گزارش کلمه از گرانی لجام گسیخته و تغییرات لحظه ای قیمت کالاهای اساسی

چکیده :گلایه های مردم به طرح هدفمندی یارانه ها و گرانی های پس از آن خلاصه نمی شود.تداوم نابسامانی بازار مواد غذايي، گراني لحظه‌اي که پس از نوسانات بازار ارز گريبان مردم را گرفت سبب شده تا اجناس و كالاهاي مصرفي، جهش قيمتي تا ۵۰ درصد را تجربه كنند. اين درحالي است كه اعلام تك نرخي كردن نرخ ارز هم، اوضاع كنوني بازار را آرام نكرده‌ است.از این رو بحث گرانی ها این روزها نقل محافل عمومی است.از اتوبوس و تاکسی و مغازه گرفته تا ادارات و جمع های مختلف... ...

گروه شهری کلمه_ زهره نقیبی

اگر تا چند هفته پیش بازار نابسامان ارز و سکه سر خط خبرها بود که دولتمردان را هم در بسامان کردن خود ناکام گذاشت و با جلسات علنی و غیر علنی و هشدار و اخطار و …راه به جایی نبردند، اما این تنها یک روی سکه بود و حالا روی دیگر سکه اقتصاد بیمار و متزلزل کشور در گرانی و افزایش قیمت بی سابقه کالاهای مختلف هویدا شده است.موج جدیدی از گرانی که از دی ماه آغاز شد و هم چنان تداوم دارد.روندی که دولت تن به پذیرش و قبول این گرانی ها نداده و هم چون بازار سکه و ارز با سکوت آن را دنبال می کند.

از سویی، به موازات این آشفتگی های اقتصادی زمزمه حذف 10 میلیون ایرانی در کشور پیچیده است. اگرچه مردم به انواع شوک های اقتصادی، گرانی و افزایش قیمت های ناگهانی و لحظه ای را بویژه با اجرایی شدن طرح هدفمند کردن یارانه ها تجربه کردند، اما روند کنونی افزایش قیمت ارزاق که کنترل آن از دست حکومت هم خارج شده سخت ترین دوره تامین معاش را بر مردم تحمیل کرده است.

در این موارد با شهروندان به گفت و گو نشستیم. گفت و گو با مردم حاکی از آن است که اعتمادی به اقتصاد کشور و گردانندگان آن ندارند و ترجیح می دهند با تغییرات موجود راه خود را در پیش بگیرند.

یارانه ای و مشکلاتش

نام ” یارانه ” بیشتر برای شهروندان به یک جوک شبیه است که با شنیدن آن یا سری تکان می دهند و یا می خندند.

یکی از شهروندان می گوید : هنوز قبض های گاز و برق دوره های قبل مانده و پرداخت نکرده ایم.حالا هم که یک سری یارانه ها را قرار است حذف شود. قطع کنند.

از شهروند دیگری در مورد تاثیر یارانه ها سوال می کنم که می گوید یارانه تو سرشان بخوره.اصلا نخواستیم.آخر 45 هزار تومان کجای زندگی من تاثیر داشته .حالا می خواهند پاکت بفرستند که قطع کنند. چرا خرج زیادی برای 10 میلیون پاکت می کنند.شما که کار خودتان را می کنید.یک دفعه قطع کنید دیگر.

دیگری می گوید: یارانه بهانه شد تا هر قیمتی می خواهند سر مردم هوار کنند و بیچاره ترمان کنند.مگر غیر از این هست که یارانه یه پولی هم روش میزاریم برمی گردونیم به آقایان.مگر کسی را ثروتمند کردند؟

مرد میانسالی را در این خصوص مورد سوال قرار می دهم که چند درصد از هزینه های زندگی اش از طریق یارانه ها تامین می شود که می گوید:بهتر است این سوال را از کسی دیگر نپرسم و اضافه می کند:چنین خانواده ای را پیدا نمی کنید.با یک حساب سرانگشتی معلوم می شود که تاثیری ندارد.نیاز هم نیست اقتصاد خونده باشی.شما گوش ندهید هر چی صداو سیما و این تریبون ها می گویند مردم هم می فهمند.اینها فکر کردند با کی طرف هستند که ” یارانه یارانه ” می کنند.البته تو روستاها که تعداد خانوار زیاد دارند چرا. در زندگی آنها تاثیر داشته اما باقی نه…

