چکیده : آقایی در بخش دیگری از این گفت و گو تاکید می کند که مهمترین کاری که داعش میتواند در مقابل ایران انجام دهد برهم زدن نظم روانی جامعه ایران است تا به این وسیله افکار عمومی مردم ایران را متوجه اقدامات خود کند. در نتیجه داعش تلاش میکند با شایعه بمبگذاری یا تهدیدهای تروریستی آرامش روانی جامعه را به هم بزند.
کلمه – گروه خبر: سیدداوود آقایی استاد روابط بینالملل دانشگاه تهران درباره تهدید اخیر داعش درباره ایران عنوان می گوید: یکی از برنامههای مهم داعش حمله تروریستی به ایران به عنوان مرکز شیعه در منطقه خاورمیانه بوده است. داعش از ابتدای شکلگیری خود تلاشهای زیادی را برای نفوذ در خاک ایران انجام داد اما هیچگاه به نتیجه نرسید.
این استاد علوم سیاسی در گفتوگو با «آرمان» درباره ی تنش در روابط ترکیه و روسیه با بیان اینکه بعید میدانم پوتین دست به اقدام نظامی علیه ترکیه بزند، می گوید: روسیه به خوبی به این مساله آگاهی دارد که در صورت اقدام نظامی علیه ترکیه، پای ناتو نیز به این جنگ باز خواهد شد و تنش بین دو کشور ممکن است به یک تنش خانمانبرانداز بینالمللی منجر شود. این در حالی است که روسیه هنوز دلایل محکم و قابلاستنادی از این مساله که ترکیه به صورت تعمدی جنگنده روسیه را سرنگون کرده، ارائه نکرده است. از سوی دیگر کشورهای عضو ناتو و همچنین ایالات متحده آمریکا با بیرغبتی نسبت به تنش نظامی درباره این مساله موضعگیری کردند. به نظر میرسد هیچ کدام از اعضای ناتو حاضر نیستند به دلیل سرنگونی یک جنگنده توسط یکی از همپیمانان خود هزینههای گزاف یک جنگ بزرگ را بپردازند.
به گفته ی آقایی در شرایط کنونی تحریمهایی که از سوی روسیه علیه ترکیه صورت گرفته تا حدود زیادی ترکیه را به عقبنشینی مجبور کرده است. اردوغان در ابتدای این ماجرا حاضر به پذیرش اشتباه خود نبود اما با آغاز تحریمهای ترکیه تا حدود زیادی مواضع خود را تغییر داد و پذیرفت که این اتفاق از ابتدا نباید رخ میداد و از رخ دادن این مساله اظهار تاسف کرد.
وی که اقتصاد ترکیه را وابسته به روابط مثبت با روسیه می داند، تشریح می کند: سالانه در حدود ۵/۴ میلیون نفر گردشگر روس وارد خاک ترکیه میشوند و کشور ترکیه از این مساله درآمدی بالغ بر شش میلیارد دلار به دست میآورد. این در حالی است که سالانه حجم بسیار زیادی از محصولات کشاورزی ترکیه به روسیه منتقل میشود و در صورتی که روسیه از پذیرش این محصولات خودداری کند زیان بزرگی به تجارت و کشاورزی ترکیه وارد خواهد آمد. مساله مهم دیگر در این زمینه فروش گاز روسیه به ترکیه است. اگر روسیه مانند بحران اوکراین صدور گاز خود را به ترکیه قطع کند یا قیمت آن را افزایش دهد مشکلات بسیاری برای کشور ترکیه به وجود خواهد آمد. در نتیجه روسیه با انجام این تحریمها میتواند تا حدود زیادی ترکیه را تحت فشار قرار دهد و ترکیه را مجبور کند که به اشتباه خود اقرار کند. به همین دلیل نیازی به اقدامات نظامی علیه ترکیه وجود ندارد.
آقایی در بخش دیگری از این گفت و گو تاکید می کند که مهمترین کاری که داعش میتواند در مقابل ایران انجام دهد برهم زدن نظم روانی جامعه ایران است تا به این وسیله افکار عمومی مردم ایران را متوجه اقدامات خود کند. در نتیجه داعش تلاش میکند با شایعه بمبگذاری یا تهدیدهای تروریستی آرامش روانی جامعه را به هم بزند.
به گفته ی این استاد دانشگاه این احتمال وجود دارد که ایران در یک شرایط خاص به صورت مستقیم با داعش درگیر شود. با این وجود از این نکته نیز نباید غافل شد که در شرایط کنونی داعش نسبت به گذشته و ابتدای شکلگیریاش از جنبههای مختلف و بهویژه از نظر نظامی ضعیفتر شده است. حملات کشورهای مختلف مانند آمریکا و روسیه به مواضع داعش سبب شده که داعش نتواند به اهداف کلان نظامی خود دست پیدا کند و مرتب در حال درجا زدن است. این در حالی است که بسیاری از برنامههای تروریستی داعش ناکام مانده و آنها نتوانستند به اهداف خود در کشورهای منطقه و جهان دست پیدا کنند.
سیدداوود آقایی همچنین معتقد است: تجریه تاریخی نشان داده که جریانهای تروریستی و افراطی همواره از درون خود با درگیری و منازعه روبهرو میشوند. این در حالی است که مخالفان بیرونی داعش نیز به دلیل قدرتمندی زیاد ممکن است عامل نابودی این گروه تروریستی باشد. در شرایط کنونی داعش نسبت به زمان تشکیل حکومت خود بسیار ضعیفتر شده است. به نظر میرسد در آیندهای نزدیک قسمتهای مهم سرزمینهای مورد تصرف داعش نیز دوباره به دست نیروهای مردمی و مخالف داعش خواهد افتاد و داعش دیگر دارای تمرکز در رهبری و سرزمین نخواهد بود و نیروهای این گروه تروریستی بین سرزمینهای مختلف پراکنده خواهند شد. با این وجود این نیروهای پراکنده که ممکن است در اغلب کشورهای جهان حضور داشته باشند نوعی خطر بالقوه تروریستی به شمار میروند که ممکن است امنیت هر جامعهای را به خطر بیندازد.
به اعتقاد او خطر داعش همچنان و در کوتاهمدت وجود دارد اما تمرکز و انسجام این گروه به زودی از بین خواهد رفت. داعش دقیقا به سرنوشت القاعده دچار خواهد شد. القاعده نیز در ابتدای شکلگیری به صورت منسجم و متمرکز رفتار میکرد اما به مرور زمان انسجام خود را از دست داد و به بخشهای کوچکتر و با کارایی پایینتر تبدیل شد. با این وجود همین گروهای کوچک تروریستی پتانسیل تبدیل شدن به گروههای تروریستی بزرگتر را دارند و داعش نیز مولود یکی از همین گروههای کوچک تروریستی بود.