تحریم، توقیف و ستارهدار شدن برخی فیلمها / بحران زودهنگام در جشنواره فیلم فجر
چکیده :توقیف تعدادی از آثار، حذف تعدادی دیگر از بخش مسابقه وتحریم جشنواره از سوی برخی كارگردانان صاحب نام مهمترین فعالیت معاونت سینمایی ارشاد را با بحران مواجه كرده است. ایجاد بخشی تازهای با عنوان نوعی نگاه كه ظاهرا برای فیلمهای ستاره دار یا مشكل دار جشنواره ایجاد شده و این فیلمها را از بخش مسابقه خارج می كند موجب اعتراض كارگردانان شاخص شده...
در حالی كه هنوز تا آغاز جشنواره فیلم فجر چند روز باقی است، توقیف تعدادی از آثار، حذف تعدادی دیگر از بخش مسابقه و تحریم جشنواره از سوی برخی كارگردانان صاحب نام، مهمترین فعالیت معاونت سینمایی ارشاد را با بحران مواجه كرده است.
به گزارش آینده، ایجاد بخشی تازهای با عنوان نوعی نگاه كه ظاهرا برای فیلمهای ستاره دار یا مشكل دار جشنواره ایجاد شده و این فیلمها را عملا از بخش مسابقه خارج می كند، موجب اعتراض كارگردانان شاخص شده است.
قرار گرفتن جدیدترین ساختههای برخی فیلمسازان مطرح سینمای ایران مثل علیرضا داوود نژاد، تهمینه میلانی، رضا كاهانی و…. در بخش نوعی نگاه جشنواره بیست ونهم فیلم فجر باعث واكنش و اعتراض تند این فیلمسازان شده است.
اگر چه بخش نوعی نگاه برای اولین بار است كه در این جشنواره ایجاد شده ولی هیچ توضیح قانع كنندهای درباره این بخش از سوی مسوولان جشنواره به رسانه ها داده نشده است. اگر چه به نظر می رسد كه این بخش درواقع بخش فیلمهای مشكل دار جشنواره است و مسوولان جشنواره با قرار دادن فیلمهای مساله دار می خواهند به نوعی خود از شر این فیلمها راحت كنند.
در حالی كه پیش از این سجاد پور شایعه توقیف فیلم خانه پدری عیاری را در جشنواره فیلم فجر تكذیب كرده بود، ولی برخی منابع آگاه خبر می دهند به تازگی فیلم رسول صدر عاملی نیز به جمع فیلمهای توقیفی جشنواره پیوسته و فیلم عیاری هم علی رغم تكذیب سجادپور، همچنان توقیف است و برای رفع توقیف گفته شده باید بخشهای مهمی از فیلم حذف شود.
به گزارش پارس توریسم، توقیف فیلم زندگی با چشمان بسته رسول صدر عاملی نیز بسیار جدی است. زندگی با چشمان بسته كه از مضمون ملتهبی برخوردار است، به نظر می رسد از نظر پر حاشیه بودن به فیلمهایی چون دختری با كفشهای كتانی و من ترانه ۱۵سال دارم شباهت داشته باشد. ترانه علیدوستی، حامد بهداد، پولاد كیمیایی و…. بازیگران اصلی این فیلم هستند.
فیلم انتهای خیابان هشتم ساخته علیرضا امینی كه از داستان به شدت تلخی برخوردار است نیز با جرح و تعدیلهای فراوانی مواجه شده است. دست اندركاران این فیلم در حال مذاكره با مسئولان جشنواره برای كاهش این جرح و تعدیلها و سانسورها هستند.
سید جمال ساداتیان در گفت وگویی كوتاه با پارس توریسم با تایید این خبر امیدوار است كه مشكلات نمایش این فیلم حل شود.
تهمینه میلانی كارگردان فیلم یكی از دو ما دو نفر كه در بخش نوعی نگاه جشنواره فیلم فجر حضور یافته در گفتوگو با آرمان میگوید: اگر بخواهند فیلم را در بخش نوعی نگاه قرار دهند فیلم را از جشنواره بیرون می كشیم.
میلانی همچنین توضیح می دهد كه برای مصاحبه با او از سوی دفتر جشنواره تماس گرفته اند و او توضیح داده كه فیلم او در جشنواره شركت نمی كند.
البته او چند سال پیش نیز با فیلم آتش بس در جشنواره شركت كرد كه به همراه فیلمی چون آفساید پناهی در بخش مهمان قرار گرفت . ولی آتش بس هیچ گاه در جشنواره به نمایش در نیامد تا سال بعد اكران شده و در آن سال پر فروشترین فیلم تاریخ سینما شود.