گرانی بیداد می کند

این اما همه ماجرا نیست و گلایه های مردم به طرح هدفمندی یارانه ها و گرانی های پس از آن خلاصه نمی شود.تداوم نابسامانی بازار مواد غذايي، گراني لحظه‌اي که پس از نوسانات بازار ارز گريبان مردم را گرفت سبب شده تا اجناس و كالاهاي مصرفي، جهش قيمتي تا ۵۰ درصد را تجربه كنند. اين درحالي است كه اعلام تك نرخي كردن نرخ ارز هم، اوضاع كنوني بازار را آرام نكرده‌ است.از این رو بحث گرانی ها این روزها نقل محافل عمومی است.از اتوبوس و تاکسی و مغازه گرفته تا ادارات و جمع های مختلف…

مشتری اش را که راه می اندازد خانمی که منتظر خرید است می پرسد نصف این مرغی که فروختی را برام بکش. فروشنده می گوید: می شود 7000 هزار تومان. زن منصرف می شود و می گوید نه گران است.با اسکناسی که نشان می دهد و برایم قابل رویت نیست،مغازه دار می گوید بیا برایت آشغال مرغ بگذارم ارزان تر حساب می کنم.زن راضی می شود و …

در یکی از سوپرمارکت های شهر با خانمی هم صحبت می شوم که می گوید بعد از مراجعه به چند مغازه تازه هنوز موفق نشده کره صبحانه پیدا کند و مجبور به خرید خامه شده است، می گوید:همین خامه صبحانه را دو روز قبل 1500 بود الان 500 تومان گران تر شده است. وقتی از مغازه دار سوال می کنم اشاره می کند که هر روز با نرخ های جدید مواجه هستند.می گوید خیلی از کالاهایی که گران می شود را خریداری نمی کنیم.به خاطر همین مردم فکر می کنند نایاب شده و اگر جایی پیدا کنند در حجم بالا خریداری می کنند.

گرانی برنج ، روغن نباتی، شیر ،مرغ و ..

می گوید:امروز ویزیتور برنج گلستان هم از افزایش نرخ برنج خبر داده و اضافه می کند:مجبور که نیستیم نمی خریم.اصلا مغازه خالی بماند.اینطوری همه ضرر است.او البته این را هم می گوید که برخی مغازه داران بدلیل احتمال گران تر شدن قیمت، از فروش یک سری کالاها خودداری می کنند.می گوید کاسبی ها را هم با این مملکتداری خراب کردند.

این خرده فروش افزایش قیمت را شامل روغن نباتی،محصولات لبنی و سایر اقلام کالاهای اساسی می داند.

طبق گزارش خبرگزاری ها ،قیمت شیر بیش از 30 درصد ، روغن بیش از 50 درصد ، قند و شکر بیش از 20 درصد ، گوشت بیش از 40 درصد ، مواد شوینده بیش از 20 درصد و… افزایش یافته است.

خبرگزاری فارس نیز در گزارشی نوشت: مرغ زنده که پیش از این ۲۱۰۰ تومان الی ۲۲۰۰ تومان درب مرغداری به فروش می‌رسید با ۲۰۰ تومان افزایش به ۲۳۰۰ الی ۲۴۰۰ تومان رسیده است.همچنین قیمت مصرف کننده که پیش از این به قیمت ۳ هزار و ۱۰۰ تومان بود با حدود ۳۰۰ تومان افزایش به سه هزار و ۳۰۰ الی ۳۴۰۰ تومان رسیده است.

مسئول کمیته مزد استان تهران نیز از افزایش ۳۵ درصدی قیمت ۳۶ قلم از کالاهای مصرفی سبد هزینه خانوار کارگری در سال جاری خبر داده است.

یکی دیگر از شهروندان در مورد گرانی ها می گوید: دلیل آن بی سر و صاحب بودن کشور است.چرا جنسی که درمغازه هست و تازه خریداری نشده باید گران شود؟ لحظه ای قیمت ها را تغییر می دهند.این که نشد وضع اقتصاد بازار..

صف ها دوباره زنده شد

درایستگاه اتوبوس منتظر نشسته و خرید روزانه اش را کنارش گذاشته است،از فرصت برای گفت و گو استفاده می کنم و در مورد قیمت ها سوال می کنم که شیر داخل خریدهایش را نشان می دهد و می گوید : همین شیر تا هفته پیش جلوی مغازه ها ریخته بود.الان رفتم صف ایستادم تا خریدم. می گوید : صف های دوره انقلاب دوباره زنده شده است.این پیرمرد در حالی که عصایش را پشت سر هم به زمین میزند می گوید شما سری به فروشگاه های دولتی بزنید.هنوز برنج و روغن را روی زمین نگذاشتند تمام می شود.خوب مردم حق دارند.یک ماه هم تامین شوند، یک ماه است.

