» گفتار
ایران و ترکیه؛ واگرایی یا همگرایی
اما مهم ترین متغیرهای واگرایانه بین دو کشور این است که ترکیه در اردوگاه سیاست های غرب عمل می کند. عضو ناتو است و با آمریکا روابط خوبی دارد اما جمهوری اسلامی ایران مخالف سیاست های آمریکا و ناتو در خاورمیانه است و خود سیاست مستقلی را دارد. معتقد به حمایت علنی از فلسطینی ها برای کسب حقوق خود و بازگشت آوارگان فلسطینی به سرزمین اصلی خویش است و با اسرائیل مبارزه می کند در حالی که ترکیه از قدیمی ترین کشورهای جهان اسلام است که با اسرائیل نه تنها روابط سیاسی بلکه رابطة نظامی دارد. از نظر ایدئولوژی هم دو کشور با هم همگرایی ندارند گرچه سعی می کنند که به اختلافات خود دامن نزنند. مسئلة کردها هم به عنوان متغیر گاهی همگرا و گاهی واگرا در روابط دو کشور نقش ایفا کرده است. به هرحال نیاز هر دو کشور به یکدیگر موجب خواهد شد تا در کوتاه مدت از بروز تشنج در روابط بین دو کشور پرهیز شود و روابط دو کشور همچون گذشته ادامه یابد. البته سرنوشت سوریه می تواند در این روابط تأثیرگذار باشد.
صد سال به از این سالها
سالهایی را تصور میکنم که کشورمان در همه جهان سربلند است. وقتی اسم کشورمان به میان میآید احترام همه را برانگیزد. سالهایی که حاکمان کشورمان بجای حمایت از مستبدینِ جنایت کار در کنار حرکتهای مردمی و آزادی بخش باشند. سالهایی که نمایندگان کشورمان در مجامع بین المللی آداب درخور شاًن ملتی -که نمایندگی آنها را میکنند- داشته باشند. ایمان دارم که رویاهای ما روزی تعبیر خواهند شد.
بار هزینه های درمان روی دوش مردم
به نظر میرسد اعتبارات منظور شده در لایحه بودجه سال 1391 در بخشهای سلامت و رفاه و تامین اجتماعی به هیچ عنوان منجر به بهبود وضعیت ارایه درمان و بالا بردن سطح کیفی و رضایتمندی مردم بهویژه در کاهش سهم هزینههای درمانی آنان نخواهد داشت.
رفتار دوگانه در قبال ترکیه
تنها یک روز پس از اظهارات شدیداللحن نخستوزیر ترکیه علیه ایران، دو موضع گیری کاملا متفاوت از سوی دو مقام ایرانی در رسانه ها مطرح شد که هر کدام نشان دهنده مواضع بخشی از حلقه های قدرت در ایران است.
سرمایه اجتماعی و حیات مدنی
بر پایه مطالعات انجام شده بازسازی « سرمایه اجتماعی و حیات مدنی » از طریق افزایش دامنه اعتماد ممکن می شود.
فاطمه زهرا (س) پایهگذار اعتراض به فتنهی ظالمان و ستمگران
حضرت زهرا (س) مسیر اعتراض به قداست خلیفه را برگزیدند، که اگر سکوت میکردند و در برابر اشکالات حاکمیت ایستادگی نمیکردند، انحرافات به نام اسلام محمد(ص) بیشتر و بیشتر میشد. ایشان در جایی فرمودند: « بدانید که فتنه و بلا دو راه است، گرفتار آمدن به شمشیرهای برنده و تسلط تجاوزگران و ظالمان، و هرج و مرج و آشتفگی و استبداد ستمگران، بدانید که بیتالمالتان به غارت خواهد رفت و وحدتتان از هم پاشیده خواهد شد و بر باد خواهد رفت.»
