی می‌دیدند. حالا مسئولان سازمان میراث فرهنگی می‌گویند، آن‌ها رفته‌اند. چند روز است که رفته‌اند.

محمدصالح رضاخانی، مدیر مجموعه تاریخی_ فرهنگی سعدآباد می‌گوید، کلید درهای کاخ احمدشاهی حالا در دستان اوست. او که از این پس می‌تواند هر ساعتی که خواست درها را باز کند و بی‌دلهره ببیند در کاخ احمدشاهی چه خبر است. کاخی که در 30 و اندی سال گذشته درهای آن روی مردم و کارشناسان بسته بوده و حتی مسئولان میراث‌فرهنگی هم حتی به تعداد انگشتان یک دست فرصت دیدار و بازدید از آن را نداشتند. این روزها کارگران سعدآباد مامور شده‌اند تا راهی برای رفت‌وآمد به محوطه کاخ احمد شاهی باز کنند، از دل همان دیواری که شبانه بالا رفت و کاخ احمدشاهی را از سعدآباد جدا کرد.

«محمدصالح رضاخانی» که زمان زیادی از حضورش در سعدآباد نمی‌گذرد از این‌که قدیمی‌ترین کاخ سعدآباد در زمان او در اختیار میراث فرهنگی قرار گرفته خوشحال است، سوی دیگر اما مدیران و کارشناسان کهنه‌کار سازمان میراث فرهنگی حرف‌های دیگری می‌زنند. آن‌ها از چندین هکتار اراضی سعدآباد می‌گویند که در این تفاهمنامه اخیر همچنان بلاتکلیف مانده‌اند و معتقدند سازمان میراث فرهنگی با چنین شرایطی نباید کاخ احمدشاهی را تحویل می‌گرفت.

«رضاخانی»، مدیر مجموعه تاریخی – فرهنگی سعدآباد اما دیروز در گفت‌وگو با «بهار»، گفت: «فقط کاخ را تحویل دادند.»

او گفت: «مالکیت اراضی باقی‌مانده متعلق به میراث فرهنگی است، همان‌طور که کاخ احمدشاهی بود اما آن بخش از اراضی به‌رغم مالکیت میراث فرهنگی همچنان در اختیار ما نیست تا در پیگیری‌های بعدی، تفاهمنامه‌های جدیدی برای آن تنظیم شود.»

مدیر مجموعه سعدآباد تاریخ دقیق تحویل کاخ احمدشاهی را ششم مهر امسال یعنی سه روز قبل اعلام کرد و ادامه داد: «ششم مهر کاخ را تحویل دادند، صورتجلسه نوشتیم، بازدید میدانی انجام شد البته ساختمان به مرمت و بازسازی کلی نیاز دارد، اسناد و مدارک به سازمان مرکزی ارسال شده تا کارشناسان برای بازدید بیایند.» «رضاخانی» درباره وضعیت موجود کاخی که تحویل گرفته، توضیحی نمی‌دهد، هرچند تصور وضعیت موجود کاخی که سال‌ها محل تمرین و آموزش نیروهای نظامی بوده و از پشت دیوارهایش صدای تیراندازی و تمرینات نظامی به گوش می‌رسیده چندان دشوار نیست اما «دیواری که محوطه کاخ احمدشاهی را از فضای اصلی سعدآباد جدا کرده بود از این پس چه سرنوشتی پیدا می‌کند و آیا آن دیوار تخریب می‌شود؟»،

رضاخانی به «بهار» گفت: «فعلا در حال کار گذاشتن دروازه‌های سابق در جای اصلی‌شان هستیم تا مسیر برای رفت‌وآمد و بردن مصالح باز شود، ما نمی‌توانیم از مسیر نظامی وارد شویم.» چنانکه رضاخانی، می‌گوید مسیر دسترسی به کاخ احمدشاهی از جاده پشت کاخ سبز خواهد بود اما فعلا جز کارشناسان و مدیران سازمان کسی اجازه رفت‌وآمد در این محدوده را نخواهد داشت. به گفته او تخریب کامل دیوار پشت کاخ احمدشاهی در دستور کار نیست، شاید به این دلیل که این دیوار هم در این سال‌ها خود بخشی از رویدادهای کارنامه تاریخی سعدآباد بوده است.
آن 16 هکتار چه می‌شود؟