نمونه دیگری از گرانی درکشور، در بازار فرآورده های لبنی مشاهده می شود. رضا باکری، دبیر انجمن فرآورده های لبنی، روز یکشنبه ۹ بهمن ماه به ایسنا گفت:«طبق مصوبه‌ي ستاد تنظيم بازار قيمت شيرخام با افزايش ۲۱ درصدي از كيلويي ۵۲۰ تومان به كيلويي ۶۳۰ افزايش يافت.

رکورد گرانی در بازار میوه و تره بار هم زده شد

مدیرعامل تعاونی میوه و تره بار استان تهران با بیان اینکه قیمت موز و آناناس تحت تأثیر ارز افزایش می‌یابد، اعلام کرد: پیش بینی می‌شود قیمت موز به زودی به کیلویی دو هزار تومان نیز برسد.

وی با اشاره به اینکه رشد نرخ ارز بازار محصولات وارداتی را تحت الشعاع قرار داده، عنوان کرد: افزایش قیمت به صلاح بازار نیست و در این خصوص نیازمند حمایت دولت هستیم.

مهاجران از رکورد شکنی قیمت‌ها در بازار سبزیجات نیز خبر داد و گفت: برمبنای این امر قیمت ریحان در بازار به کیلویی چهار هزار و ۵۰۰ تومان، شاهی حدود یک هزار و ۵۰۰ تومان در هر کیلو و تربچه بابل به حدود کیلویی یک هزار و چهارصد تومان افزایش یابد.

از یکی از فروشندگان میوه و تره بار در مورد قیمت ها سوال میکنم می گوید : هر روز قیمت ها متفاوت است. هر روز گران تر می شود.ممکن است یک روز مثلا گلابی ارزان تر شود اما به جای آن سه میوه دیگر گران تر می شود.

یکی از شهروندان می گوید: صبح تره بار سیب قیمت کردم 110 تا خریدهای دیگر را انجام دادم و دوباره مراجعه کردم قیمت شده 1900.اصلا مبنایی ندارد افزایش قیمت ها.معلوم نیست در این مملکت چه خبر هست؟

یکی دیگر از مغازه داران از افزایش قیمت بیشتر کالا از 10 تا 35 درصد خبر داده و می گوید: مثلا همین الان شما مغازه را ببین.روغن نداریم.چرا؟ چون دیگه وارد بازار نمی کنند.هر چی زنگ می زنیم برای سفارش.چون می خواهند گران ککنند بهشان اجازه عرضه نمی دهند.یک سری اجناس را هم جمع می کنیم.چون صرفه ندارد به قیمت فرو ش قبل.خانمی که در حال خرید است هم به بحث می آید و می گوید: گوشت چرخ کرده فروشگاه رفاه 12 هزار و 700 بود دوباره که رفتم در یک فاصله کم 14 هزار تومان شده اس.دیگه مردم باید بمیرند با این بساطی که درست شده.آن وقت می گویند اقتصاد مملکت هیچ مشکلی ندارد.

از یکی دیگر از شهروندان در مورد رشد قیمت ها سوال می کنم که می گوید چیز عجیبی نیست.دولت 4 سال اول اقتصاد را مبتنی بر واردات کرد و از حبوبات گرفته تا سیب و سیر و پسته و پرتقال و حتی قبر چینی وارد کرد و تولیدکننده را بدبخت کرد الان 4 سال دوم هم با قیمت دلار همه این کالاها گران شده.از آن طرف هم که تولید را منهدم کرده.تا بخواهد یک برنامه جدید بگذارد تا تولیدکننده پا بگیره 5 سال دیگر زمان می خواهد.البته شما فکر نکنید آقایان مشکلی با این مسایل دارند.همه برنامه است.عمدی صورت می گیرد.

اینها همه در حالی است که حکومت فقط نظاره گر ذوب شدن مردم در تب گرانی است و هیچ واکنش و اظهارنظری پیرامون آن نشان نداده که معلوم نیست این سکوت را باید به حساب خرسندی آن گذاشت یا ناکامی در سامان دادن این بازار آشفته .

تنها واکنش صورت گرفته در این خصوص تکذیب آن از سوی وزیراقتصاد و دارایی احمدی نژاد است که گران شدن کالاها بر مبنای گران شدن ارز را یکبار ‌ادعایی واهی و بدون توجیه دانست و وقتی مقابل دوربین تلویزیون ظاهر شد گرانی های ناشی از افزایش قیمت ارز را ناچیز خواند و مدعی شد: «ارز را مدیریت کردیم به دلیل اینکه کالا ها گران نشود.” حال این مدیریت در کدام بخش از بازار ارز حاصل شده خود جای سوال دارد.

از سویی مصطفی پورمحمدی رییس سازمان بازرسی کل کشور هم رد گرانی را در میان فتنه گران زده و از شناسایی و مجازات آنها خبر داده است.