انتقاد محمد علی طالبی از عملكرد هیات انتخاب
محمد علی طالبی فیلم سینمایی «باد و مه» را از جشنواره فیلم فجر خارج كرد.
محمد علی طالبی كه برای حضور این فیلم در دو بخش مسابقه سینمای ایران و بینالملل جشنواره بیست و نهم فرم پر كرده بود در گفتوگو با ایسنا گفته: علیرغم اینكه به جشنواره همیشه علاقمند بودم، اما امسال ترجیح میدهم در این جشنواره حضور نداشته باشم.
وی در توضیح بیشتر درباره بیرون كشیدن فیلمش از جشنواره اظهار كرد: متاسفانه به دلیل عملكرد غیر حرفهای هیات انتخاب جشنواره طی روزهای گذشته، دیگر علاقهای به نمایش فیلمم در هیچكدام از بخشهای این فستیوال ندارم.
بخش نوعی نگاه كاملا سیاسی است
فیلم مرهم داوود نژاد و قرار گرفتن آن در بخش نوعی نگاه هم در واقع می توان توهینآمیزترین برخورد با فیلم این فیلمساز پیش كسوت و مطرح دانست . فیلمی كه اگر چه اكران محدودی داشته ولی منتقدان مشهوری چون هوشنگ گلمكانی از آن تمجید كرده وفیلمسازانی چون بیضایی و كیارستمی نظرات مثبتی درباره فیلم داشتند .
علیرضا داوودنژاد كارگردان كه با فیلم سینمایی “مرهم” در بیست و نهمین جشنواره فیلم فجر حضور دارد درباره پذیرفته شدن فیلمش در بخش “نوعی نگاه” (بخش جدید در جشنواره)می گوید: ایجاد بخشهای جدید در جشنوارهها وابسته به سلیقه مدیران بوده و قرار گرفتن آثار در این بخشها نیز نشأت گرفته از نگاه سلیقهای مدیران سینمایی است.
وی ادامه می دهد: نگاه سلیقهای به شدت به سینما ضربه وارد میكند و انتخاب این فیلمها در بخش “نوعی نگاه” كاملا سیاسی است و نگاه سیاسی به مراتب مضرتر از نگاه تجاری است، نگاه صرفا تجاری ممكن است سینما را در سطح پایین نگه دارد اما نگاه صرفا سیاسی سینما را از چشم مردم میاندازد.
داوود نژاد درباره اینكه آیا فیلم “مرهم” زیر تیغ سانسور قرار گرفته است، اظهار كرد: حرفهایی درباره حذف قسمتهایی از فیلم با من زده شده بود اما آقای سجادپور با مسوولیت خودش از حذف قسمتهایی از فیلم صرف نظر كرد.
كارگردان فیلم سینمایی “مرهم” در پایان با اعتراض به این نوع انتخاب خاطرنشان كرد: قطعا این انتخاب جای اعتراض دارد اما امروز فیلمها انتخاب شدهاند و در شرایط فعلی نمیدانم چه باید كرد.
سیروس الوند : مسوولان جشنواره به ماتوهین كردند
كارگردان فیلم سینمایی «پرتقال خونی» پذیرفته شدن فیلمش را در بخش نوعی نگاه توهینآمیز به خود دانست و اظهار كرد: وجود برخی عناوین در بخش مسابقه برای توجیه نام خودیها در این فهرست است.
سیروس الوند در گفتوگو با خبرآنلاین، در مورد حضور فیلمش در بخش نوعی نگاه بیست و نهمین دوره جشنواره فیلم فجر گفت: «این نوع پذیرش فیلم را نوعی توهین به خودم تلقی میكنم نه احترام. تا جایی كه مربوط به من میشود تلاش میكنم تا «پرتقال خونی» در جشنواره حضور نداشته باشد.»
او ادامه داد: «از نظر من چیدمان فیلمها در هر دو بخش مسابقه سینمای ایران و نوعی نگاه مفهوم مشخصی را منتقل میكند. ردپای دخالت و اظهار نظر مدیران سینمایی در آنها دیده میشود و نوعی از مصلحتگرایی را در چنین گزینشی میتوان مشاهده كرد. به اعتقاد من قراردادن «پرتقال خونی» در بخش نوعی نگاه نه تنها كملطفی نیست بلكه یك توهین است.»
