ما می مانیم، سینما هم می ماند، چون مردم می خواهند

چکیده :طی ماه های گذشته برخی مسوولین وزارت ارشاد بارها ادعاهایی مبنی بر وجود فسادهای اخلاقی در سینما مطرح کردند و آن را وسیله ای برای پیشگیری سیاست های محدود کننده ی فرهنگی قرار دادند. در همین راستا بود که شمقدری، معاون سینمایی وزارت ارشاد گفته بود بخش فاسد سینما در اقلیت است و نمی تواند در برابر موج رو به آرمان های انقلاب مقاومت کند. این سیاست ها و اعلام مواضع توسط برخی از سایت های دولتی همچون فارس نیوز نیز در یک پروژه ی هماهنگ مورد توجه و انتشار قرار گرفت، طوری که این خبرگزاری با طرح سوالهای جهت گیرانه از مسوولین در برنامه های مختلف در باره این موضوع و انجام چند مصاحبه با بازیگران کمتر مطرح سعی کرد این ادعاهای دولتی را جامه ی مشروعیت بپوشاند. ...

کلمه_ گروه اجتماعی: در حالی که مسوولین دولت احمدی نژاد در حوزه فرهنگی و سینمایی در یک پروژه هماهنگ با خبرگزاری های وابسته سعی در القای وجود فساد در سینمای کشور دارند، طی روزهای گذشته باران کوثری و پگاه آهنگرانی؛ دو هنرپیشه مطرح و محبوب سینمای کشور با انتشار دونامه جداگانه به انتقاد از این مواضع پرداخته اند.

طی روزهای گذشته آهنگرانی و کوثری دو هنرپیشه زن سینمای کشور، با انتشار نامه هایی انتقادی به مسوولین دولت در حوزه فرهنگ، القائات جدید دولتی ها و طیف نزدیک به آنها از جمله فرج الله سلحشور،کارگردان، در خصوص وجود فساد در سینمای کشور اعتراض کرده اند.

طی ماه های گذشته برخی مسوولین وزارت ارشاد بارها ادعاهایی مبنی بر وجود فسادهای اخلاقی در سینما مطرح کردند و آن را وسیله ای برای پیشگیری سیاست های محدود کننده ی فرهنگی قرار دادند. در همین راستا بود که شمقدری، معاون سینمایی وزارت ارشاد گفته بود بخش فاسد سینما در اقلیت است و نمی تواند در برابر موج رو به آرمان های انقلاب مقاومت کند. این سیاست ها و اعلام مواضع توسط برخی از سایت های دولتی همچون فارس نیوز نیز در یک پروژه ی هماهنگ مورد توجه و انتشار قرار گرفت، طوری که این خبرگزاری با طرح سوالهای جهت گیرانه از مسوولین در برنامه های مختلف در باره این موضوع و انجام چند مصاحبه با بازیگران کمتر مطرح سعی کرد این ادعاهای دولتی را جامه ی مشروعیت بپوشاند.

آغاز این ادعاها آنجا بود که سلحشور درباره حضور آنجولینا جولی در ایران گفت «آمدن آنجلینا جولی به ایران اتفاق خوبی است. سینمایی که فاحشه خانه است باید برای ادامه فعالیت خود نیز فاحشه بین المللی بیاورد. وقتی زن های ما افتخارشان این است که عکس های خود را به صورت نیمه عریان در اینترنت بگذارند، یعنی خودشان یک پا آنجلینا جولی هستند. خانواده سینما صهیونیستی و هالیوودی است و باید اذعان کرد که سینمای ایران برای ایران نیست، سینمای ایران اگر علاقه نشان دهد که یک بازیگر بین المللی به ایران بیاید طبیعی است چون عضوی از جامعه بین المللی هالیوود است».

این سخنان گزنده و غیرمتعارف که از سوی کارگردان نزدیک به دولت که چندی پیش نیز متهم به دزدی هنری شده بود، واکنش و ناراحتی بسیاری از سینماگران را به دنبال داشت.