ایستادگی وجدان های بیدار در برابر خودکامگان
اما تاریخ با فراز و نشیبش ادامه می یابد و کالون ها در آتشی که خود می افروزند می سوزند همانگونه که ژان کالون در ۵۵ سالگی برای مخالفتش با کلیسا محکوم به مرگ و زنده در آتش سوزانده شد و این اندیشه است که می ماند و کاستیلیو ها جاودانه تاریخی می شوند که وجدان های بیدار می نویسند.
این سومین بهار
پس باز به انتظار می نشینیم تا روزی نه چندان دور که آتش قهر و غضب الهی از آه های سوزان مظلومین برخاسته و آنان را که امیدی به هدایتشان نیست به مکافاتی ألیم در دنیا و آخرت گرفتار سازد.
فشارهای غرب در چشم انداز سال جدید
اقدام دیگری که باید صورت گیرد این است که ما باید مردم را در داخل کشور آماده کنیم برای این که با این شرایط جدید خود را وفق دهند. نباید فراموش کرد که وابستگی چشمگیر اقتصاد و درآمدهای ما به نفت و حجم عظیم واردات نقطه ضعف های بزرگ ماست که آنها هم به این مسئله واقفند و مطلع هستند و تلاش می کنند که از این موضوع استفاده کنند. در این قسمت هم دولت باید کاری بکند. میزان وابستگی مان به نفت تقریبا یا ثابت بوده است و یا هر سال افزایش پیدا کرده است. این نگرانی بسیار بزرگی است و تازمانی که وابستگی به نفت وجود دارد آنها از این موضوع مطلع هستند و قطعا از این حربه استفاده می کنند. بنابراین باید انتظار فشارهای بیشتر را داشت.
آتشبس در سوریه
در این خصوص که توافقات حاصله بین نماینده ویژه سازمان ملل و دولت سوریه و مخالفان تا چه حد دارای ضمانت اجرای حقوقی است باید گفت که تا توافقات صورت گرفته در قالب قطعنامه شورای امنیت در چارچوب فصل هفتم منشور سازمان ملل قرار نگیرد از الزام حقوقی لازم برخوردار نیست و همه چیز و هر نوع تصمیم لازمالاجرایی منوط به مصوبه شورای امنیت در قالب فصل هفتم منشور است، چنانچه در این زمینه پیشبینی شده است که گویا شورای امنیت تصمیم دارد ضمن تصویب قطعنامهای در زمینه لزوم آتشبس مورد توافق ناظرانی را برای نظارت بر اجرای این توافق به سوریه اعزام کند تا ضمن نظارت بر حسن اجرای توافق گزارشاتی را به شورای امنیت ارسال دارند و شورای امنیت بر اساس این گزارشات تصمیمات بعدی را اتخاذ خواهد کرد.
مردم جان حکومتها هستند
مردم جان حکومتها هستند. اگر خواسته یا ناخواسته با بی تدبیری در برنامه ریزی یا اجرا آنها را از میدان بدرکنند ، سلایق آنها را نادیده بگیرند، به خواسته ها ونظراتشان توجه نکنند،آنها را محرم ندانند و چماق تقدس حکومت وحاکمیت را چنان بر سرشان بگیرند که نتوانند آزادانه نظرشان را بدهند و در پی تحقق آرایشان باشند، مثل این است که جان حکومت را گرفته اند و دراین صورت، تنها راه حل پیش پای دولتهای بدون مردم، وابستگی است که خدا آن روز را نیاورد.
با محیط زیست از در آشتی در آییم
گذشت آن دورانی که محیط زیست ،طی سیاست های دستوری به نام توسعه و عمران ،لگدمال شود و چشمی آنرا در زمره اولویتها رصد نکند.فریاد ها بر می خیزد اگر جایی حقوق محیط زیست – که نه فقط حق الناس بلکه حق الله- و نه فقط متعلق به شهروندان امروز -که میراث برگشت ناپذیر نسل های آتی است،ضایع و زایل شود و عده ای بخواهند از سر قهر و غلبه در مصاف آن قد علم کنند.
