سایت خبری تحلیلی کلمهhidden pichidden pichidden pichidden pichidden pic
  • صفحه اصلی
  • » از کجا معلوم رادیو آوا تکرار نشود؟...

از کجا معلوم رادیو آوا تکرار نشود؟

چکیده :از کجا معلوم که در سال‌های آینده، مقامات فقهیِ نظام، به این نتیجه نرسند که دست‌افشانی‌های عادی و عاری از مفسده شرعاً اشکال ندارد! با این پیشینه و وصف آیا سایر متخصصان ما باید تا آن روز صمٌ بکمٌ بنشینند و صرفاً گوش‌به‌زنگ باشند که کی برای مقامات فقهی نظام بَدا حاصل می‌شود و حکم به جواز دست‌افشانی می‌کنند؟...


امیر ترکاشوند

به فاصلۀ چند ماه پس از پیروزی انقلاب و استقرار نظام، سرانجام رادیو ایران مجبور شد به حکم شرع با نهیب و فشار مکرر امام خمینی موسیقی و آهنگ را “بکلّی” از برنامه‌های رادیو حذف کند و به صفر رسانَد و در نتیجه هیچ آهنگی حتّی بی‌خواننده یا در میان‌برنامه و لابلای سخن مجریان، پخش نشد زیرا در معیار شرع، صدای اصابت دست به تخته نیز حرام بود؛ اما دیری نپایید و به فاصلۀ بسیار ناچیزی، همان امام که شنوندۀ پیگیرِ رادیو بود و خلأ آهنگ در برنامه‌ها را لمس می‌کرد از موضع بسیار پافشارانۀ قبلی خود به سرعت عقب‌نشینی کرد و پیامِ معافیتِ برخی موسیقی‌ها را به رادیو فرستاد. روند معافیت‌ها ادامه یافت تا جایی که یک شبکۀ ویژه به نام رادیو آوا (که از صبح تا شب، کارش فقط و فقط پخش آهنگ و موسیقی است) راه‌اندازی شد جلّ الخالق مگر می‌شود که آن‌همه اصرار از سوی امام خمینی برای به صفر رساندنِ پخش آهنگ و موسیقی، توسط خودِ او (و مکانیزم نظامش) سر از تأسیس رادیوی مستقل و ویژۀ آهنگ دربیاورد؟ چه بسا اگر ایشان عمر بیشتری می‌یافت، معضل خواندن زنان نیز عملاً حل شده بود به ویژه که از حیث نظری به این فتوا رسیده بود:

«س: اگر در یک قطعه سرود و موسیقی نیازی به کلام و صدای انسان باشد چه حکمی دارد؟
ج: اگر مفسده­‌ای در کار نباشد ازاین ­لحاظ حکم کلی تغییر نمی­کند.
س: صورت استفاده از صدای مرد، حتماً باید به‌صورت گروهی یا به‌اصطلاح کر باشد؟ یا می­توان از تک‌خوانی مرد نیز استفاده کرد؟
ج: ازاین ­لحاظ فرقی میان تک‌خوانی و آواز گروهی وجود ندارد.
س: استفاده از صدای زن چه حکمی دارد؟
ج: همان حکم صدای مرد را دارد.
س: صدای زن باید به‌صورت گروهی باشد یا تک‌خوانی زنان نیز بدون اشکال است؟
ج: حکم همان حکم کلی است و با صدای مرد فرقی ندارد»:
http://www.imam-khomeini.ir/fa/n144616/

و امّا رقص و دست‌افشانی

اخیراً کارشناسی که به برنامه‌ای در شبکۀ دو سیما دعوت شده بود، برای روزهای افسردگی‌آور و خانه‌نشینیِ کرونا، توصیه به تدابیری و از جمله رقص و تحرّک کرده بود، که آن شبکه بابت پخش چنین توصیه‌ای از مردم عذرخواهی کرد. چرا عذرخواهی؟ چون همان شرعی که حکم به تحریم مطلق و صددرصدی در باب موسیقی داده بود، همچنین در موردِ هر گونه رقص و دست‌افشانی نیز قائل به همان میزان تحریم است. البته در مورد موسیقی، امام پای رادیو نشست و به دقت به برنامه‌های خالی از آهنگ و موزیک گوش داد و پی به خلأ آن برد و بلافاصله دست به قلم شد و برداشت قبلی و ماقبلِ انقلابِ خود از شرع در آن مسئله را تغییر داد و شرعِ نو و پس از انقلاب را کلید زد و حکم به جواز شرعیِ استفاده از آهنگ و موسیقی (به شرط فسادانگیز نبودن) را صادر کرد که سرانجام پس از وی به تأسیس رادیو آوا انجامید (این انقلاب در آرای امام در حوزۀ شرع‌شناسی را می‌توان در خصوص خوانندگی زنان نیز که در بالا آوردم رصد کرد هر چند عمر ایشان ، ظرفیّت متشرّعان و صبر و طمأنینۀ وی، اجازۀ پیاده شدنِ آن را به او و مردم نداد) ولی متأسفانه در مورد دست‌افشانی، با این‌که مطمئنیم بسیاری از مقامات فقهی نظام، در جریان ریزِ رقص‌های محلیِ اقوام مختلف ایرانی و خالی از هرگونه فساد بودنِ آن‌ها هستند و سرانجام دیر یا زود حکم به جواز آن (با ذکر قیوداتی) خواهند داد اما هنوز از آن مقاماتِ مؤثر، کسی پیدا نشده که واجد شجاعت و انعطافِ فقهیِ امام خمینی باشد و قصۀ جواز موسیقی و نیز شطرنج (که هر دو خط قرمز وحشتناک در فقه سنتی‌اند) را روی رقص و دست‌افشانی نیز تکرار کند.

از کجا معلوم که در سال‌های آینده، مقامات فقهیِ نظام، به این نتیجه نرسند که دست‌افشانی‌های عادی و عاری از مفسده شرعاً اشکال ندارد! با این پیشینه و وصف آیا سایر متخصصان ما باید تا آن روز صمٌ بکمٌ بنشینند و صرفاً گوش‌به‌زنگ باشند که کی برای مقامات فقهی نظام بَدا حاصل می‌شود و حکم به جواز دست‌افشانی می‌کنند؟ آیا می‌دانید اگر امام به آن رأی جدید در باب موسیقی نرسیده بود و یا در خلال همان روزهایی که موسیقی به دستور وی در رادیو به صفر رسیده بود وفات می‌کرد امروز باید شبکۀ دو بابت توصیۀ مهمانش به استماع آهنگِ آرام‌بخش و یا بابتِ پخش اشتباهیِ آهنگِ مثلاً حجت اشرف‌زاده (که اینک روزی پانصد بار از شبکه‌های مختلف صداوسیما پخش می‌شود) عذرخواهی می‌کرد؟

خدا را خوش نمی‌آید که گشایش طبیعی در زندگی فوج نسل‌ها را منحصر به تغییر رأی چند فقیه عالیرتبه (که ندرتاً رخ می‌دهد) کنید. مردم مسلمان و غیر مسلمان خیلی پیش از پاپ فرانسیس و مرجع سیستانی با یکدیگر تعامل برقرار کردند.


دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.