چکیده : بر اساس آمارهای شركت راهآهن شهری تهران و حومه، متروی شهر تهران یكی از ارزانترین متروهای جهان به شمار میرود اگر جداول هزینه ساخت و بهرهبرداری متروی كشورهای مختلف را با یكدیگر مقایسه كنیم در خواهیم یافت كه در حال حاضر هزینه هر كیلومتر ساخت مترو بهطور متوسط 100میلیون دلار است.
پیرو اظهارنظر احمدی نژاد مبنی براینكه برای ساخت متروی تهران 5600میلیارد تومان هزینه شده واین مترو از گران ترین متروهای جهان است روزنامه تهران امروز در گزارش مستندی نوشت هزینه احداث متروی تهران تاكنون هركیلومتر35 میلیون دلار بوده در حالیكه این رقم در سایركشورها 75تا105 میلیون دلار است:
در حال حاضر متروی تهران با 125 كیلومتر و 75 ایستگاه در حال خدمات رسانی به شهروندان و بسیاری از اهالی شهرهای مجاور تهران است كه با یك حساب سرانگشتی میتوان دریافت كه در طول این 23 سال تنها 4هزار و 375 میلیارد تومان برای آن هزینه شده است در حالی كه در بعضی آمارها به اشتباه سخن از 5 هزار و 700 میلیارد تومان شده است
بر اساس آمارهای شركت راهآهن شهری تهران و حومه، متروی شهر تهران یكی از ارزانترین متروهای جهان به شمار میرود اگر جداول هزینه ساخت و بهرهبرداری متروی كشورهای مختلف را با یكدیگر مقایسه كنیم در خواهیم یافت كه در حال حاضر هزینه هر كیلومتر ساخت مترو بهطور متوسط 100میلیون دلار است.
در همین راستا به عنوان مثال از آخرین متروی ساخته شده در منطقه یعنی متروی دوبی میتوان نام برد كه در هر كیلومتر 75 میلیون دلار هزینه برداشته اما ظرفیت متروی تهران دوبرابر متروی دوبی است. از سوی دیگر براساس آمار، در كشورهای مختلف جهان مترویی با ظرفیت متروی تهران حداقل با قیمتی در حدود 100میلیون دلار در هر كیلومتر ساخته میشود اما متروی تهران تابهحال بهطور متوسط حدود 35 میلیون دلار در هر كیلومتر هزینه در برداشته است.
در حال حاضر متروی تهران با 125 كیلومتر و 75 ایستگاه در حال خدماترسانی به شهروندان و بسیاری از اهالی شهرهای مجاور تهران است كه با یك حساب سرانگشتی میتوان دریافت كه در طول این 23 سال تنها 4هزار و 375 میلیارد تومان برای آن هزینه شده است در حالی كه در آمارهای غلط سخن از 5 هزار و 700 میلیارد تومان شده است. رقمی كه به آن اشاره شده برگرفته از گزارشی است كه شهرداری تهران چندی پیش برای دریافت اعتبارات جدید عمرانی مترو به هیات دولت برده اما این رقم را نمیتوان مرجع اظهارنظر آماری قرار داد چرا كه بخش عمدهای از آن با به روز كردن هزینهها و محاسبه دلار 70 تومانی به نرخ روز و همچنین اضافه نمودن هزینههای زمینهای معارض، احداث كارگاه و پروانههای مجتمعهای ایستگاهی برای خطوط در حال ساخت، محاسبه شده است.
در حال حاضر مدیریت شهری تهران برای كاهش فشار روانی حاصل از اجرای قانون هدفمند كردن یارانهها بهرغم حق افزایش 15درصدی نرخ حمل و نقل عمومی، مانع از افزایش قیمتها در دو بخش اتوبوس و مترو شده است و در این راستا شهردار تهران اعلام كرده كه تا پایان سال هیچ افزایش قیمتی در بحث بلیت مترو و اتوبوس ایجاد نخواهد شد. از سوی دیگر با توجه به پیش بینی اعضای شورای شهر درصورت اجرای قانون هدفمند كردن یارانهها استقبال از وسایل نقلیه عمومی مانند مترو در پایتخت تا 80 درصد افزایش خواهد یافت و به نظر میرسد كه در چنین شرایطی حمایت از مترو به عنوان یكی از اصول هماهنگی میان نهادهای مختلف تلقی شود و از این رهگذر تلاش مسئولان در ردههای مختلف باید روی موضوع خدمات رسانی متمركز شود.
در حال حاضر نیز با آغاز عملیات اجرایی، تونل خط 7 بهعنوان طولانیترین و عمیقترین تونل متروی تهران با نهایت صرفه جویی و كمترین رقمها در مقایسه با پروژهای مشابه دولت، زمینههای افزایش دو برابری سطح زیر پوشش شبكه راهآهن شهری در حال فراهم شدن است كه این مهم نیز میتواند علاوه بر ایجاد تسهیل دسترسی بخشهای جنوب غربی تهران به گسترش فرهنگ استفاده از حمل و نقل عمومی و كاهش بار ترافیكی شهر و جلوگیری از هدرروی سوخت ماشین بینجامد.
از سوی دیگر مدیران مترو نیز با در اولویت قرار دادن خواستههای مردم و آماده سازی ایستگاههای پر متقاضی در حال بسترسازی مناسب برای خدمات رسانی به مردم در شرایط بعد از اجرای قانون هدفمندكردن یارانهها هستند. با این حساب به نظر میرسد با توجه به اینكه مسافران اصلی متروی تهران را دانشآموزان و دانشجویان، كارمندان و كارگران تشكیل میدهند باید موفقیت یا عدم موفقیت مدیران این مجموعه در خدمات رسانی به جامعه هدفش را از این گروهها پیگیری كرد.