تصادفات جاده ای در ایران، یک و نیم برابر میانگین جهانی

چکیده :آمار منتشر شده توسط WHO نشان می دهد ایران جزء کشورهای منطقه قرمز خطرناک در رانندگی جاده ای است و همچنان جزء 5 کشور اول دارای جاده های مرگبار، توصیف می شود....

با وجودی که رئیس پلیس کشور می گوید میزان مرگ و میر در جاده های ایران، کمتر از میانگین جهانی است، آمار نهادهای بین المللی از جمله سازمان بهداشت جهانی، حرف دیگری دارد.

آمار منتشر شده توسط WHO نشان می دهد ایران جزء کشورهای منطقه قرمز خطرناک در رانندگی جاده ای است و همچنان جزء 5 کشور اول دارای جاده های مرگبار، توصیف می شود.

به گزارش خبر آنلاین، دلیل این اختلاف نیز، تفاوت نهادهای کشوری و بین المللی در موضوع نگاه کردن به ماجرای آمار تلفات جاده ای است. رئیس پلیس ایران ترجیح می دهد از معیارهای “نسبت تصادف به وسیله وسایط نقلیه” و “نسبت تلفات جانی به تعداد تصادف” برای توصیف آمار کشتار جاده ها استفاده کند. به گفته اسماعیل احمدی مقدم، نسبت تلفات تصادفات به وسایل نقلیه، 7.3 است که در سال 92 زیر 6.5 می رسد. رئیس پلیس ایران، وضعیت کشور در میان سایر کشورها و قاره های جهان اینطور رتبه بندی می کند: “نرخ جانباختگان در سال 2011 در آسیا 10.9 در جهان 7.5 و در اروپا 2.7 است. ما اکنون از آسیا و جهان وضع مناسبی داریم. اما اروپا نه. دلیل هم نسبت وسیله نقلیه به جمعیت است؛ در ایران این نسبت یک به سه است، اما در اروپا دو به سه است. و همین باعث شده نرخ ما بالا باشد. اگر نسبت دو به سه بود نرخ کشته های ما 3.5 بود.”

او همچنین از معیار “میزان تلفات جانی نسبت به تعداد تصادفات” استفاده می کند و از بهبود این شاخص، خبر می هد: “این نسبت در حال حاضر یک به 14 است، اما قبلا یک به 9 بوده است.”

آمار جهانی تلفات جاده ای
با وجود استفاده احمدی مقدم از این معیار در تعیین میزان تلفات جاده ای، سازمان بهداشت جهانی سالهاست برای توصیف وضعیت ایمن یا خطرناک بودن جاده ها در کشورهای مختلف جهان از شاخص “تعداد کشته شدگان تصادفات” و “تعداد کشته شدگان جاده ای نسبت به هر 100 هزار نفر جمعیت” استفاده می کند. یعنی شاخصهای مشخص و قابل احصایی که به نظر می رسد با این معیارها، توصیف وضعیت امن بودن جاده های کشور، با معیارهای رئیس پلیس، چندان تطیبق نمی یابد.

آمار سازمان بهداشت جهانی در فاصله 21 مارس 2010 تا 20 مارس 2011 میلادی می گوید ایران در گروه کشورهای دارای جاده های خطرناک (وضعیت قرمز) قرار دارد. کشور نیئو، با عدد 68.3 کشته به ازای هر 100 هزار نفر جمعیت، خطرناک ترین جاده های جهان را دارد. پس از آن، جمهوری دومینیکن با عدد 41.7 دارای خطرناک ترین جاده هاست و تایلند نیز با داشتن نسبت 38.1 کشته به ازای هر 100 هزار نفر جمعیت، سومین کشور است. ونزوئلا نیز با داشتن عدد 37.2 در ردیف پرکشتار ترین جاده هاست. پس از این کشورهاست که ایران با داشتن نسبت فراوانی 34.1 نفر مرگ و میر به ازای هر 100 هزار نفر جمعیت، در ردیف کشورهای دارای خطرناکترین جاده ها قرار می گیرد.

این آمار همچنین می گوید میانگین جهانی کشته شدگان جاده ای به ازای هر 100 هزار نفر جمعیت، اندکی بیش از 20 نفر است. یعنی ایران در بازه زمانی مشخص شده، حدود یک و نیم برابر بیشتر از میانگین جهانی، تلفات جاده ای دارد.

در سال 2010، کشورهای با درآمد کم یا متوسط دارای نرخ مرگ و میر بالاتر (18.3 و 20.1 نفر در صدهزار نفر جمعیت) جاده ای در مقایسه با کشورهای با درآمد بالا (8.7 مرگ در صدهزار نفر) بودند. قاره آفریقا دارای بالاترین میزان مرگ و میر جاده و ترافیک، به میزان 24.1 در ازای هر 100 هزار نفر جمعیت بود. در حالی که قاره اروپا دارای پایین ترین میزان مرگ و میر جاده ای یعنی 10.3 نفر به ازای هر 100 هزار نفر جمعیت بوده است.