شما در حال بازدید از صفحه ساده شده سایت کلمه می باشید. برای دیدن نسخه اصلی اینجا را کلیک کنید.
چکیده : حتی اگر کسی جرمی را مرتکب شده و جرم اش قطعی و واضح هم باشد که البته در مورد خانم ستوده چنین نیست ؛ مجازات باید بر زندانی متمرکز باشد نه خانواده و فرزندان او . متاسفانه این روزها خانواده ها و كودكان بي گناه هم مجازات می شوند بی آنکه جرمی مرتکب شده باشند.این مشکل همه خانواده های زندانیان سیاسی است.
کلمه : نسرین ستوده حقوقدان، وکیل دادگستری و فعال اجتماعی بيش از صد روز است كه در يكي از سلول هاي انفرادي بند 209 نگهداري مي شود .او عضو کمپین یک میلیون امضا برای تغییر قوانین تبعیض‌آمیز علیه زنان و انجمن حمایت از کودکان بوده و وکالت پرونده‌های بسیاری از فعالان حقوق بشر، فعالان حقوق زنان، ِ کودک‌آزاری و کودکان در معرض اعدام و خانواده های تعدادي از كشته شدگان حوادث پس از انتخابات را برعهده داشته‌است.
ستوده که در اعتصاب غذای خشک به‌سر می‌برد، به دلیل وخامت وضعیت جسمی‌اش به بهداری زندان منقل شده است. او اعلام کرده که حاضر به شکستن اعتصاب غذایش نیست.
این سومین باری است که وی در طی بيش از صد روز بازداشتش دست به اعتصاب غذا می‌زند و این بار، با توجه به تحلیل رفتن قوای جسمانی‌اش، وضعیت بسیار خطرناکی را پشت سر می‌گذارد.
رضا خندان، همسر نسرین ستوده، و دو فرزند خردسالش به شدت نگران حال او هستند؛ چرا که اخبار رسیده از زندان اوین، بسیار نگران‌کننده است.در مصاحبه با رضا خندان همسر نسرين ستوده از آخرين وضعيت وي جويا شديم. همچنين در اين مصاحبه رضا خندان از وضعيت روحي فرزندانش به ويژه پسر سه ساله شان نيما سخن گفت. به عقيده او مسوولان آگاهانه يا نا آگاهانه اين روزها فرزندان او و نسرين را هم مجازات مي كنند . آنها اجازه تماس تلفني مستمر و يا ملاقات حضوري كودكان با مادرشان را نمي دهند تا حداقل كودكان نسرين پس از صد روز بتوانند او را چند لحظه اي در آغوش بگيرند با همه اين سختي ها اما خندان هنوز معتقد است كه نسرين ستوده نمي توانست اقداماتي را جز آنچه تاكنون انجام داده انجام دهد و اين روزهاي سخت نيزسرانجام سپري خواهند شد .
گفتگوي خبرنگار کلمه را با او می خوانيد :
آقای خندان، چه خبر از خانم ستوده ؟ آیا در طول مدتی که در اعتصاب غذا بوده اند با ایشان تماس تلفنی و یا ملاقات داشته اید؟
متاسفانه هیچ اطلاعی از ایشان نداریم. از وقتی اين بار همسرم در اعتصاب غذا هستند ملاقاتی با او نداشته ایم البته دوبار با ما تماس گرفته که البته آخرین تماس شان دوشنبه هفته گذشته بوده است و از آن به بعد در بیخبری كامل به سر می بریم…
در تماس تلفنی شان بویژه آخرین تماس، از وضعیت جسمی شان چيزي نگفتند ؟
در تماس های قبلی گفتند یک بار به دلیل ناراحتی معده به بهداری اوین مراجعه کرده اند ولی گویا تلاش داشته اند که حالشان را طبیعی جلوه بدهند تا مبادا خبر وضعیت نامساعد جسمی شان خانواده و بچه ها را ناراحت کند. اما طرز صحبت کردن، لرزش صدا که به وضوح در صحبت کردنشان حس می شد، حکایت از وضعیت جسمي نامناسبش داشت .
