سایت خبری تحلیلی کلمهhidden pichidden pichidden pichidden pichidden pic
  • صفحه اصلی
  • » مبارزه بدون خشونت راهی به سوی آزادی – بخش نخست...

مبارزه بدون خشونت راهی به سوی آزادی – بخش نخست

چکیده :جهان در دهه اخیر قیام‌‌های مسالمت‌‌آمیزی به مانند آنچه در جهان عرب اتفاق افتاده به خود ندیده. این قیام‌ها اهمیت مبارزه مسالمت‌آمیز و همچنین توانایی این نوع مبارزه در برابر واقعیت سرکوب و از هم پاشیدگی آن تا مرز فروپاشی را آشکار کرد. مبارزه مسالمت‌آمیز تاریخ طولانی‌‌ای...


هانی نعیم
مترجم: حمزه راکب

تقدیم به معترضان مسالمت‌آمیز در میان دو آبی(جهان عرب که در میان اقیانوس اطلس و دریای عرب واقع است)

مبارزه بدون خشونت راهی به سوی آزادی

قیام‌‌های مسالمت‌آمیز در جهان عرب این نکته را تاکید می‌کند که […] در گل نیرویی نهفته است که توانایی به عقب راندن تفنگ‌ها را دارد. به نظر می‌رسد ملت‌‌‌هایی که میان دو آبی قرار گرفته‌اند قواعد بازی را خوب یاد گرفته‌اند. اصرار آنها بر مسالمت‌آمیز بودن انقلاب‌ها، شک در این مورد را به یقین تبدیل می‌کند. این پافشاری در به‌کارگیری مبارزه مسالمت‌آمیز در مواجهه با رژیم‌‌های توتالیتر و دیکتاتور مسئله مبارزه مسالمت‌آمیز را دوباره به صحنه می‌آورد تا این نوع مبارزه محور اعتراض قرار گیرد. در این منطقه که همیشه به قواعد بازی متفاوتی تن داده این امر ساده‌‌ای نیست. جایی که همیشه تغییر به وسیله کودتای افسران و ارتش به وجود می‌آمد.

جهان در دهه اخیر قیام‌‌های مسالمت‌‌آمیزی به مانند آنچه در جهان عرب اتفاق افتاده به خود ندیده. این قیام‌ها اهمیت مبارزه مسالمت‌آمیز و همچنین توانایی این نوع مبارزه در برابر واقعیت سرکوب و از هم پاشیدگی آن تا مرز فروپاشی را آشکار کرد. مبارزه مسالمت‌آمیز تاریخ طولانی‌‌ای دارد. بسیاری از ملت‌ها در سرزمین‌‌های مختلفی از جهان این نوع مبارزه را به عنوان وسیله‌‌ای برای آزادی خود، چه از رژیم‌‌های سرکوبگر و چه اشغال خارجی، به‌کار بسته‌اند. چه بسا هنگا‌‌می‌که به بررسی مبارزه مسالمت‌آمیز می‌پردازیم اولین تجربه‌‌ای که به ذهن ما خطور می‌کند همان تجربه هندی‌ها به رهبری مهاتما گاندی در برابر اشغال بریتانیا می‌باشد. به اضافه تجربه امریکایی‌‌های آفریقایی‌تبار به رهبری مارتین لوترکینگ در برابر نژادپرستی و ظلمی‌که بر آنها روا می‌شد. البته حافظه بشر مالامال از صحنه‌‌های مبارزه مسالمت‌آمیز در برابر ستم می‌باشد و امروز صحنه‌‌های جدیدی به آن اضافه می‌شود که جایگاه خاص خود را در تاریخ مبارزاتی ملت‌ها دارد.

چه کسی می‌تواند شهروند چینی که در برابر تانک در میدان تیان آن من پکن ایستاد را فراموش کند؟ و یا آن کودک فلسطینی که سنگ به دست به دنبال تانک اشغالگران اسرائیلی بود را فراموش کند؟

در صفحات وبلاگ، مجموعه «مبارزه مسالمت‌‌آمیز، راهی به سوی آزادی» را به نمایش می‌گذاریم. در این مجموعه […] مسئله مبارزه مسالمت‌آمیز با تمام شکل‌ها و شیوه عمل و توانایی‌اش در آزادسازی جوامع از رژیم‌‌های سرکوبگر و همچنین رژیم‌‌های اشغالگر مورد بررسی قرار می‌گیرد. اما در رابطه با تصور استریوتایپی از مبارزه مسالمت‌آمیز که در ذهن انسان عربی به تسلیم و خاضع شدن در برابر قدرت‌ها ترجمه شده، قیام‌‌های مسالمت‌آمیز ملت‌ها در جهان عرب توانست تا حدود زیادی در خودآگاه انسان عربی به تصویر بکشد. در مبارزه مسالمت‌آمیز به شجاعت و پافشاری بیشتری در مقایسه با مبارزه خشونت‌آمیز نیاز است. این که شهروندی با سینه باز به استقابل گلوله برود شجاعت بیشتری را می‌طلبد تا این که همان فرد با گلوله به استقبال گلوله برود.

