چکیده : طبق آمار صندوق بینالمللی پول، سالانه بین ۱۵۰ تا ۱۸۰ هزار نفر از ایرانیان تحصیل کرده برای خروج از ایران اقدام میکنند و ایران از نظر فرار مغزها در بین ۹۱ کشور در حال توسعه و توسعه نیافته جهان مقام اول را از آن خود کردهاست. خروج سالانه ۱۵۰ تا ۱۸۰ هزار ایرانی با تحصیلات عالی از این کشور معادل خروج ۵۰ میلیارد دلار سرمایه سالیانه از این کشور است.
کلمه: در حالی که آمار مهاجرت نخبگان طی سال های گذشته به بالاترین رقم خود رسیده است، رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس با بیان اینکه ارز دانشجویی جزء ارزهای غیرضروری به شمار میآید و باید حذف شود، گفت: با حذف ارز دانشجویی جلوی فرار مغزها از کشور گرفته میشود.
ایران از نظر فرار مغزها در صدر کشورهای جهان قرار دارد، حدود ۲۵٪ از کل ایرانیان تحصیل کرده هم اکنون در کشورهای توسعه یافته زندگی می کنند.
طبق آمار صندوق بینالمللی پول، سالانه بین ۱۵۰ تا ۱۸۰ هزار نفر از ایرانیان تحصیل کرده برای خروج از ایران اقدام میکنند و ایران از نظر فرار مغزها در بین ۹۱ کشور در حال توسعه و توسعه نیافته جهان مقام اول را از آن خود کردهاست. خروج سالانه ۱۵۰ تا ۱۸۰ هزار ایرانی با تحصیلات عالی از این کشور معادل خروج ۵۰ میلیارد دلار سرمایه سالیانه از این کشور است.
ارسلان فتحی پور درخصوص طرح کمیسیون اقتصادی برای حذف ارز دانشجویی اظهارداشت: براساس مطالعات و بررسی های صورت گرفته، به این نتیجه رسیدیم که ارز دانشجویی جزء ارزهای غیرضروری به شمار می آید و باید حذف شود.
در سال ۱۳۸۸، دانشگاه صنعتی شریف طی اطلاعیهای از تمامی دانشجویان مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد که جهت ادامه تحصیل، از ۲۰ دانشگاه برتر دنیا پذیرش همراه با بورس گرفتهاند، دعوت بعمل آورد که بدون آزمون ورودی و در چارچوب آئیننامه استعداد درخشان ادامه تحصیل دهند. این پذیرش از ترم پاییز سال تحصیلی ۸۹-۱۳۸۸ آغاز شد.
به گزارش مهر، وی با اشاره به اینکه هم اکنون دانشگاه های بسیار خوبی در داخل کشور وجود دارد، گفت: لزومی ندارد که افراد برای ادامه تحصیل به خارج از کشور بروند و از ارز دولتی استفاده کنند.
نماینده مردم کلیبر (استان آذربایجان شرقی) در مجلس با بیان اینکه بهتر است نخبگان در داخل کشور تحصیلات خود را ادامه دهند، گفت: با این وجود، هرکسی که تمکن مالی دارد می تواند با استفاده از ارز با نرخ آزاد برای ادامه تحصیل به خارج از کشور برود.
وی درعین حال تصریح کرد: البته قرار است برای برخی رشته های استراتژیک مثل صنعت هسته ای و یا برخی رشتههای تخصصی مثل پزشکی که مورد نیاز کشور است، استثناء قائل شویم و ارز دولتی را در اختیار دانشجویان این رشته ها بگذاریم.
فتحی پور خاطرنشان کرد: درشرایط فعلی که انواع تهدیدها و تحریمها علیه کشورمان اعمال شده، باید این تهدیدها و تحریمها را با تدبیر به فرصت تبدیل کنیم به طوری که با حذف ارز دانشجویی جلوی فرار مغزها را از کشور بگیریم و به تولید علم و فن آوری در کشور رونق دهیم.
دانشجویان خارج از کشور با گواهی اشتغال به تحصیل تایید شده توسط سفارت ایران در کشور محل تحصیل می توانند سالانه تا سقف 10 هزار دلار ارز دولتی ( 1226 تومان) دریافت کنند تا صرف امور تحصیل خود کنند.
براساس آمار و اطلاعات وزارت علوم، تحقیقات و فن آوری پر متقاضی ترین کشورها برای دریافت ارز دانشجویی آمریکا و مالزی هستند.
براساس آمار و اطلاعات رایزنهای علمی در کشورهای مختلف به وزارت علوم تعداد دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در مقطع کارشناسی و در کشورهای خارجی بیش از 80 درصد کل دانشجویان است، درحالی که وزارت علوم این آمار را قبول ندارد و اعلام می کند که تعداد این عده از دانشجویان در مقطع کارشناسی کمتر از 15 درصد است.
تعداد دانشجویان متقاضی ارز به تفکیک مقطع
ردیف نام مقطع تحصیلی تعداد متقاضیان درصد
1 کاردانی 64 0.3 درصد
2 کارشناسی 3 هزار و 286 14.9 درصد
3 کارشناسی ارشد 9 هزار 960 45درصد
4 دکتری 8 هزار و 798 39.8 درصد
تعداد دانشجویان متقاضی ارز با هزینه شخصی شاغل به تحصیل در کشورهای مختلف
رتبه کشور تعداد
1 مالزی 5252
2 آمریکا 2272
3 کانادا 2054
4 ترکیه 1565
5 انگلستان 1372
6 هند 1227
7 ایتالیا 1120
8 آلمان 1037
9 سوئد 775
10 استرالیا 724
11 قبرس 611
12 تاجیکستان 523
13 ارمنستان 451
14 اتریش 311
15 آذربایجان 283
16 فرانسه 278
17 اوکراین 208
18 هلند 207
19 فنلاند 152
20 فیلیپین 138
21 سوئیس 122
22 مجارستان 115
23 اسپانیا 114
24 امارات 114
25 چین 113
26 بلژیک 109
27 روسیه 100