طبیعت را چون مادرمان دوست بداریم
عمل انسان سفیدپوست روح و بدن را خشن می گرداند. این درست نیست که مانند سفیدپوستان، زمین را پاره پاره کنیم و آن را ویران سازیم … ما صرفا هدیه ای را که از روی اختیار به ما داده می شود، قبول می کنیم. ما بیش از مقداری که انگشتان طفل به پستان مادر صدمه می زند به زمین صدمه وارد نمی کنیم
چشمانداز خاورمیانه در سال جدید
تحولات سال 1390 نشان داد که اسلام گرایان جدید در خاورمیانه از گرایش های نوین اخوان المسلمین و شعب متفاوت آن گرفته تا گروههای دیگر اسلام گرا، به درک و فهم جدید والایی رسیده اند که این درک جدید و شرایط تحول نظام جهانی امکان آن را به وجود آورده که برای اولین بار در تاریخ، اسلام گرایی و دولت های مدرن با هم پیوند بخورند و این پیوند شرایط ورود آنها به جامعه جهانی را فراهم کند.
بهار عربی در فلسطین و استراتژی جدید حماس
فلسطینی ها دیگر به شرایط گذشته نمی اندیشند. آنها نیز باید خود را با شرایط جدید سازگار کند . حماس برای حفظ شرایط رو به پیشرفت خود دیگر نمی توانند به سوریه تکیه کنند . عمق استراتژیک برای آن ها تغییر نموده است شاید آن ها به این می اندیشند که شاید عمق استراتژیک آن ها دولت های دموکراتیک تازه تاسیس باشند بنابراین باید با تغییرات تاکتیکی و اصلاح استراتژی وضعیت خود را با شرایط جدید متناسب نمایند. انقلاب ها در جهان عرب و تغییرات جدی در خاورمیانه موجب شده است که در طول سال 2011 صحنه ی داخلی فلسطین تاثیرات فراوانی را گرفته است . توافق فتح و حماس که در دوحه و با حضور امیر قطر به امضا رسید نتیجه ی همین تحولات است و فلسطینی ها را بر آن داشت تا از تصورات و خواسته های خودخواهانه و تمامیت خواهانه ی خود دست کشیده و موافقت نامه ی وحدت در ساختار سیاسی فلسطینی را امضا نمایند .
قانون، آزادی فردی و آزادی جمعی
” حق آزادی ” از حقوق بنیادین بشر است و هیچ انسانی را نباید و نمی توان از این حق محروم ساخت، اما انسان وقتی پا به عرصه زندگی جمعی می گذارد در استفاده از این حق با دو رابطه مواجه می شود: یک رابطه با دیگرهمنوعان خویش، و دیگری رابطه با حکومت و نظام سیاسی مستقر، و در تنظیم این دو رابطه است که ” آزادی فردی و آزادی جمعی ” می تواند تعریف شود و امکان تحقق یابد.
از این شکنجه گاه به آن شکنجه گاه فرج است!
همسرجان روز اول فروردین ساک در دست می رود سوار ماشین یشمی دو الف می شود که ببرندش داخل. درب زندان که بسته می شود، فاطمه می زند زیر گریه. می گوید: چرا انفرادی چرا؟ اشک های من هم سرازیر شده. من دلم انفرادی می خواهد. جایی که جز خدا هیچ کس نباشد. و من آینه دق کسی نباشم! انفرادی: همان شکنجه گاهی که رهبری گفته هر روزش معادل ده روز است. از این شکنجه گاه به آن شکنجه گاه فرج است!