پکاه آهنگرانی؛ خدا رحم کرد در سینما دیپلماسی استخری نداشتیم

در راستای همین اعتراضات به این ادعاهای مسوولان دولتی و سینماگران و هنرمندان نزدیک به دولت، پکاه آهنگرانی روز پنجم اردیبهشت با انتشار نامه ای انتقادات گسترده ای را مطرح کرد. وی در بخشی از نامه ی خود آورده است؛ چندی پیش شایعه شده بود که یکی از مقامات سفارت ایران در برزیل دست به عملی زده که کلی باعث سرشکستگی اخلاقی و فرهنگی کشور شده است. البته وزارت امور خارجه ایران سریعا قضایا را تکذیب و رفع و رجوع کرد و آن را سوءتفاهم فرهنگی دانست. بحمدالله از این وصله‌ها به ما نمی‌چسبد. در اصل موضوع و تکذیبیه اظهارنظری نمی‌توان کرد، چون یکی خبری می‌دهد و یکی تکذیب می‌کند و اطلاعات ناقص ما هم که مثل همیشه امکان قضاوت را از ما سلب می‌کند. اما با خود فکر کردم اگر این ماجرا حتی در حد شایعه در حوزه سینما و هنر رخ می‌داد، دوستان غیور چگونه خاک آنجا را به توبره می‌کشیدند و یک‌شبه سینما و سینماگر را با هم تعطیل می‌کردند.

این هنرپیشه سینمای کشور که در جریان انتخابات ریاست جمهوری گذشته از میرحسین موسوی حمایت کرده بود و به همین خاطر چند روزی را نیز در بازداشت به سر برد، سپس در بخش دیگری ازنامه اش با تحلیل واقعه برزیل در چارچوب کلی سیاستهای دولت احمدی نژاد می نویسد«این فقط به تفاوت عملکرد دو وزارتخانه و دو وزیر مربوط نمی‌شود، بلکه از نگاه دوگانه سیاستمداران ما است که یکی شایعه عمل خلاف شئونات اخلاقی یک دیپلمات در استخر عمومی در برزیل را سوءتفاهم فرهنگی قلمداد می‌کند، آن هم درباره سفارتخانه‌یی که وی‌ترین بین‌المللی ما است و آن یکی، فقط کافی است موقع رانندگی باد روسری‌اش را کمی عقب بزند، مرتکب خطای نابخشودنی می‌شود و جامعه‌یی را به فساد می‌کشاند.»

وی اضافه می کند: «آیا حساسیت وزارت خارجه کمتر از وزارت ارشاد است؟ آیا غیرت وزارت خارجه کمتر از وزارت ارشاد است؟ آیا جنسیت فرد در میزان جرم موثر است؟ آیا اگر محل جرم در آب یا خشکی باشد، قضایا فرق می‌کند؟ و آیا مگر وزارت خارجه آقای سلحشور ندارد؟ شاید هم به خاطر این است که هنرمند حق ندارد دچار سوءتفاهم‌های فرهنگی شود و این فقط از امتیازات ویژه دیپلمات‌هاست. ما که از این قضایا سر درنیاوردیم، از این دست به قول معروف معیارهای دوگانه تا دلتان بخواهد پیدا می‌شود و این یکی نوبر امسال بود.»

آهنگرانی هنرپیشه و مستندساز ایرانی است. پگاه، فرزند منیژه حکمت از کارگردانان ایرانی و جمشید آهنگرانی، کارگردان سینماست. از جمله فیلم های آهنگرانی می توان به دختری با کفشهای کتانی، راه آبی ابریشم، زندان زنان، ورود آقایان ممنوع و مکس اشاره کرد. وی همچنین در جشنواره 27 فیلم فجر در سال ۱۳۸۷ كانديدای نقش دوم زن برای فیلم زادبوم به کارگردانی ابوالحسن داوودی شد.

از دیگر آثار مورد استقبال آهنگرانی، مستندی است که این هنرپیشه درباره مسعود ده نمکی ساخت، مستند «ده نمکی ها» درباره کارگردان فیلم اخراجی‌ها و از رهبران سابق انصار حزب الله است و در برنامه آپارات شبکه فارسی بی‌بی‌سی پخش شد.

