چکیده : تاخیرهای رو به افزایش برای نهایی شدن نیروگاه اتمی بوشهر تا جایی پیش رفته که حتی مسوولان حکومتی را هم از به سرانجام رسیدن این طرح ناامید ساخته است. چنانچه ناصر سودانی نماینده مجلس در واکنش به ادعای مقامات روسی مبنی بر واگذاری نیروگاه بوشهر در دیماه سال جاری، به خانه ملت گفته است که نباید به وعده روس ها دل بست.
کلمه: تاخیرهای رو به افزایش برای نهایی شدن نیروگاه اتمی بوشهر تا جایی پیش رفته که حتی مسوولان حکومتی را هم از به سرانجام رسیدن این طرح ناامید ساخته است. چنانچه ناصر سودانی نماینده مجلس در واکنش به ادعای مقامات روسی مبنی بر واگذاری نیروگاه بوشهر در دیماه سال جاری، به خانه ملت گفته است که نباید به وعده روس ها دل بست.
به گزارش کلمه، این نماینده وعده های مختلف روس ها طی سالهای گذشته را مورد اشاره قرار داده که عملی نشده اند، و سپس تاکید کرده که ما نباید به وعدههای روسها دل ببندیم و برنامهریزیهای خودمان را باید طبق توانمندیهایی که داریم، پیش ببریم.
پیش از این نیز محمودرضا سجادی سفیر ایران در روسیه با حضور در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفته بود: طبق وعده “روس اتم” زمان تحویل پروژه نیروگاه اتمی بوشهر آخر ۲۰۱۲ یا دیماه سال ۹۱ تعیین شده است.
شرکت روسی اتم استروی اکسپورت، پیمانکار احداث نیروگاه اتمی بوشهر در کشورمان است.
سابقه برنامه ساخت نیروگاه بوشهر به سال ۱۹۷۵ بر می گردد که پس از توقف فعالیت آن از اوایل دهه ۱۹۹۰ از سرگرفته شد که طی آن جمهوری اسلامی بار دیگر در صدد احیای طرح نیروگاه اتمی بوشهر برآمد و در سال ۱۹۹۲، تفاهم نامه اولیه و در سال ۱۹۹۵، قرارداد نهایی ساخت نیروگاه با طرف روسی امضا شد.
با این همه تاخیر و وعده های مختلف حکومت در نهایی شدن این طرح، سفیر ایران در روسیه، با بیان اینکه نیروگاه اتمی بوشهر در حال انجام تستهای نهایی است، این اطمینان را داده که طبق وعده روسها پایان سال جاری میلادی مدیریت این پروژه به کارشناسان ایرانی سپرده خواهد شد.
با این وجود توصیه سودانی نماینده مجلس این است که در شرایط کنونی متخصصان و کارشناسان ایرانی توان اداره این نیروگاه را دارند و باید این طرح در داخل دنبال شود.
او ضمن آن اظهار امیدواری کرد که طبق گفتههای مقامات روسی نیروگاه اتمی بوشهر در حال انجام تستهای نهایی باشد و بهزودی در اختیار کارشناسان و متخصصان ایرانی قرار بگیرد.
محمودرضا سجادی در توضیح زمان تحویل نیروگاه اتمی بوشهر از سوی روسها، تاکید کرده بود: پیچیدگی نیروگاه هستهای بوشهر باعث طولانی شدن فرآیندهای تست این پروژه شده و گرنه بیش از ۶ ماه است که نیروگاه بوشهر آماده و در حال گذراندن تستهای نهایی است.
وی با بیان اینکه طبق وعده “روس اتم” زمان تحویل پروژه نیروگاه اتمی بوشهر آخر ۲۰۱۲ تعیین شده است، یادآور شد: امید میرود همانطور که طرف روسی وعده داده، آخر سال جاری میلادی این پروژه به طور کامل تحویل و کارشناسان ایرانی مدیریت آن را بر عهده گیرند.
