جنجال ابوموسی و مذاکرات استانبول
چکیده :سفر احمدی نژاد به جزیره ابوموسی در آستانه مذاکرات هسته ای، تداعی کننده اتفاقاتی است که در مهر ماه سال 86 افتاد. لاریجانی که با انتقاد صریح از مسوولان سابق پرونده هستهای، مسوولیت این پرونده را به دست گرفته بود، تلاش کرد تا با به کارگیری روش هایی جدید، معضلات پرونده هستهای ایران را حل کند. اما رئیس دولت طی یک سخنرانی به تیم مذاکره کننده اعتراض کرد که بدون اطلاع او توافقاتی انجام داده است. در نتیجه توافقنامه سولانا و لاریجانی لغو شد و چندی بعد لاریجانی هم برکنار شد و دفتر کار دبیری شورای امنیت را ترک کرد و سعید جلیلی به خواست احمدینژاد تنها چند ساعت پس از آنکه لاریجانی دفتر خود را ترک کرد، به جای او نشست، و چیزی هم نگذشت که شورای امنیت قطعنامه جدیدی علیه ایران تصویب کرد....
کلمه_ زهرا امیری
یکی از ابداعات چالش برانگیز دولت نهم که در دولت دهم نیز ادامه یافت، سفر های غیر قابل پیش بینی و ناگهانی محمود احمدی نژاد به استان های مختلف کشور است. شاید درست تر این باشد که بگوییم اصولا انجام کارهای بدون حاشیه و عواقب در قاموس احمدی نژاد نیست.
رئیس دولت فعلی در طول دوران تصدی خود سفرهای استانی زیادی به همراه هیئت دولت انجام داده است. تا آنجا که چندی پیش رئیس سازمان بازرسی کشور مصوبات دولت در سفرهای استانی را بیش از توان دولت اعلام کرد. در واقع احمدی نژاد به جای حل مشکل فقر، از این امر دستاویزی برای حمایت از خود ساخت. در دور اول سفرهای استانی دو میلیون و ۲۰۰ هزار نامه برای دریافت کمکهای نقدی توسط دولت دریافت شد. دولت نیز ۲۵۰ میلیارد تومان اعتبار برای رسیدگی و پاسخگویی به این نامهها در نظر گرفت. به همین دلیل از دی ماه سال 88 اعلام شد که دیگر در سفر های استانی نامه ای دریافت نمی شود و پولی پرداخت نخواهد شد.
احمدینژاد ادعا میکند که سفرهای استانی، گره گشایی از زندگی مردم است. اما دستکم سفر اخیر استانی او به استان هرمزگان و جزیره ابوموسی، نه تنها گره گشایی نکرد بلکه باعث ایجاد تنش های زیادی در حوزه بین المللی شد.
در طول 7 سال گذشته محمود احمدی نژاد و هیئت دولت سفرهای زیادی به کشور های عربی داشته اند و بارها به دلیل عدم اعتراض و یا سکوت در مقابل تغییر نام خلیج فارس در این کشورها مورد انتقاد رسانه های داخلی قرار گرفته اند. اما به یک باره و همزمان با مذاکرات ایران با گروه 1+5 بر سر مسائل اتمی، احمدی نژاد به یاد جزیره ابوموسی و اهمیت نام خلیج فارس افتاده است. علت چیست؟
پس از سفر اخیر محمود احمدی نژاد به جزیره ابوموسی و تاکید او بر اصالت تاریخی نام خلیج فارس، امارات متحده عربی سفیر خود، سیفمحمد عبیدالزعابی، را از تهران فراخوانده و وزیرخارجه امارات، شیخ عبدالله زاید آلنهیان، سفر احمدینژاد را نقض حاکمیت ملی کشور خود دانسته است.
اختلاف ایران و امارات بر سر جزایر سه گانه به صد سال پیش برمی گردد، در سال ۱۹۰۳ شیوخ امارت شارجه به تحریک دولت بریتانیا، پرچم خود را در سه جزیره تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی به اهتزاز درآورند. دولت وقت ایران در آن زمان به این اقدام اعتراض کرد و سرانجام ۶۸ سال بعد، یعنی تنها چند روز پیش از استقلال امارات متحده عربی از بریتانیا، موفق به امضای توافقنامه ای شد که حاکمیت خود را بر این بخش از خلیج فارس تثبیت می کرد.