او مصلحتگرایی در انتخاب فیلمها را چنین تشریح كرد: «به نظر میرسد تلاش شده تا بعضی فیلمهای خنثیتر در بخش مسابقه پذیرفته شوند و برخی از فیلمهای بخش نوعی نگاه نیز موضوعی ملتهبتر دارند. در این میان حضور برخی نامها در فهرست آثار مسابقه سینمای ایران به این دلیل بوده كه انتخاب خودیها توجیه شود.»
الوند گفت: «تعدادی از فیلمهایی كه در بخش نوعی نگاه حضور دارد دچار مشكل شده بودند و این را همه میدانند. در این بخش مجموعهای از فیلمها دیده میشود كه به مسائل روز جامعه میپردازد.»
او پیشنهاد خود را برای شفافسازی در مورد این بخش از جشنواره چنین مطرح كرد: «بهتر است هیئت انتخاب جشنواره فیلم فجر نشستی مطبوعاتی بگذارد و در آنجا همه چیز را در مورد چگونگی انتخابها شفافسازی كند. به این ترتیب است كه روشن میشود فرستادن تعدادی فیلم به بخش نوعی نگاه كار هیئت انتخاب بوده یا مدیران سینمایی.»
الوند با اشاره به فیلمهایی كه بعد از برخورد با اصلاحاتی به بخش نوعی نگاه ارسال شدند، گفت: فیلم «قصه پریا» فریدون جیرانی به حجم بالایی از اصلاحیهها روبرو شده بود، به گونهای كه با اعمال آنها فیلم دچار مشكل میشد و یا در مورد فیلم «اسب حیوان نجیبی است» عبدالرضا كاهانی رسما عنوان شده باید از نیروی انتظامی مجوز بگیرد.»
او ادامه داد: «با این شرایط نمیتوان جشنواره فیلم فجر برگزار كرد؛ هنوز جشنواره برگزار نشده كلی مسئله به وجود آمده است. متاسفم كه دوستان به جای فكر كردن به جشنواره فیلم فجر و ماهیت ارزشمند آن خودیها و دوستان را ارجح دانستهاند و نقش مهم این جشنواره را دریافت نكردهاند.»
این كارگردان گفت: «مهم نیست فیلم من از بخش مسابقه كنار گذاشته شود، اما حضور آن در نوعی نگاه پذیرفتنی نیست. به هر حال طبیعی است هیئت انتخابی همان طور كه من دورههای مختلف در آن حضور داشتم، فیلمی را ببیند و آن را برای شركت در بخش مسابقه انتخاب نكند؛ اما اینكه این هیئت فیلمها را برای حضور در بخش نوعی نگاه انتخاب كرده باشند، كار بعیدی به نظر میرسد.»
الوند اظهار داشت: «در دورههای مختلف جشنواره فجر با مواردی از این دست روبرو بودیم، اما تصور میكردم امسال مصلحتجوییهای اینچنینی وجود نداشته باشد. در نتیجه این شرایط است كه باور لزوم حضور فیلم در جشنواره فجر و اشتیاق برای آن در من از بین رفته است.»
تحریم جشنواره فجر بهترین شکل مبارزه منفی است که عملا هیچ خطری هم برای کسی ندارد اما بازتاب و نتایجش بسیار تاثیر گذارست. کافی است نه در جشنواره شرکت کنیم و نه به عنوان مخاطب برای بازدید بریم. هیچ چیز به اندازه نمایشی که اجرا نمی شود، کنسرتی که برگزار نمی شود، نمایشگاهی که برپا نمی شود (به دلیل عدم حضور هنرمندان) نمی تواند گویای اعتراض باشد. از آن سو (حتی اگر برنامه ای هم اجرا شود) هیچ چیزی اعتراض آمیزتر از سالن خالی سینما، سالن خالی نمایش و یا سالن خالی کنسرت نیست. ج ا هر کاری می تواند بکند اما قطعا نمی تواند کسی را مجبور کند به برنامه های جشنواره بروند و یا آنان را برای نرفتن بازخواست کنند. اجراهای هنری را هم هرگز نمی توان بااستفاده از مردم ساده دل یا گرسنه ای که به تحقیر ساندیس خور معرفی می شوند، به روی صحنه برد. تحریم جشنواره فجر اقدام اعتراضی بسیار موٍثر و در عین حال بسیار بی خطریست که می تواند به عنوان یک نوع مبارزه منفی در دست کار قرار گیرد. این عرصه خود می تواند آزمون بزرگی باشد برای ملت مدعی که تا