به دنبال دعوت دویچه وله، پگاه آهنگرانی قرار بود از ۱۳ تا ۲۱ تيرماه ۱۳۹۰ برای پوشش وبلاگی جام جهانی فوتبال زنان ۲۰۱۱ به آلمان برود که مقامات ایرانی از خروج او از کشور امتناع ورزیدند و در ۱۹ تیر ماه ۱۳۹۰ توسط پنج نفر از اعضای حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی در منزل شخصی‌اش دستگیر شده و تحت بازجویی قرار گرفت. پگاه آهنگرانی به همراه مهناز محمدی مستندساز، در تاربخ ۵ مرداد ۱۳۹۰ پس از ۱۷ روز حبس انفرادی در زندان اوین با سپردن وثیقه ۱۰۰ میلیون تومانی آزاد شد.

باران کوثری؛ برويد وستاره‌هاى قلاده بر گردنتان راهم ببرید

باران کوثری دیگر بازیگر سینمای ایران است که با انتشار یادداشتی در صفحه فیس بوکش، استقبال بسیاری از مردم و کاربران فضای مجازی را در برابر انتقاداتش جلب کرد.

وی در انتقاد به بستن خانه سینما و بیان اتهاماتی درخصوص وجود فساد در سینمای ایران از جانب افراد معلوم الحال، خطاب به آنها گفته است« خنده‌ام مى‌گيرد. دلم برايتان مى‌سوزد.

شبيه آدم‌هاى بى‌آبرويى هستيد كه چيزى براى از دست دادن ندارند پس به هر بهانه‌اى شلنگ تخته مى‌اندازند و به بقيه تهمت مى‌زنند. آقايان! شما حرف از فساد نزنيد كه غش مى‌كنم از خنده! مى‌خواهيد از فساد مالى و بخوربخورهاى پشت صحنه‌هايتان حرف بزنيم يا فساد كلامتان كه بوى تعفنش همه رسانه‌هايتان را برداشته؟ خنده‌ام مى‌گيرد، كه مأموريت‌تان تعطيل كردن سينما بود و به نتيجه نرسيد. انصافاً هر چه توانستيد كرديد: از بستن خانه ما، خانه سينما گرفته تا لغو پروانه‌هاى ساخت و نمايش. هر چه كرديد راهى پيدا شد، هر درى را بستيد درى باز شد و فقط ننگ و بدنامى‌اش به شما ماند (كه فرقى هم برايتان نمى‌كند، كارتان از اين حرف‌ها گذشته)»

باران کوثری در ادامه یادداشت خود با لحنی صریح اظهار داشته است« آنچه امروز اين طور آتش‌تان مى‌زند همين است كه هر چه كرديد به هيچ جا نرسيد و حالا در دنيا به جاى شما و افتضاحات مكررتان ايران را به نام سينماى نجيبش مى‌شناسند. دلم برايتان مى‌سوزد آقايان كه در حال غرق شدنيد و به هوا چنگ مى‌زنيد كه شايد همه چيز را با خودتان پايين بكشيد. او ادامه ضمن اظهار تاسف خطاب به آن دسته از بازیگرانی که با وعده های مختلف حاضر شدند تا شرافتشان را بفروشند چنین آورده است که: اما بيش از شما دلم براى كسانى مى‌سوزد كه ديروز همكار ما بودند و امروز با هر وعده‌اى – از پول و موقعيت تا بخشش و گذشتن از سر خلاف‌هايشان – شرافتشان را چنين ارزان به شما فروختند. دلم برايشان مى‌سوزد كه يك شبه ره صد ساله رفتند و چنان نفرت و كينه‌اى به جان خريدند كه حتى شما و قدرت و رسانه‌هايتان هم توان جبرانش را نداريد.»

این هنرپیشه که نیز از منتقدین سیاستهای فرهنگی دولت احمدی نژاد است، در پایان نوشته خود با تاکید بر امید و استقامت می گوید: ما، هستيم آقايان! سينما مى‌ماند چون مردم مى‌خواهند كه بماند. شما از سينما برويد! برويد و ستاره‌هاى قلاده به گردنتان را هم با خود ببريد. تأييد نجابت ما و سينمايمان همين عدم تأييد شماست. خير پيش…

باران کوثری (زاده ۲۵ مهر ۱۳۶۴ در تهران)، بازیگر سینما، تئاتر و تلویزیون، فرزند رخشان بنی‌اعتماد (کارگردان سینما) و جهانگیر کوثری (تهیه کننده سینما و بازیکن فوتبال) است.دانش‌آموخته رشته نمایش از هنرستان سوره است. بهترین باباهای دنیا (۱۳۷۰) ساخته داریوش فرهنگ، نخستین تجربه بازیگری اوست. نقش‌آفرینی‌های بعدی وی تا سال ۱۳۸۰ به تمامی در فیلم‌های مادرش رخشان بنی اعتماد است.کوثری همچنین با بازی در تئاتر آن سوی آینه به کارگردانی آزیتا حاجیان (۱۳۷۶) توانایی‌هایش را به عنوان بازیگر صحنه نیز به ثبت رسانده‌است.