بر اساس این توافقنامه که به تفاهم نامه ۱۹۷۱ مشهور است، دو جزیره تنب بزرگ و تنب کوچک به ایران بازپس داده شد و در مورد ابوموسى، توافق شد که اتباع امارات در این جزیره باقی بمانند و تحت الحمایه شارجه باشند. اما بر اساس مفاد این توافق نامه، حفظ امنیت این جزیره به عهده ایران بود و تنها ایران می بایست به مدت چند سال در آمد حاصل از پول نفت این جزیره را با شارجه تقسیم کند. بازگشت جزایره سه گانه به ایران در روز ۳۰ نوامبر ۱۹۷۱ در شرایطى صورت گرفت که نیروهاى ایرانى در جزیره ابوموسى مورد استقبال برادر حاکم شارجه قرار گرفتند. چند روز پس از این تحولات، کشور تازه ای به نام امارات متحده عربى به وجود آمد. به فاصله چند هفته پس از این استقلال، عراق، لیبی، الجزایر، یمن جنوبی و کویت، ادعای “اشغال” سه جزیره را در شورای امنیت سازمان ملل متحد مطرح کردند، اما این شورا با استناد به تفاهم نامه ۱۹۷۱ اعتراض امارات را وارد ندانست و از دستور کار خارج کرد.
اگر چه جمهوری اسلامی ایران و امارات متحده عربی سالهاست بر سر حاکمیت بر سه جزیره ابوموسی، تنببزرگ و تنبکوچک در خلیج فارس اختلاف دارند در حالی که بر اساس اسناد تاریخی مالکیت ایران بر این جزایر انکار ناپذیر است. اما اینکه در آستانه اجلاس کشور های بزرگ با ایران بر سر مسائل هسته ای احمدی نژاد به طور ناگهانی به جزیره ابوموسی سفر کرده است عجیب است.
بر اساس گزارش خبرگزاری رسمی امارات متحده عربی، شیخ عبدالله بن زاید آل نهیان، کنترل سه جزیره تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی را به وسیله ایران به اشغال سرزمین های عربی به وسیله اسرائیل تشبیه کرده و در سخنان خود گفته است که: هیچ تفاوتی میان اشغال بلندی های جولان، جنوب لبنان، کرانه باختری و نوار غزه وجود ندارد. اشغال، اشغال است… هیچ سرزمین عربی بر دیگری ارجحیت ندارد. او ادامه داده که: به عنوان یک اماراتی طبیعی است که درباره اشغال بخشی از سرزمین امارات حساس تر باشم تا سایر سرزمین های عربی.
موضع گیری تند این مقام اماراتی این در حالی است که بسیاری از مقام های کشور ما که داعیه ایرانی بودن دارند، نسبت به مسائل کشورهای دیگر از جمله بحرین و فلسطین حساسیت بیشتری به خرج می دهند تا در مورد مسائل مربوط به حاکمیت ارزی و یا نام خلیج فارس.
سفر احمدی نژاد به جزیره ابوموسی در آستانه مذاکرات هسته ای، تداعی کننده اتفاقاتی است که در مهر ماه سال 86 افتاد. لاریجانی که با انتقاد صریح از مسوولان سابق پرونده هستهای، مسوولیت این پرونده را به دست گرفته بود، تلاش کرد تا با به کارگیری روش هایی جدید، معضلات پرونده هستهای ایران را حل کند. اما رئیس دولت طی یک سخنرانی به تیم مذاکره کننده اعتراض کرد که بدون اطلاع او توافقاتی انجام داده است. در نتیجه توافقنامه سولانا و لاریجانی لغو شد و چندی بعد لاریجانی هم برکنار شد و دفتر کار دبیری شورای امنیت را ترک کرد و سعید جلیلی به خواست احمدینژاد تنها چند ساعت پس از آنکه لاریجانی دفتر خود را ترک کرد، به جای او نشست، و چیزی هم نگذشت که شورای امنیت قطعنامه جدیدی علیه ایران تصویب کرد.
هفت سال از زمانی که محمود احمدی نژاد رئیس دولت جمهوری اسلامی ایران شد، می گذرد و هنوز مشخص نیست چرا حس وطن پرستی او درست همان وقت که نباید گل می کند! حال باید دید آیا کسی این وطن پرستی بی موقع و پرهزینه را باور می کند؟
