تعلل 4 ساله وزارت بهداشت در تهيه پروتكل درماني روان گردانها
چکیده :تهيه پروتكل درماني روانگردانها از چهار سال گذشته برعهده وزارت بهداشت قرار گرفته اما خروجي اين اداره هنوز منجر به تهيه يك پروتكل درماني مستقل نشدهاست. اداره سلامت روان اين وزارتخانه تهيه اين پروتكل را به دليل تنوع اين مواد، زمانبر ميداند....
در حاليكه آمارها حاكي از شيوع مصرف روانگردانها در كشور است، هيچ برنامه درماني مشخصي در مراكز ترك براي اينگونه مواد وجود ندارد. مراكز ترك اعتياد كه با عناوين مختلف فعاليت و از ارگان هاي مرتبط مجوز دريافت كردهاند، در سطح شهرها پراكندهشدهاند و در عمل نيز هر كدام با همين ميزان پراكندگي عمل ميكنند.
به گزارش ايلنا، تهيه پروتكل درماني روانگردانها از چهار سال گذشته برعهده وزارت بهداشت قرار گرفته اما خروجي اين اداره هنوز منجر به تهيه يك پروتكل درماني مستقل نشدهاست. اداره سلامت روان اين وزارتخانه تهيه اين پروتكل را به دليل تنوع اين مواد، زمانبر ميداند.
“عباسعلي ناصحي”، مدير كل دفتر سلامت رواني، اجتماعي توضيح ميدهد كه «فرم (درفت) اوليه اين كار تهيه شده ولي به دليل تنوع روانگردانها، درمان محركها نسبت به مخدرها سختتر است.»
او ميگويد: «فعلا درمان دارويي براي روانگردانها وجود ندارد و در اين حوزه بايد كار روان درماني و مشاوره صورت گيرد.»
ناصحي تاكيد ميكند كه اكنون به الگوهاي مختلفي در اين زمينه دست يافتهايم ولي اميدواريم با جمعبندي اين الگوها به يك الگوي واحد دست پيدا كنيم و انشاءالله به زودي اين كار انجام ميشود.
وي در پاسخ به اين سئوال كه از چه مدت اين كار برعهده اين اداره قرار گرفتهاست، ميگويد: «از زمانيكه شيوع محركها رو به افزايش گذاشته بهصورت غير رسمي وزارت بهداشت در اين زمينه فعاليت كردهاست. برنامههاي مختلف درماني نيز آزمايششده اما بهصورت پايلوت و آزمايشيبودهاست.»
به گفته ناصحي هدف نهايي وزارت بهداشت دراين بخش، اجراي يك مدل واحد براي پيشگيري و درمان مواد محرك و روانگردانهاست.
اين در حالي است كه به گفته “سعيد صفاتيان”، عضو كميته مبارزه با مواد مخدر در مجمع تشخيص مصلحت نظام، دفتر سلامت روان و اعتياد وزارت بهداشت چهارسال است كه در حال تدوين پروتكلهاي اجرايي آموزش است.
صفاتيان بزرگترين نقد به برنامههاي اجرا شده در حوزه درمان اعتياد را ضعف بازآموزي پزشكان و روانشناسان در درمانهاي غير دارويي و ترك مواد صناعي و روانگردانها ميداند.
اين در حالي است كه در 7 سال گذشته بيش از 2هزار مركز ترك اعتياد و درمان با متادون در كشور راهاندازي شده اما روانِشناسان و پزشكان فعال در اين حوزه در بخش درمانهاي غير دارويي و مواد روانگردان آموزشهاي به روز دريافت نكردهاند. شناخت آنها از مواد محرك بر اساس تجربيات خود آنها و تجويز درماني در اين زمينه نيز بدن وجود نظم و قاعده خاصي است.
صفاتيان، مدير كل سابق درمان ستاد مبارزه با مواد مخدر نيز معتقد است كه به نسبت افزايش تعداد مراكز ترك اعتياد در بازآموزي و آشنا كردن متخصصان با علم روز، خوب عمل نشده است.
اين فعال عرصه ترك اعتياد معتقد است كه تنظيم و تدوين نشدن پروتكلهاي اجرايي ترك روانگردانها به دليل ضعف عملكردي مديران مياني وزارت بهداشت هنوز آن به پايان نرسيدهاست.
همه اين تعلل و تاخير در شرايطي انجام ميگيرد كه شبكههاي ماهوارهاي تبليغات مكرري در زمينه داروهاي ترك مواد روانگردان را آغاز كرده و با دريافت ارقامي مدعي ترك دايم اعتياد به روانگردانها هستند. اين در حالي است كه تاثيرات ساختاري بهدنبال استفاده از روانگردانها در بدن فرد مصرفكننده فرايند ترك و بازگشت به زندگي عادي را غيرممكن ميكند.
مرگ و مير مخدرها
بنا به آخرين اعلام سازمان پزشكي قانوني در سه ماهه نخست امسال 947 نفر بر اثر سوءمصرف مواد مخدر جان خود را از دست دادند. بر اساس اين آمار روزانه بهطور ميانگين 10 نفر بر اثر سوء مصرف مواد مخدر جان خود را از دست ميدهند.
“سعيد صفاتيان”، مدير كل سابق درمان ستاد مبارزه با مواد مخدر ميزان مرگ و مير در بين مصرف كنندگان مواد روانگردان را در رتبه نخست و هروئين را در رتبه دوم و ترياك را در رتبه سوم اعلام كرد.
به گفته وي اين آمار در شرايطي كه ترياك به ناخالصي در بازار عرضه شود، تغييراتي پيدا ميكند. «ناخالصيها در بسياري موارد تاثير مخربتري از مخدرها دارد.»
بهگفته صفاتيان مصرفكنندگان مواد صناعي و بهويژه موارد تزريقي آن مانند شيشه نيز در معرض خطر مرگ قرار دارند.
بر اساس اعلام سازمان پزشكي قانوني «در سال 88، 3 هزار و 798 نفر به دليل سوء مصرف مواد مخدر جان خود را از دست دادند كه در سال 89 اين رقم با كاهش 3 و 7 دهم درصدي به رقم 3 هزار و 656 نفر رسيد. همچنين در سه ماه نخست امسال 947 نفر به دليل سوءمصرف مواد مخدر جان خود را از دست دادهاند.»
شيوع مصرف
بنا به جديدترين اعلام ستاد مبارزه با مواد مخدر و بر اساس پژوهشي كه سال 89 در بين 6 هزار و 500 نفر از 22 منطقه شهر تهران بهمنظور بررسی شیوع مصرف و روند مصرف مواد محرک در اين شهر انجام شد، هماكنون 2 و 3 دهم درصد از نمونه تحقيق در شهر تهران مصرفكننده فعلي مواد محرك هستند و 1 و 15 صدم درصد نيز مصرفکننده روزانه مواد محرک هستند، همچنین 1 و 75 صدم درصد، مصرفکننده هفتگی مواد محرک در شهر تهران بودهاند.
در اين پژوهش 24درصد مصرفکنندگان مواد محرک در گروه سنی 25 تا 29 سال قرار دارند و حدود 80 درصد مصرفكنندگان این مواد، در گروههاي سني زير 35 سال قرار دارند كه با اين توجه میانگین سنی مصرفکنندگان مواد محرک 29 سال است.