خانم ستوده دقیقا اين بار به چه دلیلی و برای تحقق چه خواسته ای دست به اعتصاب غذا زده است؟ آيا شما از قبل در جريان بوديد يا ناگهان مطلع شديد ؟
حدودا چهار روز پیش از شروع اعتصاب غذا، در آخرین ملاقاتی که باهم داشتیم، گفته بود که اگر شرایط به گونه ای که مورد نظرشان است پیش نرود مجددا دست به اعتصاب غذا خواهند زد.
با توجه به خطراتی که اعتصاب غذا برای سلامت و حتی جان اعتصاب کننده دارد، آیا شما تلاش کردید که ایشان را از این تصمیم منصرف کنید و با مشورت وکیل و خانواده ، راه دیگری را برای پیگیری مطالباتشان انتخاب كنيد ؟
بله. ما تقریبا زمان زیادی از وقت ملاقات و یا تلفن را صرف بحث در مورد این موضوع می کردیم. حتی زمان ملاقات حضوری ایشان در جلسه اول دادگاه، بازهم تمام وقت مان صرف این موضوع شد. اما ظاهرا شرایط در آنجا به گونه ای هست که ایشان و نیز برخی از دوستان چاره ای جز اعتصاب غذا نمی بینند. خانم ستوده پیش از این هم اعتصاب غذا کرده بودند و تقریبا به خواسته شان هم رسیدند. اما اين بار هم مطمئنا شرايط او را مجبور به اين كار كرده است.
چه شرايطي آقاي خندان ؟ با توجه به شناختی که از روحیات همسرتان دارید فکر می کنید چه شرایطی وي را مجبور به اعتصاب غذا كرده است ؟
گهگاه پیش از بازداشت شان پیش می آمد که باهم در مورد زوایای مختلف زندان و زندانی شدن و یا در مورد دیگر زندانیان صحبت می کردیم. با توجه به صحبتهایشان و همچنین شناختی که من از روحیات او داشتم هیچوقت تصور نمی کردم که اگر روزی بازداشت شوند، دست به اعتصاب غذا بزنند. وقتی برای اولین بار شنیدم که ایشان دست به اعتصاب غذا زده خيلي تعجب کردم. این برای من روشن می کند که وضعیت در آنجا به گونه ای هست که او مجبور به اين كار مي شود.
آقای خندان، شما در بین صحبتهایتان اشاره کردید خانم ستوده پیش از این هم دست به اعتصاب غذا زدند و به خواسته شان رسیدند. مي خواهم بدانم به كدام خواسته شان دست يافتند ؟
بار قبل از جمله خواسته هایش این بود که وسایل و تجهیزاتی که از محل کار من و همچنین وسایل فرزندان مان از منزل برده بودند به ما برگردانند . در نهایت این وسایل را عمدتا به ما برگرداند .البته متوجه شدم که از عمده ترین وسایل بنده یعنی هارد کامپیوترم را که حاوی اطلاعات و در واقع زحمات چندساله ام در زمینه شغلی ام بود به صورت سوخته شده تحویل داده اند.
اما ابن بار او براي اعتصاب اش خواسته شخصی نداشته بلکه تقاضای لغو همه احکام ناعادلانه صادر شده پس از انتخابات را كرده است
شما تاكنون چه اقدامهاي قانوني را براي آزادي همسرتان انجام داده ايد ؟ و در آينده چه برنامه اي براي پي گيري وضعيت همسرتان داريد ؟
همانطور که می دانید دادگاه همسرم برگزار شده و ما منتظر صدور حکم هستیم. عملا به لحاظ قانونی کار خاصی نمی توانیم انجام دهیم. اما براساس قانون، ادامه بازداشت همسرم تا زمان قطعی شدن حکم دادگاه، جایز نیست. ما تلاش می کنیم صدایمان را از طریق مراجع رسمی و همچنین افکار عمومی به گوش مسئولان و مردم برسانیم تا خانم ستوده در این فاصله زمانی در کنار خانواده و بچه هايش باشد. ولی متاسفانه تا این لحظه دادگاه با اين در خواست موافقت نکرده است.
يعني تبديل قرار بازداشت به وثيقه را نمي پذيرند ؟
بله. در واقع یک هفته بعد از جلسه دوم دادگاه اعلام کردند که حتی با قرار وثیقه امکان آزادي نسرين وجود ندارد و قرار بازداشت شان را بطور رسمی تمدید کردند. ایشان به این امر اعتراض کرد و این موضوع در حال حاضر در دست بررسی است.
