» نگاهی به پرونده هسته ای ایران؛ماهی سیاست را هر وقت از آب بگیری تازه نیست!

چکیده : هر چند دولت بالاخره پس از کلی ترکتازی و تندروی که نتیجه اش برکناری لاریجانی و فرصت سوزی تمام عیاربود سال 88 و خیلی دیربه همان نتایج قبلی ها رسید. چنانکه خیلی ناشیانه و دستپاچه به وین رفت و برای تبادل سوخت توافق ضمنی نمود و رئیس دولت در پاسخ به منتقدان (که انتقاداتشان بحق بود.) گفت:ملت باید از مزایای انرژی هسته ای بهره ببرد اما افسوس که که ماهی سیاست را هر وقت از آب بگیری تازه نیست! و شرایط داخلی و خارجی به دولت تا کنون اجازه عملی کردن توافقاتش را نداده است

کلمه- محمد رضا رزاقی: با این مقدمه آغاز می نمایم که امنیت یکی از عمده ترین مطلوبهای هر دولت –ملتی می تواند قلمداد شود و در این راستا دو گانه قدرت/امنیت یا به عبارت واضح تر “هر که قدرتش بیش امنیتش پایدارتر” شایان توجه است و طبیعی است که یکی از مولفه های قدرت ، توان نظامی به معنای عام و داشتن سلاح اتمی به معنای خاص می باشد. لذا نگارنده به شخصه هیچ حکومتی را از جمله جمهوری اسلامی ایران را به سبب آنچه از سوی غرب تلاش برای رسیدن به سلاح اتمی خوانده می شود تقبیح نمی نمایم.هر چند بر این باورم که پس از پایان جنگ سرد و در عصر جهانی شدن ،قدرت نیز در عرصه داخلی و بین المللی دارای قبض و بسط مفهومی گردیده و لزوما سلاح اتمی امنیت را به معنای دقیق و جامع آن تضمین نمی کند.

در هر صورت اگر به این توافق برسیم که جمهوری اسلامی ایران ” هم اکنون” و در سالهای اخیر “صرفا” برنامه ای صلح آمیز را پیگیری نموده است.(فارغ از انگیزه آن،چه آنطور که خود می گوید که سلاح اتمی در دکترین دفاعی اش جایی ندارد و چه آنطور که نهادهای اطلاعاتی آمریکا معتقدند که از سال 2003 برنامه غیر صلح آمیز ایران به دلیل فشار بین المللی متوقف گردیده.- که قضاوت در آن در این مقال نمی گنجد-) آن وقت باید پرسید که به واقع هدف جمهوری اسلامی از پیگیری این برنامه چیست و آیا تا کنون از این توان علمی جوانان کشور در جهت منافع ملی و رفاه شهروندان استفاده نموده است یا نه؟

برای پاسخ به این سوالات باید ابتدا اذعان نمود که می توان سیر رسیدگی به پرونده هسته ای ایران را عملا به سه دوره اصلی تقسیم نمود و با بررسی هر دوره پاسخ سوال فوق را داد.

دوره اول-

در این دوره در حقیقت پرونده هسته ای ایران کلید خورد و اقدامات اعتماد سازی بطور داوطلبانه از سوی ایران شکل گرفت که از سوی رهبری از آن به تدبیر نظام یاد شد. اقدامات انجام شده با توجه به شرائط آن روز به نظر می آید اعمالی خردمندانه و حرفه ای تلقی شود چراکه با توجه به وقایع یازده سپتامبر و حضور نو محافظه کاران در کاخ سفید انتخاب صورت گرفته ، گزینشی پخته و تشنج زدا بوده است.اما پایان عمر دولت خاتمی اجازه نداد مردان کار آزموده آن، میوه نرمش تاکتیکی خود را بچینند.

دوره دوم-

سال 84 و با روی کار آمدن محمود احمدی نژاد ، علی لاریجانی سکان دیپلماسی هسته ای ایران را به دست گرفت .در حقیقت این دوره که با آمدن لاریجانی شروع و با استعفایش پایان پذیرفت. لاریجانی خیلی زود دریافت که آنچه گرفتن آب نبات و دادن در غلتان در خصوص سیاستهای دولت پیش گفته درست نبوده و نباید با شعار زدگی ،فرصت ملت ایران را به تهدید مبدل نمود. او به فراست دریافته بود نفس غنی سازی و اصرار بر ادامه آن در حالی که ایران هنوز حتی یک نیروگاه هم نداشته و منابع سنگ اورانیوم آن نیز محدود است متضن منافع ملت ایران نیست. لذا در این دوره مشاهده می شود لاریجانی با دیپلماسی فعال و سرسختانه و رفت وآمدهای فراوان سعی در گرفتن حداکثر امتیازات و دادن اقل خواسته قدرتهای جهانی را دارد تا بدینوسیله شیرینی توانمندیهای جوانان برومند کشور را به کام ملک و میهن بچشاند.در این راستا ازارائه بسته های تشویقی به ایران که از حیث محتوی، در نوع خود ،بی سابقه بود می توان یاد کرد. البته بی تجربگی ها و تندرویهای دولت مردان جان او را به لب رساند و جناب دیپلمات ارشد عطای ریاست را به لقایش بخشید و رفت

دوره سوم-

این دوره با روی کار آمدن جلیلی آغاز و تا کنون ادامه دارد . در این دوره بی برنامگی، سردر گمی و شعار زدگی در خصوص مسائل هسته ای به عیان مشاهده می شود . پرونده هسته ای بدون جهت گیری مشخصی وبسیار مشوش دنبال می شود و از یک پروژه مهم استراتزیک ملی به موضوعی که به نظر می آید بیشتر مصرف سیاسی و داخلی دارد تبدیل شده است. واقعا معلوم نیست مسئولین مربوطه از این پرونده چه می خواهند؟ .. هر چند دولت بالاخره پس از کلی ترکتازی و تندروی که نتیجه اش برکناری لاریجانی و فرصت سوزی تمام عیاربود سال 88 و خیلی دیربه همان نتایج قبلی ها رسید. چنانکه خیلی ناشیانه و دستپاچه به وین رفت و برای تبادل سوخت توافق ضمنی نمود و رئیس دولت در پاسخ به منتقدان (که انتقاداتشان بحق بود.) گفت:ملت باید از مزایای انرژی هسته ای بهره ببرد اما افسوس که که ماهی سیاست را هر وقت از آب بگیری تازه نیست! و شرایط داخلی و خارجی به دولت تا کنون اجازه عملی کردن توافقاتش را نداده است.و این روند و کلاف سر درگم ادامه دارد. در هر حال واقعیات پرونده هسته ای نشان می دهد موضوعی که می توانست سکویی جهت پیشرفت و رفاه مردم ایران باشد عملا به تهدیدی تمام عیار مبدل گشته و به رغم هزینه های هنگفت مالی و معنوی آن تا کنون نه تنها دستاورد ملموسی برای ملت ایران نداشته که آنها را در معرض تهدید نیز فرار داده است.