اعلام این وعده از سوی این شرکت روسی و تردید در مورد آن د رحالی صورت می گیرد که خرداد ماه جاری نیز اظهارنظر فریدون عباسی، رئیس سازمان انرژی اتمی که گفته بود سال آینده (۱۳۹۲) عملیات احداث یک نیروگاه اتمی دیگر در استان بوشهر را آغاز خواهد کرد با تکذیب شرکت روس اتم مواجه شد..سرگئی کرینکوف، رئیس سازمان انرژی اتمی روسیه (روس اتم) در واکنش به این خبر گفت که کشورش در مورد ساخت واحد دوم نیروگاه اتمی بوشهر در ایران، مذاکراتی با مقامات ایرانی نداشته است.
او حتی گفته بود که “از طریق رسانه ها درباره طرح های ایران درباره ساخت دومین واحد نیروگاه اتمی در بوشهر اطلاع یافته است.”
اگر چه هنوز مشخص نیست چه سرانجامی در انتظار این طرح است، اما برخی از کارشناسان خارجی این ادعا را مطرح می کنند که امکان دارد راکتور هستهای بوشهر به چرنوبیل دیگری در جنوب آسیا تبدیل شود.
تعلل ایران در راه اندازی این پروژه مهم که سالهاست با صرف هزینه ها و باج های فراوان به روس ها همراه است در حالی است که برخی گزارش ها تخصص روسها در زمینه راهاندازی این نیروگاه و واقع شدن آن در منطقهای که مملو از ارتعاشات زمینی است نیز به چالش کشیده شده است.
گفته میشود که این مقاله به نقل از منابعی ناشناس اما موثق که سابقا با سازمان انرژی اتمی ایران همکاری داشته اند ، منتشر شده و در آن ادعا شده است که مهندسان رده دوم روسی در پروژه راکتور بوشهر فعالیت داشتهاند که میتواند ریسکهای امنیتی را در این نیروگاه که پس از ۳۵ سال راهاندازی شده، افزایش دهد. همچنین این نیروگاه در مقابل زمینلرزههای شدید مقاوم نخواهد بود و آموزشهای لازم به منظور مقابله با شرایط بحران نیز ارائه نشده است. از سوی دیگر گفته میشود که در این راکتور از تجهیزات ناقص آلمانی استفاده شده است که باز هم ریسک خطر را افزایش میدهد. علاوه بر این مهندسان روسی از زمان فروپاشی جماهیر شوروی سابق تا کنون تجربه ساخت راکتور هستهای نداشتهاند و مرکز مطالعات امنیتی و انرژی روسیه در گزارش خود به کمبود متخصصان ماهر در این زمینه اشاره کرده است.
اما سرگئی نوویکوف از شرکت روس اتم که اجداث پروژه بوشهر را بر عهده داشته، این ادعاها را رد میکند. وی میگوید که نیروگاه هستهای بوشهر ریز نظر آژانس بینالمللی انرژی اتمی احداث شده و ریسک بروز سانحه در آن یک به میلیون است. از سوی دیگر نوویکف مدعی شده است که راکتور هستهای بوشهر از بسیاری از راکتورها در آمریکا و انگلیس و ژاپن ایمنتر است. گفتنی است روسیه اخیرا آمریکا و اسرائیل را به ارسال ویروسهای رایانهای نظیر استاکس نت به ایران متهم کرده و اعلام کرده بود که این ویروسها در ایجاد اختلال در روند فعالیتهای هستهای نقش داشتهاند.
در این خصوص حتی اعراب نیز هر از گاهی موضع محافظه کارانه خود را کنار گذاشته و در این زمینه ابراز نگرانی میکنند.
این در حالی است که سامی الجعفری رئیس مرکز مطالعات استراتژیک کویت که از مشاوران دولتی محسوب میشود نیز تاکید کرده است که یک سانحه در راکتور هستهای ایران میتواند به فاجعهای برای جهان تبدیل شده و آلودگیهای ناشی از آن به سراسر منطقه سرایت خواهد کرد. وی در ادامه اظهارداشت: آنها به ما میگویند اطمینان داشته باشید اما در سیاست هستهای جای اطمینان وجود ندارد. الجعفری همچنین مدعی شد که ایران بازی رولت روسی را نه تنها با همسایگان عربش، بلکه با جهان دنبال میکند.