البته این ادعا را نمی‌کنیم که این مجموعه تمام پاسخ‌ها در مورد عدم خشونت را تقدیم می‌کند، اما این یک تلاش در راستای گفت‌وگو و روشنگری در رابطه با اهمیت مبارزه مسالمت‌آمیز در برابر رژیم‌‌های سرکوب‌گر و اشغالگر می‌باشد. علی‌الخصوص که قیام‌‌های عربی اخیر چیزی جز قدم اول در مسیر آزادسازی ملت‌‌های عربی از طغیان، سرکوب و اشغال نیست.
این مجموعه از مصادر زیادی وام گرفته و مهم‌ترین آنها نوشته‌‌های نویسنده و نظریه‌پرداز مبارزه مسالمت‌آمیز جان شارپ می‌باشد که تالیفات ترجمه شده زیادی به زبان‌‌های متفاوت دارد.

بخش اول؛ گذری تاریخی بر مبارزه مسالمت‌‌آمیز

تاریخ مبارزه مسالمت‌آمیز به قرن‌‌های متمادی قبل از میلاد بر ‌‌می‌گردد. اولین جنبش ثبت شده اعتراضی مسالمت‌آمیز به سال ۴۹۴ قبل از میلاد بر می‌گردد. هنگا‌‌می‌که مردم عادی از یاری سروران اشراف دریغ ورزیدند. این جنبش آغازگر عصر جدیدی در رویارویی با سران سلطه شد. اما قرن بیستم مالامال از انقلاب‌ها و جنبش‌‌های اعتراض‌آمیز است که به نوبه خود باعث متراکم شدن تجربه انسانی عظیمی‌در مقاومت [در برابر] ظلم و ستم و اشغال شد.

انقلاب روسیه در سال ۱۹۰۵ به عنوان بارزترین نمونه از تجربه مبارزه مسالمت‌آمیز در اوایل قرن بیستم به حساب می‌آید و در سال ۱۹۰۸ و ۱۹۱۵ و ۱۹۱۹ چینی‌ها در اعتراض به اشغال چین از طرف ژاپنی‌ها اقدام به تحریم محصولات ژاپنی‌ها کردند و در سال ۱۹۲۳ آلمانی‌ها به مقاومت مسالمت‌آمیز در برابر اشغال فرانسوی‌ها و بلژیکی‌ها در منطقه روهر دست زدند. اما دهه چهارم قرن گذشته نمونه‌‌های زیادی از مقاومت مسالمت‌آمیز در برابر اشغال نازی‌ها میان سال‌‌های ۱۹۴۰ تا ۱۹۴۵ به خود دیده. از جمله آنها مقاومت ملت‌‌های نروژ، دانمارک و هلند بود. هم چنین مبارزه مسالمت‌آمیز که در بهار ۱۹۴۴ برای سرنگونی نظام‌‌های دیکتاتوری و نظا‌‌می‌در السالوادور و گواتمالا به کار گرفته شد. در دو سال ۱۹۶۸ و ۱۹۶۹ چک و اسلواکی‌ها هنگا‌‌می‌که پیمان ورشو به سرزمینشان حمله‌ور شد، با به کار گیری ابزارهای مسالمت‌آمیز و عدم همکاری توانستند سلطه شوروی را به مدت ۸ ماه به طور کامل متوقف کنند. در سال ۱۹۸۰جنبش همبستگی در لهستان به منظور دستیابی به تاسیس سندیکاهای کارگری قانونی و آزاد از طریق اعتصابات به مبارزه پرداخت که مبارزات این جنبش با فروپاشی اتحاد شوروی سابق در سال ۱۹۸۹ به پایان رسید. در یک تصویر، شعار جنبش مقاومت مسالمت‌آمیز صربستانی به نمادی برای جنبش‌‌های مسالمت‌آمیز در جهان مبدل شد. در این عکس یک خانم معترض مصری شعار جنبش ششم آپریل را در دست دارد. همان جنبش صربستانی که از طرف جنبش ششم آپریل به عنوان شعار مبارزه علیه رژیم دیکتاتور به کار گرفته شد.

در سال ۱۹۸۶ نظام دیکتاتوری مارکوس در فیلیپین به وسیله قیام ملی مسالمت‌آمیز فیلیپینی‌ها سرنگون شد. کمااینکه مقاومت ملی و تظاهرات مسالمت‌آمیز بین سالهای ۱۹۵۰ تا ۱۹۹۰ باعث شکست سیاست‌‌های حکومت نژادپرستانه در جنوب آفریقا شد.


دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.