آهای گنگی ها
افسوس که این تجربه به انحراف گرایید. و ما تنها ترین فرصت تاریخی خویش را از کف دادیم. و جای خالی پازل روحانیت را با این تجربه ی عینی پر کردیم که: اگر روحانیان به قدرت برسند، علم فرومی کشد، دروغ و فریب و تظاهر و چاپلوسی و ریا پا می گیرد، دزدی رواج پیدا می کند، اعتیاد و مصرف و بی کاری بالا می گیرد، خون بی گناهان بی بها می شود، بر منبر خود روحانیان قفل زده می شود. و مردمِ به تنگ آمده ای بسا برای رهایی از تنگناهای حکومتی، به هر مهاجم خارجی به چشم فرشتگان نجات بنگرند
پاسخ زهرا ربانی به مادر مهدی خزعلی
رحم و شفقت و گذشت و ایثار و شجاعت و شهامت و انجام وظیفه امر به معروف و نهی ازمنکر راه وصال حق است. لذا اگر روزی قرار باشد در این قطار “من” جای “خدا” را بگیرد ترجیح میدهم حتی در بیابانی، همچون ربذه، ابوذروار پیاده شوم و در آنجا بمیرم ولی به مدینهای نرسم که در آن بیت المالش حیف و میل میشود، منتقدانش به زندان میافتند، چاپلوسان و متملقانش تشویق میگردند و رعایایش روز به روز ضعیفتر میگردند.
«نوروز» جشن همه ایرانیان
سبز کردن گیاهان آیین ویژهای داشت و به تعداد افراد خانوار قدری بذر گیاه کنار گذاشته میشد و به دست کسی که او را خوش قدم و خوشیمن میدانستند، آماده میشد تا سرآغاز برکتی بیشتر در زندگی خانوار باشد؛ به ویژه برای دخترانی که به خانه بخت میرفتند ظرفی که روی آن بذر گیاه بود، میفرستادند. «نوروز» جشن بهاری همه ایرانیان از هر تیره و تباری است. چند سال پیش در طرح موضوعی تپههای عباسآباد عرصهای گنجانده شد که نام آن را «بوستان اکو» گذاشتند.
حادثه ای سهمگین؛ هجرت از ام القرای اسلام!
فشار و ارعاب، تهدید و تحدید به آنجا می رسد که دیگر نه جوانان و کم تجربگان بلکه آنان که در تاریخ ایران نامشان عجین شده با مبارزه برای ” ایران و ایرانی” هم رحل سفر بر می بندند و از کوه و کمند با هزاران خطر ” مام وطن” ترک می کنند تا شاید بتوانند راهی برای نجات ایران و ایرانی در خارج از مرزهای “ایران” بیابند. امروز دیگر فقط اوین و رجایی شهر و کارون و متی کلا و .. زندان فعالان نیست. همه ایران شده محبس و هر جایش که باشی از حق ” آزادی” بی بهره ای. آنقدر عرصه را تنگ کرده اند که دیگر کسی را اشتیاقی به ماندن نیست و تنها برای بهره بردن از حداقل حقوق انسانی که “حق زندگی” است باید با مرگ دست و پنجه نرم کنی تا شاید بتوانی از مرزهای کشوری که همه دلبستگی ها و تعلقاتت را در آن گذارده ای، بگذری.
جشن نوروز؛ درفش فرهنگ ایرانی
در این چند سده دگرگونی بنیادین و اساسی در آیینهای نوروزی رخ نداده و آنچه میتوان گفت در پیوند است با جامعهشناسی نوروز؛ این است که نوروز اندکاندک از جشنی فراگیر و اجتماعی به جشنی خانوادگی دگرگون شده است.
گرانی ارز؛ بهترین رویداد سال ۹۰!
جایی که میوه نیست چغندر سلطان مرکبات است. بهترین اتفاق این روزهای اقتصاد ایران نفسگرفتن تولید ملی به دلیل گران شدن ناخواسته ارز است. این البته به معنای تایید افزایش بیبرنامه قیمت ارز و بلبشوی چندنرخیشدن آن نیست. ایکاش افزایش نرخ ارز متناسب با تورم، به اتکای برنامهیی دقیق طی چند سال اجرایی میشد تا هزینههای اقتصاد سیاسی آن به حداقل میرسید. «چراغ مرده کجا، شمع آفتاب کجا».
بهار زیباست در اوین!