آقای خندان،كمي هم از شرايط دو فرزند خردسال تان بگویید. همچنین از خودتان که این روزها نگهداري از فرزندان تان در كنار همه گرفتاري ها به شما واگذار شده است؟
من واقعا سعی می کنم، با وجود آنكه شرایط عادی نداریم، زندگی را بصورت طبیعی و عادی پیش ببرم . سعی می کنم بچه ها خيلي درگیر این موضوع نشوند. با وجود اینکه رفت و آمد و تلفن به خانه مان زیاد است اما تلاشم این است که وقت و انرژی ام را صرف رسیدگی به وضعیت بچه ها کنم تا کمتر دوری مادرشان را احساس کنند. گرچه هر قدر هم تلاش می کنم جای خالی مادر براي شان پر نمي شود. خصوصا در مورد نیما که حدود سه سال دارد و هیچ توجیهی برای نبودن مادر ش مثمرثمر نيست . در این شرایط که آنها حتی از ملاقات حضوری نیز محرومند، به ما توصیه شده به هیچ وجه بچه ها را به ملاقات کابینی نبریم چرا كه اين گونه ضربه روحي بيشتري به آنها وارد مي شود . من تمام سعی ام را می کنم که زندگی، درس و مهد بچه ها حالت عادی داشته باشد اما با همه اینها با طولانی تر شدن بازداشت نسرين ، فشار بر خانواده و بویژه بچه ها بیشترشده است . پس از آخرین تماس همسرم ، دلتنگی و بیقراری ها بچه ها تا حدی بیشتر شده و متاسفانه شرایط بدتری هم به وجود آمده است .
من فکر می کنم مسئولانی که آگاهانه و یا ناآگاهانه چنین شرایطی را به وجود می آورند فشار روحی و روانی زیادی را نه تنها به زندانی بلکه بیشتر به بچه ها وارد می کنند. این درحالی است که بچه ها هیچ گناهی ندارند و این حق آنهاست که ملاقات حضوری با مادر و یا پدر زندانی شان داشته باشند تا بلکه بتوانند در شرایط عادی تری به سر ببرند.
تا به حال درخواست ملاقات حضوری داده اید و سعی کرده اید توجه مسئولان را به وضعیت روحی و نیازهای فرزندان تان جلب کنید؟
بله. من از قاضی پرونده نامه گرفته ام و پنجشنبه دو هفته پیش هم آنرا به زندان ارائه کردم اما مسئولان زندان حتی توجهی به محتوای نامه و موافقت قاضی نکردند و اجازه ملاقات حضوری ندادند. حتی خواهر خانم ستوده هم پیش از بنده سه بار در همين رابطه نامه گرفته بودند اما متاسفانه مسئولان زندان ترتیب اثر نمی دهند، در حالیکه نامه قاضی حکم مجمر دارد یعنی حتما باید اجرا شود.
با توجه به مشكلات و شرايط سختي كه اين روزها تحمل مي كنيد تا به حال به ذهن تان خطور كرده كه كاش همسرتان يك وكيل مدافع و فعال حقوق بشر نبود ؟
ابدا. هیچ گاه چنین تصوری هم نكرده ام .چرا که کار همسرم مبتني بر قانون، عرف، انسانيت و كاملا شرافتمندانه بوده است .شرايط سخت اين روزها را هم به هر حال سپري خواهيم كرد .
و نكته آخر ؟
نکته ای كه من می خواهم به آن اشاره کنم مشکل همه خانواده های زندانیان سياسي است. در طول مصاحبه هم به آن اشاره كردم و آن نکته این است که حتی اگر کسی جرمی را مرتکب شده و جرم اش قطعی و واضح هم هست که البته در مورد خانم ستوده چنین نیست ؛ مجازات باید بر زندانی متمرکز باشد نه خانواده و فرزندان او . متاسفانه این روزها خانواده ها و كودكان بي گناه هم مجازات می شوند بی آنکه جرمی مرتکب شده باشند. کودکان حق دارند با پدر و مادر زنداني شان حتی اگر مجرم باشند هم تماس و ملاقات داشته باشند.