باران ابتدا با بازی چشمگیرش در مجموعه صاحب دلان (محمدحسین لطیفی) همه را به تحسین واداشت، سپس از جانب خوانندگان هفته‌نامه چلچراغ برای دریافت نشان محبوبیت این نشریه انتخاب شد و سرانجام در بهمن ماه همین سال با کسب سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول زن از بیست و پنجمین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر برای دو فیلم خون بازی و روز سوم و دیپلم افتخار بخش بین‌الملل برای فیلم خون بازی، آلبوم افتخارات یک سالش را ورق زد.

او در سال ۱۳۸۶ در جایزه تصویر آسیا پاسیفیک توانست برای فیلم خون بازی یکی از کاندیداهای بهترین بازیگری شود و در سال ۱۳۸۷ در بیست و هفتمین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر برای فیلم حیران کاندیدای بهترین بازیگر نقش اول زن شد. در دوازدهمین جشن خانه سینما در سال ۱۳۸۷ باران به همراه پدرش، جهانگیر کوثری جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد را به بابک یزدانی اهدا کرد. همچنین در سال ۱۳۸۹ و در چهاردهمین جشن خانه سینما، نگار جواهریان تندیس بهترین بازیگر نقش اول زن را از باران و همایون سعدیان دریافت کرد.

انتقادات سایر بازیگران

واکنش و انتقاد به سخنان گزنده ی سلحشور و مسوولان دولتی در خصوص فاسد خواند سینمای ایران محدود به این دو بازیگر سینمای کشور نبوده است. پیش از این نیز، ماهایا پطروسیان دیگر بازیگر زن سینما در صفحه ی فیس بوک خود متنی منتشر کرد و به سلحشور گفت« جناب آقای سلحشور دوستان شما درهای ایستادگی و شرف و عزت انسانی و صداقت و صراحت را بر روی ما می‌بندند و بعد شما توقع مدینه فاضله دارید؟ مولا علی (ع) فرمودند دیده را ندیده انگارید. شنیده‌هایتان را باور نکنید، دیده‌هایتان را باور کنید. گویا شما ندیده‌ها را دیده می‌انگارید و تابع شنیده‌های خود هستید تا دیده‌ها».

علاوه بر پطروسیان، بهرام رادان نیز با انتقاد از این ادعاها گفته بود کسانی که از این وضعیت صحبت می کنند ربطی به سینما ندارند و اگر ناراحت هستند می توانن سینما را ترک کنند.
شایان ذکر است شمقدری، معاون سینمایی وزارت ارشاد دولت احمدی نژاد چندی پیش با انتشار یادداشتی درباره این موضوع، گروه ها و افراد فاسد در سینمای ایران را البته در اقلیت دانسته و می گوید: قادر نیستند سینمای ایران را که اکنون در تلاش است نقش مهم و استراتژیک و ارزشمندی را در راستای اهداف و آرمان‌های نظام و انقلاب بر عهده بگیرد، دچار تزلزل و ضعف سازد. مقصد ما رسیدن به سینمای ارزشی و متعهدانه است و اگر سخن از سینمای ایران به زبان می‌آوریم ناظر به همه سینماگران و هنرمندان شریف سینمای ایران اعم از کارگردانان، بازیگران، عوامل صحنه، تهیه‌کننده و فیلمنامه‌نویس و دیگر صنوف آن است.

به نظر می رسد انتقادات به سیاستهای وزارت ارشاد در برخورد با آنچه «فساد در سینما» نامیده می شود محدود نبوده و ادامه خواهد داشت. این ها در حالی است که علاوه بر این وزارت ارشاد برخوردهایی را نیز با تشکلهای مستقل سینمایی در پیش گرفته که در قالب آن چندی پیش نسبه به بستن خانه سینما اقدام کرد.