من بی وفایی را با چون تویی جایز نمی دانم. ما باید با هم باشیم کنار هم هیچ دست متجاوزی نمی تواند و حق ندارد ما را از هم جدا کند. سال قبل تو آمدی پیش ما عارفه بود تو بودی همه با هم بودیم و خوشبختی بود. حالا عارفه نیامده تو نیامدی مگر می شد در این فضای سنگین بی تویی حتی در بهار نفسی تازه کرد. نفس من فقط در کنار تو بالا می آید. حالا من این جایم. مرا می شنوی یار دربند روزه دارم؟ من اینجایم مرا ببین که همه وجودم در عطش دیدار تو می سوزد و این حقیر بدخواهان تو باز هم مانع وصلند و مانع دیدار. بریده باد دستی که میان من و تو فاصله اندازد.
نود و یک آرزو برای سال نود و یک!
امروز درجوامع پلیسی وامنیتی ، چه درایران وچه درکره ی شمالی وچه افغانستان، ورود مردم به حوزه ی آرزوهای کور، بیش ازآنکه مرهون واقع بینی آنان باشد، محصول گریزازواقعیات رنج آوری است که به پروپای مردم پیچیده و روان آنان را می خراشد. کارکرد این آرزوها اگرهیچ نباشد الا فرارازرنج امروزوغلتیدن به فردایی که تهی ازرنج است، به صورت ظاهر خواستنی است.
عجب غربتی، به کدامین خطا و جرم؟
احمد آقا انسان آزاده ای بود .آزاداندیش بود.گاهی ایشان نظرات منتقدین وحتی مخالفین خودش را که برای من بیان می کرد می گفت البته هرچند حرفهای اینها درباره من درست نیست ولی به آنها حق می دهم چون از زاویه ای که به من بعنوان فرزندامام نگاه می کنند نباید تصویری غیر از این تصویر در ذهنشان مجسم شود.
وصال سیمین با جلال
بر حسب وظیفه، لازم میدانم که در سوگ صاحب «سووشون» چند کلمهای را قلمی کنم. نوجوان بودم که جلال آلاحمد به رحمت ایزدی پیوست. جنازهاش را به مسجد کوچکی در اول پاچنار آوردند و در آنجا وی را غسل دادند. اولین بار خانم دانشور را آنجا دیدم. سپس پیکر مرحوم آلاحمد روانه مسجد فیروزآبادی در شهر ری شد؛ همانجا که خلیل ملکی در زیرزمینش آرمیده است.
منش شهید ابراهیم همت
حضور مرتب همت در جبهه ها از او یک مجاهد در راه خدا ساخته بود. او احساس می کرد که صدام ظلم بزرگی را به امت اسلام کرده است و با انقلاب اسلامی درگیر شده است بنابراین جنگ با وی واجب است زیرا به حکم قرآن که می فرماید: اذن للذین یقاتلون بانهم ظلموا و ان الله علی نصرهم لقدیر در چنین حالتی خداوند به انسان های مظلوم حق جنگیدن داده است و نصرت آنها را وعده کرده است.
پدر به خانه می آید
اما امروز روزگارت خیلی سخت تر شده و و خانواده تحملش چندین و چندین برابر، روزهایی که نبود پدر در خانه آن هم در روزهای نوروز برایت فاجعه بودند و قبول کردنش نا ممکن، اما امروز نبودِ او را ماهها و ماهها تحمل کرده ای، گرچه سخت بود، گرچه سخت است، اما تمام می شود تمام و پدر به خانه می آید، مادر میز را میچیند و پدر ظرفها را می شوید و چای آماده می کند، محفل گرم می شود، دوباره مهمانهایی میرسند سر زده و همه می خندیم…
نامه ای به دخترانم
کوتاه بود دوران اسارت من در شکنجه گاه انفرادی. خیلی کوتاه تر از آن که بتوانم طعم اهانت ها، خشونت ها و سختی هایی که پدر تو و خیلی از پاسداران آرمان های بلند و اصیل مردمی که با خلوص نیت، نظامی را پایه گذاری نهاده بودند که قرار بود بر پایه عدل و آزادی ادامه مسیر دهد و نداد، در سلول تنگ و تار تجربه کرده بودند و هنوز هم کمابیش تجربه می کنند