چه حد میل به تغییر و اصلاح دارند. تحریم، فراخوانی برای انجام اقدامی نیست بل فراخوانی به عدم انجام یک عادت است که حال دیگر از درون تهی شده. جشنواره فجر مدتیست که دیگر نه فروغی دارد و نه آبرویی، پس چه اصراری برای حضور و یا مشارکت در آن. به علاوه با برخوردهای ناشایستی که فقط طی ایام اخیر برای هنرمندان سینما و نمایش و موسیقی انجام شد کافیست تا انتظار داشته باشیم سرانجام نمودی از اعتراض را در بین فرهیختگان شاهد باشیم. اگر هنرمندان در برنامه ها مشارکت نکنند، اگر مخاطبین برای دیدن برنامه ها به سالن ها نروند و اگر منتقدین و روزنامه نگاران گزارشی از برنامه های جشنواره تهیه نکنند (و فقط برای رفع تکلیف به نقل از خبرگزاری های دولتی خبر دهند) آن گاه شاهد انفعالی خواهیم بود که از هر کنشی مبارزه جویانه تر است. و این انتظار زیادی نیست چرا که شکل دهندگان اصلی و مخاطبین جشنواره قشر تحصیل کرده هستند و همگی برای یک اقدام فراگیر و در عین حال بی خطر لحظه شماری می کنند. فقط نیاز به اطلاع رسانی از مجاری معتبر است و هر چقدر نزدیک تر به جشنواره باشد بهتر است و امکان جبران را از فرماندهان لجستیک می گیرد.
و اگر چنین اقدام نمادین و بی خطری امکان تحقق نداشته باشد انگاه باید با خاطری آسوده بپذیریم که لیاقت ما همین حاکمین فعلی هستن.
جالب اینجاست که فریدون جیرانی که در برنامه هفت خیلی سنگ اقایان به اصطلاح !!مسئولان سینمائی دولت کودتا را به سینه میزند وتملق انها را میگوید دو فیلم اماده نمایش دارد که اولی به نام “قصه پریا “در بخش نوعی نگاه پذیرفته شده دومی به نام “من مادر هستم” نه تنها درهیچ بخشی پذیرفته نشده بلکه توقیف هم شده وغیر قابل پخش اعلام شده است اقای جیرانی اگه مثل فردوسی پور دل شیر نداری وجرات انتقاد کردن نداری دیگه برنامه درست کردنت چیه پدر من!!اخه ادم اینقدر محافظه کار وترسو!! این همه تملق کردی اخرش هم فیلمتو توقیف کردند
هردم از این باغ بری می رسد
اگر چه شخصا از تحریم هر هر چی توسط هر کی خوشم میاد و کلا تحریم کردن پدیده ی مثبتیه ولی باید به آقای ناشناس عزیز بگیم که یه وقتایی تحریم این قدر افراطی هم ممکنه دودی داشته باشه که به چشم خودمون(سینما دوستها و سینماگرها) هم بره…. البته اگر بخوایم هر اهرم و وسیله ای رو برای رسیدن به یک هدف مشخص(اعتراضات مدنی علیه حاکمیت) به کار بندازیم یعنی از متد هدف وسیله رو توجیه می کنه پیروی کنیم، حرفی نیست ولی وقتی صحبت اعتراضات مدنیه و به دور از خشونت میشه اولین شرط به کنار گذاشتن این متده. به نظر شما این شکل از تحریم ها _به فرض که عملا تحریمی اتفاق بیفته_مشتی نیست که حواله ی…مبارک سینمای مریض و محتضر ما میشه؟؟؟ این سینما به اندازه ی کافی در معرض انواع تحریم ها به احمقانه ترین شکلش بوده و هست هر کی ام از راه رسیده تیر خلاصی به مغزش زده و رفته. پس دیگه این لاشه ی نیمه جان چه رمقی داره که ازش برای پیشبرد مبارزات مدنی استفاده کرد. عقل سلیمی که فهم مبارزه سیاسی و مدنی داشته باشه یه نیرویی رو روانه ی میدون جنگ می کنه که جوون و سرزنده باشه و بتونه چهارتا از سربازای حریف رو زمین بزنه دست آخر اگه هم شهید شد این قدر برای مردم مهم و عزیز باشه که براش یه سوگواری مفصل راه بندازن تبدیل بشه به نماد مبارزه و اهرم روحیه بخشی بیشتر. آخه بد بخت سینما رو چه به این حرفا که همیشه تو همه ی میدونا سیاهی لشکر بوده و کتک خورش ملث …